16 qoN 22 dsMbr, 2008


somvfr, 22 dsMbr, 2008


Bfrq dI quglkI kfZ :imrc bMb . kfsb qoN 9 GMty puwC-igwC . nvIN jwQybMdI ‘iswK XUQ afP pMjfb` df gTn . sOdf sfD dI hYNkV kfrn afm lokF df jIxf muhfl . pMQk afgUaF vloN 25 dsMbr ƒ PiqhgVÉ sfihb phuMcx df swdf . dsqfr bfry XUaYWnE df aihm ÌYslf

XUaYWnE ny ikhf : dsqfr bfry PrFs muV ivcfr kry

pitaflf, 21 dsMbr (gurnfm akIdf) XU[ aYWn[ E[ dI jnrl asYNblI vloN iswKF dI dsqfr sbMDI PrFs vloN lgfeI pfbMdI dy mfmly ivc aihm ÌYslf lYNidaF PrFs srkfr ƒ hdfieq kIqI hY ik Auh PrFs ivc iswKF dI dsqfr `qy lgfeI pfbMdI dy ÌYsly ƒ muV ivcfry. XU[ aYWn[ E[ dy ies ÌYsly nfl sMsfr Br dy iswKF ƒ dsqfr sbMDI iensfÌ imlx dI afs bwJ geI hY. Xfd rhy ik iswK nyÈn afrgynfeIjyÈn ny 17 mfrc 2004 ƒ XU[ aYWn[ E[ kol apIl dfKl krky ieh mfmlf Ëor-Èor nfl AuTfieaf sI. iswK nyÈn afrgynfeIjyÈn pRDfn zf[ mnjIq isMG rMDfvf ny awj pwqrkfrF nfl gwlbfq kridaf ikhf ik XU[ aYWn[ E[ vloN sMsfr dy vwK-vwK dyÈF dIaF srkfrF vloN mnuwKI aiDkfrF dI AulMGxF dy hflfqF nfl nijwTx leI iqafr kIqy 1503 pRogrfm qihq ies sfl ijnyvf ivKy hoeI suxvfeI AuprMq PrFs dy skUlI bwicaF dy dsqfr sjfAux qy Dfrimk icMnH pihxn AuWqy lgfeI pfbMdI ƒ spwÈt rUp ivc mnuwKI aiDkfrF dI AulMGxf mMinaf hY.
zf[ mnjIq isMG rMDfvf pRDfn iswK nyÈn afrgynfeIjyÈn ny ies sbMDI XU[ aYWn[ E[ dy dsqfvyË pRYs ƒ jfrI krdy hoey dwisaf ik mnuwKI aiDkfr kmytI ny ikhf hY ik ieh bVy aÌsos dI gwl hY ik PrFs vrgy mohrI dyÈ vloN mnuwKI aiDkfrF dI siQqI sbMDI afpxI irport 6 sfl dyr nfl pyÈ kIqI geI hY jo nf isrP aDUrI hY blik kOmFqrI aYlfnnfimaF dIaF hdfieqF `qy vI pUrI nhIN AuqrdI. AunHF ikhf ik kmytI ny PrFs ƒ spwÈt lPËF`c Gwt igxqIaF aqy AunHF dI Dfrmk aËfdI smyq AunHF dy mnuwKI hwkF pRqI PrFs vloN apxfey gey pwKpfqI rwveIey `qy duwK aqy icMqf df ieËhfr kIqf hY aqy PrFs ƒ kmytI vloN ilKqI suJfvF anusfr ivafpk suDfr krky muV irport krn leI smFbMD kIqf hY.
zf[ rMDfvf ny ikhf ik mnuwKI aiDkfr kmytI ny kOmFqrI aYlfnfimaF dI Dfrf 27 dI roÈnI ivwc Dfrimk Gwt igxqIaF dy DrmF ƒ spÈwt qOr `qy mfnqf dyx leI ikhf hY aqy AunHF ƒ hr qrHF nfl srkfrI, smfjk aqy isafsI ruqibaF qy AunHF dI qfienfqI XkInI bxfAux dI hdfieq kIqI. mnuwKI aiDkfr kmytI ny iesqrIaF ƒ vI AuWc pwDrI srkfrI aqy ÊYr srkfrI adfiraF ivc pwKpfq ƒ Kqm krky AunHF dI jnsMiKaF muqfbk Xog ahuMdy dyx leI ikhf hY.
zf[ rMDfvf ny ikhf ik kOmFqrI kmytI ny kOmI aqy Dfrimk Gwt igxqIaF ƒ PrFs `c ruËgfr dy bhuq Gwt mOky idwqy jfx qy icMqf pRgt krdy hoey ies ivqkry ƒ vI qurMq dUr krn leI ikhf hY aqy PrFs ƒ ies sbMDI loVINdIaF kfƒnI soDf krn dI hdfieq kIqI hY qF jo AunHF ƒ PrFs dy mUl ÈihrIaF brfbr mOky pRdfn kIqy jf skx. kmytI ny PrFs ivwc Gwt igxqIaF ƒ inaf, puls, pRÈfÈn aqy XojnfvF ivwc munsfb ahuMdy dyx leI ikhf hY.
AunHF ikhf ik kmytI ny PrFs `c Gwt igxqI vsnIkF ƒ ipMzF ksibaF ÈihrF sUibaF aqy dyÈ pwDr qy hox vflIaF coxF ivwc vI munfsb pRqIinDqF dyx leI hflfq bnfAux aqy kfƒnI soDF krn dI hdfieq kIqI hY. iswK nyÈn afrgynfeIjyÈn ny sMsfr Br `c vsdy smUh mfeI BfeI aqy jmhUrI hwkF leI jfgrUk mnuwK vfdI ÈihrIaF aqy sMgTnF ƒ apIl kIqI hY ik Auh XU[aYn[ E vloN PrFs ƒ jfrI kIqIaF geIaF ienHF hdfieqF ƒ ibnf iksy dyrI qoN lfgU krvfAux leI sMsfr ivafpI lok rfie AuBfrn aqy ivÈv ivafpI muihMm ivZx ivwc afpxf bxdf Xogdfn pfAux. ies muwdy `qy iswK nYÈnl afrgynfeIËyn ny smUh iswK sMgq ƒ Coty sfihbjFidaF dy ÈhIdI joV myly qy kysrI dsqfrF sjf ky Èfiml hox dI apIl kIqI hY.

pMQk afgUaF vloN 25 dsMbr ƒ PiqhgVH sfihb phuMcx df swdf

21 dsMbr, 2008 : ipCly idnF qoN slfbqpur zyry df ivvfd afpxIaF isKrF Coh cuwkf hY aqy BfvyN bfdl srkfr vloN isrsy vfly sOdf sfD nfl pwkI gMZ-qruwp dIaF gwlF mjbUq ho cuwkIaF hn pr iswK sMgqF qy pMQk afgU akfl qKq sfihb qoN jfrI hoey hukmnfmy ƒ lfgU krvfAuFx eI idRV hn. awj ijwQy BfrI surwiKaf pRbMDF kfrn koeI pRmuwK afgU idaflpury nhIN phuMc sikaf qy AuWQy aKMz pfT sfihb df Bog pYx AuprMq iswK sMgqF ƒ 25 dsMbr ƒ PiqhgV sfihb ivc kIqI jf rhI pMQk kfnPrMs ivc phuMcx df swdf idwqf igaf ijwQy ik agly pRogrfm AulIkx df aYlfn kIqf igaf. ies dy nfl hI ipCly idnF qo rUpoÈ pMQk afgUaF ny afpxIaF-afpxIaF QfvF qo inkl ky idaflpury vl ƒ jFidaF CotIaF-CotIaF rYlIaF kIqIaF qy igRPqfr hoey ijhnF ivc guru gRMQ sfihb siqkfr sBf hirafxf dy pRDfn BfeI suKivMdr isMG Éflsf, eyk nUr Kflsf POj dy afgU BfeI blijMdr isMG Kflsf qy BfeI jsivMdr isMG GolIaf, akflI dl pMc pRDfnI dy BfeI blkrn isMG zwbvflI, BfeI gursyvk isMG rfmpurf PUl, BfeI suirMdr isMG Bgqf, bfbf kuldIp isMG rONqf qy BfeI hrpRIq isMG smfD BfeI smyq sYkVy hor Èfml hn.ies sbMDI jfxkfrI akflI dl pMc pRDfnI dy mIzIaf kmytI mYNbr aYzvokyt jspfl isMG mMJpur ny iksy QF qoN pRYs dy nfm jfrI kIqI.
AuhnF dwisaf ik pMQk afgUaF dI slfh nfl PYslf kIqf igaf hY ik BfvyN dI pMjfb dI aKOqI pMQk srkfr duafrf sOdf sfD ƒ pUrI srpRsqI idwqI hoeI hY pr pMQk jQybMdIaF sOdf sfD dy pMjfb ivcoN pYr AKfVn leI pUrI qrÉF idRV hn qy Aus qihq hI pMQk jQybMdIaF vloN PYslf kIqf igaf hY ik sOdf sfD pRqI agly pRogrfm df aYlfn ÈhIdF dI DrqI qoN 25 dsMbr ƒ gurduafrf sfihb PiqhgVÉ sfihb dy nyVly rylvy Pftk kol kIqI jf rhI pMQk kfnPrMs ivc kIqf jfvygf.
ijkXog hY ik pMQk jQybMdIaF vloN sOdf sfD dy pMjfb ivc kyNdrI zyry slfbqpury dI bMdI df pRogrfm AulIkx leI gurduafrf jPrnfmf sfihb, idafl purf BfeIkf ijlÉf biTMzf ivKy pMQk sBf rwKI sI ijs kfrn BfeI dljIq isMG ibwtU, BfeI hrpfl isMG cImf, bfbf hrdIp isMG mihrfË, BfeI mnDIr isMG qy hor anykF ƒ 19 dsMbr ƒ hI igRPqfr kr cuwkI sI qy keI hjfrF dI igxqI ivc puils vloN ielfky dI pUrI qrÉf nfkfbMdI kIqI hoeI sI, iewQoN qwk ky puils vloN brnfly qy mogy qwk vI nfky lgfey hoey sn.
s[ mMJpur ny dwisaf ik pMjfb df muwK mMqrI bfdl pMjfb ivc pMQk afgUaF dI igRPqfrI dy hukm cfV ky sOdf sfD dy drÈn krdf hoieaf rfjsQfn ivc ipkink mnfAux cilaf igaf hY jo ik pMjfbI dI Aus aKOq ƒ iblkul swc sfbq krdf hY ik “awg lf ky zwbU kMD qy”. AuhnF ikhf ik Aukq kIqIaF jf rhIaF igRPqfrIaF pMQk pRogrfmF ƒ kdy vI rok nhIN skdIaF sgoN ieh sMgqF dy sihXog sdkf inq idn vDxgIaF qy afpxI mMijly mksUd qwk puwj ky hI dm lYxgIaF.

sOdf sfD dI hYNkV kfrn afm lokF df jIxf muhfl

inhfl isMG vflf, 21 dsMbr (jgjIq KfeI) : sOdf sfD dI hYNkV qy bfdl pirvfr dI ienHF pKMzIaF ’c ÈrDf kfrn cwl irhf ivvfd Twlx df nF nhIN lY irhf aqy ieh afm lokF dI iËMdgI leI isrdrdI bx cuwkf hY. zyrf ivvfd dy cldy pMjfb siQq zyrf slfbqpurf aqy iËlHf biTMzy df ipMz idaflpurf, iËlHf mogf df ieiqhfsk ngr dInf sfihb kyNdr ibMdU bxy hoey hn, ijQy zyrf isrsf dy pYrokfr zyrf slfbqpurf qoN srgrmIaF clf rhy hn, AuQy iËlHf mogf dy ieiqhfsk ngr dInf-kFgV aqy idaflpurf, BfeIkf (biTMzf) qoN iswK jQybMdIaF smyN-smyN `qy afpxy pRogrfm AulIk rhIaF hn.
awj iswK jQybMdIaF vloN idaflpurf BfeIkf ivKy swdI geI pMQk sBf ƒ Plfp krn leI puls pRÈfsn pwbF Bfr hoieaf nËr afieaf, ijs qihq afm lokF ƒ BfrI muÈklF df sfhmxf krnf ipaf. mOky qoN iekwqr kIqI jfxkfrI muqfbk iËlHf mogf dI biTMzf nfl lgdI srhwd `qy puls ny icVI vI nhIN PVkx idwqI. Qfxf inhfl isMG vflf aDIn afAuNdy ipMzF sYdoky, dInf sfihb, alkVy afid dIaF sVkF `qy puls vloN BfrI nfkfbMdI kIqI hoeI sI. iswK jQybMdIaF dy afgUaF aqy vrkrF ƒ pMQk sBf ivc jfx qoN rokx leI inhfl isMG vflf qoN slfbqpurf ƒ jFdI gurU goibMd isMG mfrg sVk ipMz dInf aqy kFgV dy ivckfr lwgy nfky qoN puls ny iksy ƒ ieQoN awgy jfx nhIN idwqf. ieQoN keI brfqF, mrIË aqy mrgF dy BogF `qy jfx vfly lok Kwjl-Kuafr huMdy dyKy gey. jdoN dUr-durfzy dy lok ies mfrg `qy lwgy nfky `qy phuMcky qF AunHF ƒ ipwCy muVn df Purmfn jfrI kr idwqf jFdf. ieQy afm lokF ny sÉq nrfËgI idKfAuNdy hoey ikhf ik jykr puls ny ies qrHF lokF ƒ vfps moVnf sI qF AunHF pihlF ipCly rsiqaF `qy lokF ƒ awgy jfx hI ikAuN idwqf.
vrxnXog hY ik ipCly do idnF qoN ienHF ipMzF dIaF bws syvfvF iblkul Twp hn. ienHF ipMzF dy lokF ny ‘dyÈ ivdyÈ tfeImË` dy pRqIinD nfl gwlbfq krdy hoey ikhf ik iswK jQybMdIaF aqy zyrf isrsf ivckfr cwl irhf ivvfd iksy vyly vI iBafnk rUp aÉiqafr kr skdf hY, ijs nfl ienHF ipMzF dy lokF ƒ BfrI ÉimafËf Bugqxf pY skdf hY. lokF ny ikhf ik ies ivvfd ƒ srkfrF jldI hwl krn. awj vwK-vwK iswK afgUaF ƒ igRÌqfr krn `qy lok nfrfË idKfeI idwqy ikAuNik lokF df mMnxf hY ik isrÌ pMQk sBf ƒ Plfp krn leI puls pRÈfsn ny ieh jfl ivCfieaf. pr zyry dy pYrokfrF `qy koeI sÉqI nhIN kIqI geI.

nvIN jwQybMdI ‘iswK XUQ afP pMjfb` df gTn

aMimRqsr, 21 dsMbr (moqf isMG)-iswK nOjvfnF aMdr kOmI AusfrI dy mMqv nfl iewk nvIN jwQybMdI iswK XUQ afP pMjfb df gTn kIqf igaf hY. dsm pfqÈfh dy vwzy sfihbËfidaF dy ÈhIdI idhfVy mOky aMimRqsr ivKy iswK XUQ kfnPrMs dOrfn hfËr zYlIgytF ny srbsMmqI nfl mqf pfs krky ies nvIN jwQybMdI dy gTn df smrwQn kIqf igaf. jwQybMdI dy kMmkfj ƒ clfAux leI 20 mYNbrI aYzhfk kmytI df gTn kIqf igaf hY.
aYzhfk kmytI dy mYNbrF ivwc rxbIr isMG, gurpRIq isMG mfn, pRBjoq isMG, birMdrjIq isMG, nobljIq isMG, nfnkÈrn isMG, kulivMdr isMG, gurdIp isMG, mnjoq isMG, Ëorfvr isMG, hrpRIq isMG, mndIp isMGÈ siqMdrjIq isMG, suKpfl isMG bfjvf, jspfl isMG kflf, bldyv isMG, siqMdr isMG vzflf, divMdrpfl isMG Buwlr, jsivMdr isMG ÈFq, gurmIq isMG, amndIp isMG, gurpRIq isMG, gurcrn isMG aqy gurÈrn isMG Èfml hn. ieh aYzhfk kmytI afAuNdy idnF ivwc afpxI plyTI mIitMg ivwc jwQybMdI dy vrikMg pRDfn dI iewk sfl leI cox krygI. jwQybMdI df mukMml ZFcf ies dI pihlI vrHygMZ qwk GV ilaf jfvygf aqy pRDfn dI cox sMivDfn dy KrVy afid ƒ pRvfngI pfrtI dy agly sfl hox vfly iejlfs ivwc hovygI. s[ rxbIr isMG ny jwQybMdI bfry Kulfsf kridaF dwisaf ik ieh nvIN jwQybMdI suqMqr rUp ivwc iewk pUrn sMsQf dy rUp ivwc AuBrygI aqy iswK kOm dy Dfrimk aqy rfjnIqk Kyqr ivwc afpxI iewk invyklI QF bxfeygI. s[ rxbIr isMG ny ikhf ik ies jwQybMdI nOjvfn pIVHI ƒ BfeI-BqIjfvfd, vwZI KorI aqy Cl kpt vrgy KqiraF qoN sucyq krvfeygI qF jo BivwK ivwc ienHF dy iÈkfr nf bxn. ies kfnPrMs ivwc Aucycy qOr `q Kflsf aYkÈn kmytI dy knvInr BfeI mohkm isMG, dl Kflsf dy pRdfn s[ hrcrnjIq isMG DfmI, jnrl skwqr zf[ mnijMdr isMG, skwqr s[ kMvrpfl isMG ibwtU vI Èfml hoey. ienHF sfry iswK lIzrF ny ies nv-jnmI jwQybMdI dy ivkfs aqy prPuwlqf leI hr pRkfr dI mdd aqy sihXog df vfadf kIqf. ies AuprMq 20 mYNbrI aY²zhfk kmytI dy mYNbr hor iswK afgUaF nfl scKwz sRI hirmMdr sfihb mwQf tykx gey.

kfsb qoN 9 GMty puwC-igwC

muMbeI `c 26 nvMbr ƒ hoey hmilaF dOrfn igRÌqfr kIqy gey pfiksqfn dy iewko-iewk dihÈqgrd muhMmd ajml afimr kfsb qoN amrIkf dI jFc eyjMsI aYÌbIafeI (PYzrl ibAUro afÌ ienvYstIgyÈn) dy aiDkfrIaF ny awj 9 GMty puwCigwC kIqI. AuDr iesy muwdy `qy Bfrq, amrIkf aqy pfiksqfn dy afgUaF vwloN tIkf-itwpxI awj vI jfrI rhI, ijwQy Bfrq dy ivdyÈ mMqrI pRxb muKrjI ny pfiksqfn ƒ iPr sÉq kfrvfeI krn leI ikhf hY, AuQy pfiksqfn dy ivdyÈ mMqrI df kihxf hY ik muMbeI hmilaF dI pfiksqfn vwloN vI jFc kIqI jf rhI hY aqy jFc qoN pihlF koeI vI itwpxI krnI TIk nhIN. iesy qrHF amrIkf dy sInIar aiDkfrIaF ny pfiksqfn dy surwiKaf slfhkfr mihmUd alI durfnI ƒ sÉqI nfl ikhf ik pfiksqfn vwloN cuwky gey kdm Tos nhIN hn aqy muMbeI hmilaF ƒ mfmUlI Gtnf nf smiJaf jfvy.
muMbeI qoN irport anusfr srkfrI sUqrF ny dwisaf ik ipCly iqMn hÌiqaF qoN mhFngr ivc zyrf lfeI bYTy aYÌbIafeI dy aiDkfrIaF ny kfsb qoN hmilaF `c Aus dI BUimkf aqy pfiksqfn ivc bYTy Aus dy srpRsqF qoN ielfvf Aus dy jwdI Gr bfry ivsQfr pUrvk puwCigwC kIqI. iewQoN qwk ik aiDkfrIaF ny kfsb qoN Aus dy ipMz dIaF CotIaF-vwzIaF glIaF bfry vI svfl puwCy. kfsb pfiksqfn dy PrIdkot iËlHy nfl sbMDq hY. kfsb qoN Aus ielfky bfry vI puwiCaf igaf, ijwQoN Aus ny tryinMg leI sI aqy AunHF lokF bfry vI aiDkfrIaF ny jfxkfrI hfsl kIqI, ijnHF ny Aus ƒ hiQafrF dI tryinMg idwqI sI.
sUqrF anusfr 21 sflf dihÈqgrd ny puwCigwC dOrfn aiDkfrIaF ƒ dwisaf ik Aus ny lfhOr `c iewk mfmUlI cor dy rUp ivc CotIaF-motIaF vfrdfqF krnIaF ÈurU kr idwqIaF sn. sfl 2000 `c Aus ny skUl Cwz idwqf qy Auh afpxy Brf dy nfl lfhOr `c hI rih irhf sI. ies ipCoN Auh sfl 2005 qwk afpxy Brf aqy afpxy mfqf ipqf dy Gr afAuFdf Fdf irhf. afKr pirvfr nfl JgVy qoN bfad Aus ny Gr Cwz idwqf. ÈurU `c Aus ny idhfVIdfr mËdUr dy rUp ivc kMm kIqf, pRMqU bfad `c iewk aprfDI gruwp nfl juV igaf. rfvlipMzI dy iewk bfËfr ivc hiQafr KrIddy smyN Auh aqy Aus df dosq jmfq Aul dfvf dy kuJ mYNbrF dy sMprk `c afey. Aus df dfavf hY ik dovF dosqF ny afps ivc slfh mÈvrf kIqf ik ies jQybMdI nfl juV ky hiQafrF dI tryinMg iml skdI hY aqy Auh aprfD dI dunIaf ivc kfÌI awgy jf skdy hn. kfsb ny puwCigwC dOrfn dwisaf ik tryinMg dOrfn kÈmIr bfry Bfrq dIaF kiQq iËafdqIaF sbMDI iÌlmF idKfeIaF jFdIaF hn. ies qoN ielfvf AuQy lÈkr-ey-qoiNebf dy muKI hfiPË muhMmd seIad smyq hor dihÈqgrdF dy joÈIly BfÈx huMdy sn. ijs nfl Auh ieh mMnx lwgf ik lÈkr dy AudyÈ leI jfn vI idwqI jf skdI hY. bfad ivc lÈkr dy kmFzr ËkI Aur rihmfn lKvI ny Aus nfl vfadf kIqf ik ies Èhfdq dy leI Aus dy pirvfr ƒ zyZ lwK rupey idwqy jfxgy.
sUqrF ny dwisaf ik aYÌbIafeI dy aiDkfrIaF ny kfsb dI jfxkfrI dy afDfr `qy kfsb df 'bRyn vfÈ` krn vfly Bfv Aus ƒ dihÈqgrd kfrvfeIaF leI idl-idmfÊ qoN AuksfAux vfilaF aqy Aus ƒ tryinMg dyx vfly ivakqIaF qoN ielfvf nkÈy `qy kuJ QfvF dy icwqr vI iqafr kIqy hn.
aYÌbIafeI dI tIm muMbeI hmly qoN bfad 1 dsMbr ƒ Bfrq afeI sI. amrIkI kfƒn anusfr amrIkf dy bfhr iksy vI amrIkI nfgirk ƒ swt vwjx jF mOq dI siQqI dI jFc aqy bfad ivc ies sbMD `c doÈ pwqr pyÈ krnf ËrUrI hY. ienHF hmilaF `c 6 amrIkI aqy 1 brqfnvI nfgirk hmilaF df iÈkfr ho gey sn. aYÌbIafeI ienHF hmilaF `c mfry gey 9 dihÈqgrdF df zIaYney nmUnf vI lY cuwkI hY. jFc eyjMsI ƒ pqf lwgf hY ik DmfikaF `c iesqymfl kIqy jfx vflf srkt aÌgfinsqfn `c vrqy jfx vfly srkt vrgf hI hY.

Bfrq dI quglkI kfZ :imrc bMb

nvIN idwlI, 21 dsMbr : rwiKaf Koj aqy ivkfs sMgTn (zI[afr[zI[E[) ny imrc dy DUMeyN vfly ies hwQ goly df ivkfs kIqf hY, ijs bfry dafvf kIqf jf irhf hY ik ieh lokF ƒ bMDk bxfAux vfly luky hoey awqvfdIaF ƒ bfhr kwZx leI mËbUr kr dyvygf. zI[afr[zI[E[ ny ies goly `c imrc dy pfAUzr qoN ielfvf keI qyl mom rMgIn pdfrQ aqy awKF ivc sfV pYdf krn vfly kI qwqF ƒ imlfieaf hY. zI[afr[zI[E[ dy jIv ivigafn aqy mnuwKI Koj ivBfg dy aiDkfrI qbilXU sylvf mUrqI ny ikhf ik awQrU gYs vFg ieh rsfieixk hQgolf kyvl awKF, sfh nflI aqy srIr ivc sfV pYdf krygf. AunHF ikhf ik EilXoryijn kYpiskm (E[sI[) iek jln pYdf krn vflf qwwq hY aqy ies kfrn awKF aqy sfh nflI `c qurMq soj pYdf ho jFdI hY. AunHF ikhf ik ies dI vrqoN dMigaF `c BIV ƒ kfbU krn leI vI kIqI jf srdI hY. surwiKaf mfihr vI ies nvyN hiQafr dI prÉ krn dy ieCuwk hn. iek sInIar arD sYink aiDkfrI ny ikhf ik BivwK dIaF awqvfdI GtnfvF `c imrc bMb kfÌI AupXogI sfbq ho skdf hY. pr iksy aiDkfrI ny ieh nhIN dwisaf ik bMDk bxfey gfy afm lokF Kfs kr bwicaF df ies nfl kI hfl hovygf.


aYqvfr 21 dsMbr, 2008
iswK kOm ivwc dovF mulkF ivckfr hox jf rhI jMg ivruwD BfrI roh . mwkV ƒ kYlIÌornIaf dy iswKF dy guwsy df sfhmxf krnf ipaf . lflU Xfdv, idgivjY aqy amr isMG aMquly dI hmfieq `c inqr . krkry dI mOq dI jFc bfry mMg kr ky aMquly ny kI gunfh kr idqY?. bfdl ƒ sOdf sfD `c ieMnI hI ÈrDf hY qF akfl qKq dy jQydfr qoN ‘hukmfnfmf` hI vfps krvf dvy . qÉq ptnf sfihb df ‘sfbkf muwK syvfdfr` sMG `c Èfml : ruldf isMG df dfavf

bfdl ƒ sOdf sfD `c ieMnI hI ÈrDf hY qF akfl qKq dy jQydfr qoN ‘hukmfnfmf` hI vfps krvf dvy : pMc pRDfnI

ÌiqhgVH sfihb, 20 dsMbr (pwqr-pRyrk) : sOdf sfD dy slfbqpurf aqy idaflpurf BfeI kf zyiraF ƒ bMd krvfAux leI cl rhy pMQk sMGrÈ dOrfn iswK afgUaF dIaF kIqIaF geIaF igRÌqfrIaF dy sbMD ivc awj ÈRomxI akflI dl pMc pRDfnI dy pRËIzIam mYNbr BfeI kimwkr isMG ÈRomxI kmytI mYNbrF bIbI suirMdr kOr aqy BfeI rivMdr isMG Éflsf ny awj ieQy iek pRYs kfnÌrMs dOrfn ikhf ik pMjfb dI bfdl srkfr sOdf sfD nfl hoey smJOqy qihq pMQk afgUaF ƒ igRÌqfr kr rhI hY qF jo sOdf sfD dy hwk ivc Bugq ky qy Ausdy zyry KolH ky af rhIaF lok sBf coxF ivc pRymIaF dIaF votF hfsl kIqIaF jf skx. AunHF ikhf ik jy bfdl srkfr dI bdOlq aDrm dy ieh awzy KuwlHdy hn qF pMjfb dy hflfq bhuq Érfb ho skdy hn ijsdy bfdlky Éud ijmyvfr hoxgy. BfeI kmikr isMG ny ikhf ik jy s[ bfdl ƒ sOdf sfD ivc ieMnI hI ÈrDf hY qF jQydfr akfl qKq, jo Ausdy aDIn hI cl rhy hn, qoN sOdf sfD ivruwD idwqy gey ‘hukmnfmy` hI vfps krvf dyx.
Aukq afgUaF ny ikhf ik bfdl srkfr pMQk afgUaF dIaF igRÌqfrIaF rfhIN ÈRomxI akflI dl pMc pRDfnI vloN Coty sfihbËfidaf dy ÈhIdI joV myly `qy ÌiqhgVH sfihb ivKy lgfeI jf rhI pMQk kfnÌrMs ƒ rokxf cfhuMdI hY. ies qoN ielfvf ies kfnÌrMÈ ivc iswK sMGrs dOrfn BfrqI hkUmq df sMqfp Jlx vflIaF aqy ÈhId hoeIaF bIbIaF ƒ ‘ mfqf gujrI snmfn icnF` rfhIN snmfn kIqy jfx df pRogrfm vI pMQk afgUaF dIaF igRÌqfrIaF df iek kfrn hY ikAuN ik pMQ leI afpf vfr gey isMGF ƒ bfdl srkfr awqvfdI smJdI hY qy nhIN cfhuMdI ik pMQ ienHF df iksy vI qrHF nfl koeI ieËq mfx jF snmfn afid kry.
AunHF ikhf ik sMgqF ÌiqhgVH sfihb dy ÈhIdI joV-myl `qy 25 dsMbr ƒ lgfeI jf rhI kfnÌrMs ivc huMm humf ky phuMcx qy ienHF igRÌqfrIaF qoN nf GbrfAux, sfihbËfidaF ny Ëulm dy iÉlfP ÈfhdqF idwqIaF sn aqy ieh pMQk kfnPrMs vI pMQ `qy ho rhy ËulmF dy iKlfP hI lgfeI jf rhI hY.

krkry dI mOq dI jFc bfry mMg kr k aMquly ny kI gunfh kr idqY?

nvIN idwlI, 20 dsMbr: Gwt igxqI mfmilaF bfry kyNdrI mMqrI ey[ afr[ aMquly ivruD kfrvfeI dy svfl `qy kFgrs hux vI iksy iswty `qy phuMcdI nËr nhIN af rhI. awj kFgrs dI kor kmytI dI mIitMg hoeI pr Auh aMquly bfry koeI ÌYslf nf lY skI. kFgrs ny BfvyN sMsd dy 23 dsMbr ƒ Éqm ho rhy iejlfs qoN pihlF aMquly vloN ey[ tI[ aYs[ muKI hymMq krkry bfry idqy ivvfdq ibafn bfry apxf spwÈtIkrn dyx df aYlfn kIqf hY pr pRDfn mMqrI dI irhfieÈ `qy lgBg iek GMtf clI mIitMg dOrfn koeI ÌYslf nhIN ilaf igaf. mMinaf jf irhf hY ik ivvfdq ibafn ipCoN kFgrs doicwqI `c hY aqy aMquly dy asqIÌy ƒ pRvfn krn bfry vI koeI ÌYslf nhIN ilaf jf sikaf. ivroDI iDr BfrqI jnqf pfrtI aqy iÈv sYnf aMquly ƒ kYbint `coN kwZx leI lgfqfr srkfr Auqy hmly kr rhI hY ikAuNik AunHF df kihxf hY ik aMquly dy ibafn nfl pfiksqfn dI DrqI qoN cl rhy aiqvfd kfrn Bfrq dI siQqI kmËor hoeI hY. iek sInIar afgU ny apxf nF nf Cfpx dI Èrq `qy disaf ik aMquly bfry koeI ÌYslf nhIN ilaf jf sikaf aqy sMsd dy iejlfs dOrfn hI kuwJ siQqI spwÈt hovygI. kFgrs ny ipCly do idnF qoN aMquly dI itpxI qoN pfsf vitaf hoieaf hY aqy ieh ikhf hY ik ivvfdq itpxI aMquly dy apxy injI ivcfr hn. Auqr pRdyÈ dy do muslmfn sMsd mYNbrF bspf dy ieilafs afËmI aqy smfjvfdI pfrtI dy rÈId msUd ny vI aMquly vloN kIqI geI mMg dI hmfieq kIqI hY aqy ikhf hY ik krkry dI mOq dI jFc bfry mMg kr ky AunHF kI gunfh kr idqf hY?

lflU Xfdv, idgivjY aqy amr isMG aMquly dI hmfieq `c inqr

nvIN idwlI, 20 dsMbr: kyNdr srkfr ivc lgBg iqMn sflF qoN Gwt igxqI mfmilaF df mMqrflf sMBfl rhy ey[ afr[ aMquly apxy ivvfdq ibafn nfl acfnk surÉIaF ivc af gey hn. iqMn idn pihlF idqy apxy ibafn kfrn aMquly apxI hI pfrtI (kFgrs) aqy ihMdUqvI pfrtIaF dy inÈfny `qy hn pr hux XU[pI[ey[ srkfr dIaF BfeIvfl pfrtIaF dy kuwJ afgU AunHF dI ipwT `qy afx KVy hey hn. aMquly vloN idqy ibafn dI hmfieq kridaF ryl mMqrI lflU pRsfd Xfdv ny ikhf, ‘‘aMquly isrÌ ieMnf jfxnf cfhuMdy sn ik afÉr hymMq krkry Aus QF `qy ikvyN cly gey, ijQy AunHF dI mOq ho geI. Auh qF isrÌ ieMnf hI kih rhy hn ik ies gwl dI jFc hoxI cfhIdI hY ik afÉr iks ny krkry ƒ kfmf hspqfl vl Byijaf, ijQy AunHF dI mOq ho geI.``
iesy qrHF aMquly dI hmfieq kridaF smfjvfdI pfrtI dy jnrl skwqr amr isMG ny ikhf, ‘‘aMquly myry cMgy dosq hn. mYN AunHF dy ivruD kuwJ vI nhIN kihxf cfhuMdf aqy nf hI AunHF dy asqIÌy dI mMg krdf hF.``
ies dOrfn sInIar kFgrsI afgU idgivjY isMG ny vI aMquly dI hmfieq kridaF ikhf hY ik aMquly dy ibafn ƒ Êlq qrIky nfl ilaf igaf hY. idgivjY isMG ny pwqrkfrF nfl gwlbfq kridaF ikhf ik aMquly dy ibafn ƒ Êlq qrIky nfl pyÈ kIqf igaf hY. AunHF ikhf aMquly ny kyvl jFc dI gwl kIqI hY, jo pihlF qoN cwl rhI hY, Aus dy ibafn ivc ieqrfË Xog kI hY? aMquly dy ibafn `qy sRI isMG dI ieh itwpxI sonIaf gFDI dI pRDfngI `c pfrtI dI kor kmytI dI bYTk qoN pihlF afeI hY. kor kmytI ivc pRDfn mMqrI mnmohn isMMG smyq pfrtI dy sInIar nyqf Èfml hn. ies bYTk `c aMquly dy asqIÌy ƒ mnËUr kIqy jfx dy muwdy dy AuWTx dI sMBfvnf hY. dUjy pfsy aMquly dy ibafn ƒ lY ky Bfjpf aqy iÈvsYnf ny srkfr `qy inÈfnf bMnH idwqf hY aqy Auh Aus ƒ mMqrI mMzl qoN brÉfsq krn dI mMg kr rhI hY. aMquly ny muMbeI hmilaF dOrfn mhFrfÈtr dy ey[tI[aYs[ muKI hymMq krkry dy awqvfdIaF vloN mfry jfx `qy Èwk pRgtfieaf sI. kFgrs pfrtI pihlF hI ieh spÈwt kr cuwkI hY ik Auh aMquly dy ibafn qoN sihmq nhIN hY. idgivjY isMG ny ikhf ik Bfjpf afr[aYs[aYs[ aqy ivÈv ihMdU pRIÈd krkry dI iemfndfrI `qy pihlF Èwk Ëfhr kr cuwkI hY ikAuNik Auh mflygfEN DmfikaF dI jFc kr rhy sn, ijs ivc ihMdUaF ƒ igRÌqfr kIqf igaf hY. ies dOrfn krkry muMbeI `c awqvfdI hmly `c mfry gey aqy ieh socxf suBfvk hY ik kI AunHF df kql hoieaf hY iËkrXog hY ik kl pRDfn mMqrI ƒ asqIÌf sONpx ipCoN kyNdrI mMqrI ey[ afr[ aMquly ny apxy ibafn `qy aiVg rihMidaF ikhf sI ik AunHF ny qF Auh gwl khI hY, jo keI BfrqIaF dy mnF aMdr Èwk pYdf kr rhI hY.

mwkV ƒ kYlIÌornIaf dy iswKF dy guwsy df sfhmxf krnf ipaf

cMzIgVH, 20 dsMbr (spoksmYn ibAUro): gMBIr pMQk ÌYsly lYx vyly pMjfb ivc qF hmyÈf hI ÈRomxI gurdvfrf pRbMDk kmytI dy pRDfn s[ avqfr isMG mwkV df ivroD huMdf afieaf hY pr hux ivdyÈF ivc vsy iswKF ny vI AunHF df Ëordfr ivroD krnf arMB idqf hY. pMjfb aqy hirafxf hfeI kort `c sihjDfrI iswK dI pRIBfÈf bfry idqy hlÌnfmy df pMjfb ivc aQfh ivroD hoieaf sI. hux ivdyÈI dOry `qy inkly ÈRomxI kmytI dy pRDfn s[ mwkV ƒ kYlIÌornIaf dy iswKF ny Gyr ilaf hY. kYlIÌornIaf dy keI aÉbfrF `c CpIaF ÉbrF muqfbk AuQy rwKI iswK kfnÌrMs dOrfn vwK-vwK QfvF qoN pujy iswKF ny s[ mwkV ƒ ieh mMnx leI mjbUr kr idqf ik sihjDfrI iswKF dI pRIBfÈf dyx smyN AunHF qoN kuqfhI hoeI aqy ies ÊlqI ƒ Auh hr hflq `c suDfrngy.
hfvrz ivKy hoeI iekwqrqf ivc BfeI jsivMdr isMG jMzI ny s[ mwkV ƒ sMboDn huMidaF ikhf, ‘‘ÈRomxI kmytI pRDfn ‘mInfr-ie-ÈhIdF` aqy pRoÌYsr divMdrpfl isMG Buwlr bfry apxf stYNz spwÈt krn.`` s[ jMzI df BfÈn ivdvfnF ny ÊOr nfl suixaf pr s[ mwkV kuwJ Gbrf gey. dUjy pfsy sfn joË ivc iek iekwqrqf dOrfn BfeI jsjIq isMG ny pMQk jQybMdIaF dI ËuMmyvfrI `qy amrIkf dI iswK XUQ jQybMdI dy numfieMdy vjoN ÈRomxI kmytI dy cOQI vfr cuxy gey pRDfn awgy kfÌI lMmf cOVf pwqr piVHaf. AunHF pwqr ivc s[ mwkV ƒ ÈRomxI kmytI dy vkIl pivwq isMG mwqyvfl vloN idqy gey Aus ibafn bfry vI spwÈt krn leI afiKaf ijs ivc mwqyvfl ny ikhf sI ik ies dI kI grMtI hY ik pihly 9 gurU sfihbfn kysDfrI sn. ÈRomxI kmytI dy pRDfn ƒ idqy pwqr `c ieh vI ikhf igaf ik ÈRomxI kmytI ƒ sihjDfrI iswKF dI pRIBfÈf dyx df cMgf mOkf imilaf sI pr ivdvqf dI Gft kfrn pRIBfÈf ƒ Ault-pult pyÈ kr idqf igaf. pwqr ivc ÈRomxI kmytI dI ies gloN nukqfcInI kIqI geI hY ik Aus ny 1947 ipCoN gurdvfrf kfƒn ivc qrmImF nhIN krvfeIaF ijs dy iswty vjoN ‘jQydfr` dI QF ‘hYWz minstr` ijhI brqfnvI smyN dI ÈbdfvlI hI vrqI jf rhI hY. amrIkf dI iswK XUQ jQybMdI ny apIl kIqI ik qÉqF dy ‘jQydfr` inXukq krn leI spwÈt Xogqf qy inXukqI aqy mhFdoÈ dI pRikiraf qYa kIqI jfvy. AunHF apIl kIqI ik ieh pRikiraf pfrdrÈI aqy iswK rihq-mirafdf anusfr hoxI cfhIdI hY.
pwqr `c ikhf igaf ik idwlI dI iqhfV jyl ivc bMd PFsI-XfÌqf pRo[ divMdpfl isMG Buwlr dI irhfeI leI CyqI kdm cuky jfx. smuwcf BfÈn aqy pwqr suxn ipCoN s[ mwkV ny jvfb idqf, ‘‘mYN ies bfry kuwJ nhIN jfxdf aqy ies dI pRikiraf ÈurU krFgf aqy ies ƒ XkInI bxfvFgf.`` s[ mwkV ies smyN Gbrf gey aqy apxI koeI vI pRfpqI df iËkr nf kr sky. Auh sihjDfrI iswK dI pRIBfÈf bfry kuwJ vI spwÈt Auqr nf dy sky. AunHF apxy jvfb ivc nf qF mInfr-ie-ÈhIdF bfry koeI gwl kIqI aqy nf qÉqF dy ‘jQydfrF` dI inXukqI sbMDI hI koeI gwl afK sky. BfeI jsjIq isMG ny pRDfn vloN koeI qswlIbÉÈ jvfb nf dyx `qy muV aÌsos pRgtfAuNidaF ikhf, ‘‘bhuq Èrm vflI gwl hY ik ÈRomxI kmytI df pRDfn hI ÈRomxI kmytI dy kfƒn muqfbk sihjDfrI iswK dI shI pRIBfÈf nf dy sikaf.`` ies ipCoN s[ mwkV ny Brosf idqf ik Auh mfhrF nfl ies bfry ËrUr gwl krngy. syn joË dy gurdvfrf sfihb ivKy mIitMg ÈurU hox smyN mfn dl dy afgUaF ny s[ mwkV ƒ bolx qoN rokx dI vI koiÈÈ kIqI pr Auh aOKy-sOKy ho ky apxf BfÈn pUrf kr gey. kul imlf ky ienHF mIitMgF ivc s[ mwkV ƒ iswKF dy roh df sfhmxf krnf ipaf.

qÉq ptnf sfihb df ‘sfbkf muwK syvfdfr` sMG `c Èfml : ruldf isMG df dfavf

pitaflf, 20 dsbMr (hrdIp isMG) : afr[aYs[aYs[ ny apxf Gyrf iswK kOm `qy lgfqfr vDfAuxf ÈurU kIqf hoieaf hY. iesy qihq ies sMgTn ny afr[aYs[aYs[ df pMjfb pRDfn pitaflf invfsI ruldf isMG ƒ inXukq kIqf sI. ies mgroN AunHF dI agvfeI hyT dyÈ dy vwK vwK rfjF `coN iswK numfieMdy afr[aYs[aYs[ `c ÈmUlIaq kr rhy hn. ruldf isMG ny dfavf kIqf hY ik hfl hI ivc sRI ptnf sfihb dy ‘sfbkf muwK syvfdfr` aqy mwD pRdyÈ dy gurmiq imÈn jwblpur dy muwK pRcfrk zf[ hrpRIq isMG pRIq vI apxy sfQIaF smyq afr[aYs[aYs[ `c Èfml ho gey hn. dUjy pfsy qÉq sRI ptnf sfihb dy muwK syvfdfr igafnI iekbfl isMG ny ies pRqIinDI nfl gwlbfq kridaF ies df KMzn kIqf ik jdoN qoN qÉq sfihb hoNd `c afieaf hY AuQy iksy zf[ hrpRIq isMG ny syvf nhIN kIqI. AunHF ikhf ik BfeI mfn isMG qÉq sfihb dy 55 sfl muwK syvfdfr rhy aqy mgroN AunHF ny syvf sMBflI, ies leI sRI ptnf sfihb ivKy hrpRIq isMG pRIq nFa df koeI ivakqI nf rfgI, nf pRcfrk aqy nf gRMQI aqy nf hI mulfËm irhf. ies leI kuJ lok afr[aYs[aYs[ qoN pYsy lYx leI qÉq df nFa vrq rhy hn. ienHF ivruD kfrvfeI kIqI jfvygI. jd ik afr[aYs[aYs[ `c Èfml hoey zf[ hrpRIq isMG pRIq ny apxy vloN jfrI kIqy pRYs ibafn ivc ieh dfavf kIqf hY ik Auh sRI ptnf sfihb dy muwK syvfdfr rhy hn. AunHF vloN jfrI ibafn `c ikhf igaf hY ik rfÈtrI iswK sMgq df BfvyN dunIaF Br `c ivroD ho irhf hY pr AunHF ny ies ivroD ƒ gMBIrqf nfl lYNdy hoey afr[aYs[aYs[ dI cMgI qrHF GoK pVqfl kr ky ies ivc ÈmUlIaq kIqI hY. AunHF dfavf kIqf ik AunHF ƒ ies ivc iswK kOm jF iswK Drm ƒ Korf lfAux vflI koeI nIqI nhIN idsI. sgoN afr[aYs[aYs[ qF iswK kOm qy iswK Drm df siqkfr krn dy nfl nfl smucy dyÈ ivc bYyTy iswKF ƒ joVn df kMm krdI hY aqy iswK msilaF ƒ hwl krn leI XqnÈIl hY. AunHF ikhf ies qrHF dy Auprfly koeI hor jQybMdI nhIN kr rhI. zf[ hrpRIq isMG pRIq ny ikhf ik mYN BfvyN awj qoN rfÈtrI iswK sMgq leI smripq hF pr myrI koiÈÈ rhygI ik mYN sFJIvflqf aqy sdIvI BfeIcfry ƒ mËbUq krn leI kMm krdf rhFgf.

iswK kOm ivwc dovF mulkF ivckfr hox jf rhI jMg ivruwD BfrI roh

PiqhgVH sfihb, 20 dsMbr, aOjlf : sRomxI akflI dl aMimRqsr vwlo AulIky gey pRogrfm qihq awj ismrnjIq isMG mfn pRDfn ÈRomxI akflI dl ( aMimRqsr ) vwloN iËlHf PiqhgVH sfihb dy 9 vwzy muwK ipMzF ivwc rwKy gey iekwTf ivwc iswK kOm dI smUlIaq dI vwzI igxqI ny ieh sfibq kr idwqf hY ik iswK kOm ivwc dovF mulkF ivckfr hox jf rhI jMg ivruwD BfrI roh hY. iehnF vwK vwK ipMzF dy iekwTf ivwc s: ismrnjIq isMG mfn ny afpxy ivcfr pRgtfAuNdy hoey ikhf ik ihMd srkfr pfiksqfn nfl jMg CyV ky aslIaq ivwc iswK kOm qy pMjfb ƒ Kqm krn dI mMdBfvnf rwKdI hY. AuhnF ikhf ik iehnf dovF kOmF ihMdU aqy musilm dI sdIaF purfxI duÈmxI hY jdo ik iswK kOm df iehnf ivwcoN iksy nfl vI koeI vYr ivroD nhIN hY. pr jMg lwgx ‘qy pMjfb aqy iswK kOm dI hI qbfhI hovygI. ies leI asIN ies jMg dI purËor ivroDqf krdy hoey iswK kOm ƒ swdf idMdy hF ik jykr ihMd srkfr ny ieh jMg TosI qF iswK kOm ies ivwc iblkul sihXog nhIN dyvygI. AuhnF iewk hor ‘‘kOmFqrI dihÈqgrdI” dy muwdy ƒ CUhdy hoey ikhf ik asIN vI dihÈqgrdI dy ivruwD hF. pr jdoN qwk ihMd srkfr dihÈqgrdI pnpx dy muwK kfrnF ijvyN Gwt igxqIaF kOmF dI nslkusI, grIbI, smfijk qy afriQk ivqkry, byruËgfrI aqy BirÈtfcfrI ƒ Kqm nhIN krdI, AudoN qwk dihÈqgrdI kqeI Kqm nhIN ho skdI. AuhnF zUMGf duwK qy hYrfnI pRgt krdy hoey ikhf ik mhfrfÈtr ey tI aYWs dy muKI ÈRI hymMq krkry jo ‘‘ihMdU dihÈqgrdI” dy swc ƒ idRVqf nfl sbUqF smyq sfhmxy ilaf rhy sn, AuhnF aqy AuhnF dy nfl dy do sfQIaF ƒ 26 nvMbr ƒ Kqm krn dI kfrvfeI dy Èwk dI sUeI Bfjpf, afr aYs aYs, ivÈv ihMdU pirÈd, iÈv sYnf, bjrMg dl afid iPrkU sMgTnF vwl iswDy qOr ‘qy jFdI hY. ikAuNik mflygfE bMb kFz dI jFc kr rhy ÈRI krkry ƒ musilm sMgTn kqeI nhIN mfr skdy sI. AuhnF ikhf ik ihMdU sMgTnF vwloN ÈRI ey afr aMquly kyNdrI vËIr ivruwD kIqy jf rhy kUV-pRcfr dI kfrvfeI sfibq krdI hY ik ieh lok swcfeI dI gwl krn vfly ÈRI aMquly ƒ zrfAuxf DmkfAuxf cfhuMdy hn. jdoN ik ÈRI aMquly ny iehnF iPrkU qfkqF awgy eIn mMnx dI bjfie swcfeI ƒ sfhmxy ilafAux dI kfrvfeI krky mnuwKqf pwKI AuWdm kIqf hY, ijsdI asIN BrpUr pRsM krdy hF aqy mMg krdy hF ik ÈRI krkry dI hoeI mOq dI inrpwKqf nfl jFc krvfeI jfvy.
AuhnF mOjUdf pMjfb srkfr aqy sYNtr dI kFgrs srkfr dIaF gYr ieKlfkI kfrvfeIaF dI aflocnf krdy hoey ikhf ik akflI Bfjpf srkfr hr PrMt ‘qy PYl sfibq ho cuwkI hY. iewQoN qwk iswK kOm nfl sMbMiDq Dfrimk aqy pMjfb nfl sMbMiDq mflI muwdy Cwz cuwkI hY. sYNtr srkfr pMjfb aqy pMjfbIaF dy ivkfs krn dI bjfie jMg lf ky qbfhI krnf cfhuMdI hY . ies leI ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) amrIkf aqy nfto mulkF ƒ aqy XU aYWn E ƒ ieh apIl krdf hY ik Auh ies hox vflI jMg ƒ rukvfAux leI afpxI BUimkf inBfAux qF ik eyÈIaf iKwqy ivwc rihx vflIaF kOmF amn cYn nfl ivcr skx qy qrwkI kr skx. AuhnF iswK kOm ƒ apIl krdy hoey ikhf ik 25 dsMbr ƒ ÈRI PiqhgVH sfihb ivKy hox vflI ÈhIdI kfnPrMs ivwc phuMc ky ijwQy apfxy ÈhIdF ƒ ÈrDf dy Puwl ByNt krn AuWQy smfijk kurIqIaF ivruwD gurU afÈy anusfr iewk lok lihr iqafr krn ivwc Xogdfn pfAux aqy jMg ivruwD pfs kIqy jfx vfly mqy ƒ pUrn hmfieq dyx.


Èinwcrvfr 20 dsMbr, 2008


sMq iBMzrF vfly dy spuwqr dy biTMzf qoN Auqrn dI sMBfvnf . momn ƒ mOq dI sËf leI apIl dfÉl . cmkOr sfihb `c ÈhIdI joV mylf ÈurU . rjnIÈ aroVf dy nFa ƒ pItIXU dy AuWp-kulpqI vjoN pRvfngI . buÈ ƒ juwqIaF mfrn vfly ny muafÌI mMgI . aMquly vwloN asqIÌf . mfÈf awlHf sfzy kol aMquly vrgy lok hn : Èbfnf afËmI
BfeI dljIq isMG ibwtU, hrpfl isMG cImf smyq pMc pRDfnI dy sYNkVy vrkr igRÌqfr
sOdf sfD dy pfp dy awizaF dI surwiKaf leI bfdl srkfr pwbF Bfr

ÌiqhgVH sfihb, 19 dsMbr (iswK itRibAUn ibAUro) : ÈRomxI akflI dl pMc pRDfnI dy cyarmYn BfeI dljIq isMG ibwtU dl dy pRËIzIam mYNbr BfeI hrpfl isMG cImf qy XUQ ivMg dy kOmI pMc BfeI mnDIr isMG ƒ awj puils vloN igRÌqfr kr ilaf igaf. iesdy nfl hI bfbf bldyv isMG Drmpur, bfbf hrdIp isMG mihrfj BfeI blijMdr isMG ijlHf pRDfn biTMzf, rfm isMG ZpfeI ijlHf pRDfn biTMzf ÈihrI, BfeI hrpfl isMG krmgVH, ÌiqhgVH sfihb qoN XUQ afgU plivMdr isMG qlvfVf, gursyvk isMG ijlHf XUQ pRDfn biTMzf aqy BfeI ibkwr isMG rwlf qoN ielfvf pMjfb Br qoN sYNkVy vrkrF qy ahudydfrF ƒ igRÌqfr kIqy jfx dIaF ÉbrF hn. Ébr ilKy jfx qwk igRÌqfrIaF leI puils vloN CfpymfrI df islislf jfrI sI. ieh igRÌqfrIaF dl vloN idaflpurf BfeI kf ivKy rwKI geI pMQk sBf dy sbMD ivc kIqIaF geIaF hn. iËkrXog hY ik ieh pMQk sBf sOdf sfD dy slfbqpurf zyry ƒ bMd krvfAux leI rwKI geI hY.
dl dy pRËIzIam mYNbr BfeI hrpfl isMG cImf ƒ bsI pTfxF puils ny awj svyry 5 vjy AunHF dy luhfrI siQq Gr qoN igRÌqfr kIqf. AunHF ƒ awj dupihr 12 vjy Aup mMzl mYijstRyt bsI pTfxF sRI mqI pUnmdIp kOr dI adflq ivc pyÈ kIqf igaf ijnHF BfeI cImf ƒ nfBf jylH Byjy jfx df hukm suxfieaf.BfvyN BfeI cImf ny adflq awgy apxf pwK pyÈ kridaF dwisaf vI ik dl vloN ÌiqhgVH sfihb qoN koeI vI afhudydfr jf vrkr idaflpurf BfeI kf ivKy nhIN jf irhf qy ijlHy df sfrf kfzr Coty sfihbËfidaF dy ÈhIdI joV myly mOky kIqI jf rhI kfnÌrMs dIaF iqafrIaF `c ruwiJaf hoieaf hY.AuDr plivMdr isMG qlvfVf ƒ vI aYs zI aYm ÌiqhgVH sfihb dI adflq ny nfBf jylH Byj idwqf hY.
pfrtI dy mIzIaf kmytI mYNbr aYzvokyt jspfl isMG mMJpur ny dwisaf ik bfdl srkfr dI ieh kfrvfeI spwÈt krdI hY ik Ausny sOdf sfD nfl pUrI qrHF gMZ-qruwp kr leI hY ikAuNik afm qOr qy 107/151 dI kfrvfeI sbMDq dohF iDrF qy kIqI jFdI hY pr iewQy kyvl iswKF ƒ igRPqfr kIqf igaf qy puUry ielfky ƒ CfExI ivc qbdIl kIqf jf cuwkf hY pr dUjy pfsy sOdf sfD dy pRymI vwzI pwDr qy zyry slfbqpury ivc iekwTy ho rhy hn. AuhnF ikhf ik BfrI puils PorsF qienfq hox dy bfvjUd iswK sMgqF vloN sRI aKMz pfT sfihb jI df pRjfs kr idwqf igaf hY aqy smUh pMQ drdI sMgqF ƒ 21 dsMbr ƒ idaflpurf BfeIkf ivKy puwjx dI apIl kIqI jFdI hY AuhnF ikhf ik sOdf sfD AuWqy kqlF, blfqkfrF qy Dfrimk BfvnfvF BVkfAuFx y doÈ lwg cuwky hn pr ajy qwk Ausƒ iek imMt leI vI puils ihrfsq ivc nhIN rwiKaf igaf pr iswKF qy iswKI dI gwl krn vfilaF qy afey idn puils vloN qÈwdd kIqf jFdf hY aqy JUTy kysF ivc Psfieaf jFdf hY.
dl dy afgUaF ny ienHF igRÌqfrIaF dI sKq inKyDI kIqI hY. ÈRomxI kmytI mYNbr aqy iesqrI akflI dl pMc pRDfnI dI afgU bIbI suirMdr kOr qy ÈRomxI kmytI mYNbr BfeI rivMdr isMG Éflsf ny ikhf hY ik dl vloN ÌiqhgVH sfihb dy joV myly `qy kIqI jf rhI kfnÌrMs ƒ pRBfivq krn leI ieh igRÌqfrIaf kIqIaf geIaf hn aqy af rhIaF lok sBf coxF ƒ vyKidaf bfdlky sOdf sfD ƒ pwkf XkIn krvfAuxf cfhuMdy hn ik AunHF ƒ pMQ nfl koeI mqlb nhIN sgoN ihwk Tok ky sOdf sfD vrgy smfj ivroDI aqy aprfDI ansrF nfl KVHy hn.ies mOky dl dy jQybMdk skwqr BfeI suirMdr isMG ikÈnpurf ny ikhf ik pMQ duÈmxF ƒ KuÈ krn leI bfdlky hux KuwlH ky pMQ nfl DRoh kmfAux lwgy hn ies leI ienF lokF ƒ hux apxy toly dy nF nfl ‘akflI` Èbd lgfAux df koeI hwk nhIN rih igaf. AunHf ikhf ik apxIaF krqUqF ƒ vI ÉUbIaf dy rUp ivc pyÈ krn leI ienHF lok mIzIey `qy Apxf Êlbf sQipq krn leI Ëor lgf rhy hn pr pMjfb dy lokF ƒ ieh lok iËafdf dyr guMmrfh nhIN kr skxgy.
sOdf sfD dy idaflpurf BfeI kf aqy slfbqpurf zyiraF ƒ puils CfAuxI ivc bdl idwqf igaf hY qy ienHF pfp dy awizaF dI surwiKaf leI bfdl srkfr pUrI qrHF pwbF Bfr ivKfeI dy rhI hY.

qÉqF dy jQydfr dwsx ik hukmnfmf lfgU krvfAux vfilaF dI igRÌqfrI ikMnI ku jfieË hY : isrsf

aMimRqsr, (crnjIq isMG) : ÈRomxI akflI dl pMc pRDfnI dy sYktrI jnrl jQydfr bldyv isMG isrsf ny awj pwqrkfrF nfl gwlbfq kridaF qÉqF dy muwK syvfdfrF dI ÈRomxI akflI dl pMc pRDfnI dy afgUaF dI igRÌqfrI sbMDI DfrI geI cuwp `qy ikqUM kIqf hY. AunHF qÉqF dy muwK syvfdfrF ƒ svfl kIqf ik kI sRI akfl qÉq sfihb dy hukmnfmy ƒ lfgU krvfAux bdly ienHF afgUaF dI igRÌqfrI jfieË hY? AunHF ikhf ik awj pMjfb ivclI akflI dl dI srkfr vI akfl qÉq sfihb dy hukmnfmy ƒ lfgU krvfAux vfilaF ƒ jylF ivc zwk rhI hY. jQydfr isrsf ny kyNdrI mMqrI sRI ey[afr[ aMquly vloN idqy ibafnF ijnHF ivc AunHF ey[tI[aYs[ pRmuwK sRI hymMq krkry dI mOq dI jFc dI mMg kIqI sI, ƒ ÈlfGfXog dsidaF ikhf ik sRI aquMly dy ibafnF `qy kFvF rolI pfAux vfly ihMdU aiqvfd dI hmfieq kr rhy hn. AunHF ikhf ik krkry dI mOq dI jFc sI[bI[afeI[ qoN Auc sMsQf jF XU[aYn[E[ vrgI aMqrrfÈtrI sMsQf dI dyK ryK aDIn kMm krdI jFc eyjMsI qoN jFc krvfAux dI mMg kIqI. jQydfr isrsf ny ikhf ik 21 dsMbr ƒ pMQk iekwT hr hIly hovygf qy idaflpurf Bgqf BfeIkf ivKy phuMcx qoN sfƒ koeI vI nhIN rok skdf.

aMquly vwloN asqIÌf

nvIN idwlI, 19 dsMbr : muMbeI ivc awqvfdI hmly dOrfn mfry gey mhfrfÈtr dy aqvfd ivroD dsqy (ey[tI[aYs) dy muwKI hymMq krkry dI mOq sbMDI idwqy ibafn `qy pYdf hoey ivvfd kfrn kyNdrI mMqrI ey[afr aMquly ny afpxf asqIÌf dy idwqf. sMsd ivc awj dUsry idn vI ies muwdy `qy Ëordfr hMgfmf hoieaf qy ivroDI iDr ny mMg kIqI ik aMquly ƒ qurMq mMqrI mMzl ivcoN kwiZaf jfvy. AuWc pwDrI sUqrF ny dwisaf ik 79 sflf aMquly ny buwDvfr dI rfq ƒ hI afpxf asqIÌf pRDfn mMqrI ƒ Byj idwqf sI. jdoN ies sbMDI aMquly ƒ puwiCaf igaf qF AunHF ikhf ik mYN nf ies dI puÈtI krdf hF qy nf hI nFh krdf hF. sMsd dy bfhr pwqrkfrF nfl gwlbfq kridaF aMquly ny ikhf ik mYN Auh hI ikhf hY jo kuJ lok socdy hn qy myry ibafn nfl iksy vI qrHF pfrtI Èrmsfr nhIN hoeI. ieQy mhwqvpUrn hY ik bIqy idnIN aMquly ny krkry dI mOq bfry svfl KVHf kridaF ikhf sI ik ey[tI[aYs muKI kuJ aijhy mfmilaF dI jFc kr rhy sn jo gYr muslmfnF nfl sMbMiDq hn. AunHF ikhf ik krkry awqvfdIaF df iÈkfr bxy hn jF mfmlf kuJ hor hY, mYƒ nhIN pqf. spÈt qOr `qy AunHF df ieÈfrf mflygfAuN bMb Dmfky dy mfmly vwl sI ijs ivc sfDvI pRigXf Tfkur , lYP[ krnl ÈRIkFq pRsfd puroihq smyq 11 ivakqIaF ƒ igRÌqfr kIqf jf cuwkf hY.
ihMdUvfdI ajy vI aMquly ƒ muafÌI mMgx leI kih rhy hn :
awj iPr sMsd dy dovF sdnF ivc aMquly df muwdf AuTfAuNidaF Bfjpf qy iÈv sYnf ny mMg kIqI ik aMquly ƒ mMqrI mMzl ivcoN brKfsq kIqf jfvy qy Auh ies sbMD ivc muafÌI mMgx. rfj sBf ivc isÌr kfl dOrfn ieh mfmlf AuTfAuNidaF Bfjpf afgU aYs[aYs afhlUvflIaf ny ikhf ik ieh mMdBfgf hY ik iek sInIar mMqrI AuhI kuJ bol irhf hY jo pfiksqfn df iek inwjI cYnl pRcfr kr irhf hY. iÈv sYnf dy afgU mnohr joÈI ny ikhf ik afhlUvflIaf vloN AuTfieaf igaf muwdf gMBIr hY ies ƒ aKoN proKy nhIN kIqf jf skdf.

mulslmfnF bfry nËrIaf bdl igaf : Èbfnf afËmI
mfÈf awlHf sfzy kol aMquly vrgy lok hn

nvIN idwlI, 19 dsMbr : mÈhUr adfkfrf aqy smfj syvI Èbfnf afËmI ny ikhf ik muMbeI hmilaF qoN bfad awqvfd iÉlfÌ muslmfnF dI BUimkf ƒ lY ky lokF `c nËrIaF bdl igaf hY, jdik pihlF muslmfnF ƒ vfr-vfr afpxI vÌfdfrI sfbq krnI pYNdI sI. ieMzIan ieslfmk klcrl sYNtr `c awqvfd iÉlfÌ musilm BfeIcfry dI pihl ivÈy `qy pircrcf `c mMnI pRmMnI adfkfrf Èbfnf afËmI ny ikhf ik muMbeI hmilaF qoN bfad muslmfnF vloN awqvfd iÉlfÌ ivwZI geI muihMm ny ieh sfbq kr idwqf hY ik Auh vI awqvfd iÉlfÌ hn. Èbfnf ny ey[tI[aYs[ muKI krkry bfry aMquly vloN idwqy gey ibafn `qy itwpxI kridaF ikhf ik mfÈf awlHf sfzy kol aMquly vrgy lok hn. muMbeI `c hoeI dihÈqgrdI ƒ Xfd krdy hoey AunHF ikhf ik mYN AunHF idnF dI dihÈq qoN pUrI qrHF vfikÌ hF, mYƒ lwgdf sI ik ies df Kimafjf muslmfnF ƒ Bugqxf pvygf pr aijhf kuJ nhIN hoieaf. AunHF ikhf ik aMquly ny jo ikhf Aus qoN iËafdf qklIÌ vflI hor koeI gwl nhIN ho skdI. ies mOky Bfjpf sMsd mYNbr Èfh nvfj husYn, idwlI pRdyÈ Gwt igxqI kimÈn dy pRDfn kmfl PfrUKI aqy rfj sBf sMsd mYNbr mihmUd ny vI ihwsf ilaf aqy iek mwq ho ky awqvfd iÉlfÌ afvfË bulMd kIqI.

buÈ ƒ juwqIaF mfrn vfly ny muafÌI mMgI

bgdfd, 19 dsMbr : ierfkI pwqrkfr, ijs ny ik amrIkf dy rfÈtrpqI jfrj zbilAU buÈ `qy juwqy suwty sn, ny muafPI mMg leI hY. ieh gwl awj ierfk dy pRDfn mMqrI nUrI al mlIkI dy iek bulfry ny ieQy dwsI. muMqËr al-ËYdI, ijhVf ik imsr ivc kihrf siQq iek tI[ vI[ styÈn, ijs df mflk ierfkI hY, df pwqrkfr sI, ƒ afpxy ies jurm bdly 2 sfl kYd dI sËf ho skdI hY. dwisaf igaf hY ik al-ËIdI ny pRDfn mMqrI ƒ ilKy pwqr ivc muafP kIqy jfx df qrlf kIqf hY. BfvyN ik ies Gtnf bfry keI qrHF dy pRqIkrm iml rhy hn, iek ierfkI aiDkfrI ny ikhf ik jykr muMqËr al-ËYdI swdfm husYn nfl aijhf krn dI juraq krdf qF Aus ƒ mOky `qy hI golIaF nfl BuMn idwqf jFdf.

rjnIÈ aroVf dy nFa ƒ pItIXU dy AuWp-kulpqI vjoN pRvfngI

cMzIgVH, 19 dsMbr : pMjfb dy rfjpfl ny pMjfb tYknIkl XUnIvristI jlMDr (pI[ tI[ XU[) dy Aup-kulpqI dI inXukqI vjoN zf[ rjnIÈ aroVf dy nFa dI qjvIË ƒ pRvfngI dy idwqI hY. rfjpfl vwloN pihlF rfj srkfr dI ies sbMDI isPfrÈ ƒ ies leI vfps kr idwqf igaf sI ik srkfr zf[ aroVf dy isafsI ipCokV qy ruJfnF dI vI jfxkfrI dyvy. zf[ aroVf ijnHF dy ik afr[ aYs[ aYs[ nfl sbMiDq hox dy crcy sn, AuWqy kFgrs qy akflI dl (a) dy kuJ afgUaF vwloN doÈ lgfey gey sn ik aijhI inXukqI nfl srkfr XUnIvristI df Bgvfkrn krn jf rhI hY. pr rfj srkfr vwloN afpxy jvfb `c ieh spwÈt kr idwqf igaf sI ik Aup kulpqI dI cox leI muwK skwqr dI agvfeI hyT bxfeI geI kmytI vwloN Aukq sfry pwKF dI pVcol krn qoN bfad zf[ aroVf dy nFa sbMDI isPfrÈ kIqI geI sI qy Auh XUnIvristI dy inXmF qy qknIkI pwKoN sfrIaF ÈrqF ƒ pUrf krdy hn. srkfrI sUqrF anusfr CuwtIaF kfrn hux rfj srkfr vwloN zf[ aroVf dI inXukqI sbMDI bfkfiedf hukm somvfr 22 dsMbr ƒ hI jfrI kIqf jf skygf. vrnxXog hY ik rfj dI ies XUnIvristI `c Aup kulpqI df ahudf mgrly kuJ smyN qoN lgfqfr KflI cwl irhf hY qy srkfr vwloN koeI do drjn AumIdvfrF sbMDI iek AuWc pwDrI kmytI qoN krvfeI geI cox dy afDfr `qy zf[ rjnIÈ aroVf dy nFa dI XUnIvristI dy Aup kulpqI vjoN isPfrÈ rfjpfl ƒ ByjI geI sI. AunHF dy nFa sbMDI XUnIvristI df borz pihlF hI afpxI rËfmMdI dy cuwkf hY.

cmkOr sfihb `c ÈhIdI joV mylf ÈurU

cmkOr sfihb, 19 dsMbr : dsm ipqf sRI gurU goibMd isMG jI dy vwzy sfihbËfidaF bfbf ajIq isMG, bfbf juJfr isMG aqy cmkOr sfihb dy mugl sfmrfj nfl hoey ieiqhfisk XuwD ivc ÈhId hoey isMGF dI Xfd ivc lwgx vflf iqMn idnF sflfnf ÈhIdI joV mylf ieQy ÈurU hoieaf. ies joV myly dy pihly idn hI ieiqhfisk gurduafrf sRI kqlgVH sfihb dy Dfrimk mMc qoN awj svyr qoN hI rfgI-ZfzI jiQaF ny sMgqF ƒ kQf, kIrqn aqy iviKafn nfl inhfl kIqf. gurduafrf sRI kqlgVH sfihb dy mYnyjr BfeI avqfr isMG tOhVf anusfr ieh dIvfn 21 dsMbr dyr rfq qwk sjy rihxgy. myly dOrfn ivÈyÈ mhwqv rwKdIaF rfjsIaF kfnPrMsF kwlH 20 dsMbr ÈhIdI joV myly dy dUsry idn hoxgIaF. ies vfr ÈRomxI akflI dl (mfn) vwloN afpxI styj nhIN lfeI jf rhI hY. ies myly dy afKrI idn 21 dsMbr dI rfq ƒ 7 vjy gurduafrf sRI kqlgVH sfihb ivKy pRiswD rMg krmI hrpfl isMG itvfxf dy spuwqr mnpfl itvfxf df nftk ‘imwqr ipafry ƒ hfl mrIdF df kihxf` ivKfieaf jfvygf.

momn ƒ mOq dI sËf leI apIl dfÉl

cMzIgVH, 19 dsMbr : pMjfb aqy hirafxf hfeIkort ny kMDfr hvfeI jhfË agvf vfly mfmly ivc sI[bI[afeI[ vwloN pfeI geI apIl, ijs ivc doÈI abdul lqIP afdm momn dI Aumr kYd dI sËf ƒ mOq dI sËf ivc bdlx dI mMg kIqI sI, ƒ suxvfeI qoN bfad hfeIkort ivc dfÉl kr ilaf hY. hfeIkort vwloN ieh apIl dfKl krdy smyN ies ƒ dfier krn ivc kIqI dyrI `qy nfKuÈI Ëfihr kIqI hY. sI[ bI[ afeI[ dI qrPoN pyÈ hoey vkIl ny ies kys ivc bihs dOrfn huxy ijhy muMbeI ivKy vfpry kFz df vI hvflf idwqf aqy doÈI ƒ mOq dI sËf dyx leI adflq ƒ pRfrQnf kIqI. abdul lqIP dI qrPoN vkIl ny pyÈ ho ky adflq vwloN jfrI kIqf noits pRvfn kr ilaf hY aqy ieh apIl hux pwkI suxvfeI leI afvygI.

sMq iBMzrF vfly dy spuwqr dy biTMzf qoN Auqrn dI sMBfvnf

biTMzf, 19 dsMbr (mfn): pMjfb dIaF 13 lok sBf sItF ivcoN swB qoN aihm bx cukI biTMzf lok sBf sIt `qy hux iswK kOm dy nfiek sMq jrnYl isMG iBMzrF vfly dy spuwqr eIÈr isMG ƒ cox lVfAux dy crcy hn. awj sMq iBMzrF vfly dy ipMz rozy ivKy hoey iek smfgm dOrfn kfÌI Ëordfr ZMg nfl aijhf suJfa suxn ƒ imilaf. ies mOky eIÈr isMG bfry ivDIvq rUp `c pRsqfv vI pyÈ kIqf igaf. pqf lwgf hY ik sMq smfj aqy ÈRomxI akflI dl (1920) dy sInIar afgUaF ny eIÈr isMG ƒ mOky dI nËfkq smJidaF ieh pRsqfv mnËuUr krn leI ikhf hY. pRfpq jfxkfrI anusfr rozy ipMz ivKy sMq iBMzrF vfly dy nËdIkI GrF `c iek smfgm sI, ijQy sMq smfj qoN ielfvf ÈRomxI akflI dl (1920) aqy hor keI dlF dy afgU hfËr sn. ies dOrfn mOjUdf isafsq `qy ivcfrF kIqIaF geIaF aqy ÌYslf ilaf igaf ik mOjUdf smyN kFgrs aqy ÈRomxI akflI dl (bfdl) dohF ivc prvfrvfd BfrU ho cukf hY. ieh vI ikhf igaf ik bfdl `qy prvfrvfd df doÈ lfAuux vfly kYptn amirMdr isMG Éud vI prvfrvfd df iÈkfr huMdy jf rhy hn ijs kfrn Auh pitaflf qoN apxI pqnI pRnIq kOr aqy biTMzf qoN puwqr rxieMdr isMG ƒ itkt dyx dI vkflq kr rhy hn. ies ÊYr-rsmI mIitMg `c afgfmI coxF ivc nfairaF bfry vI ÌYslf kIqf igaf ijs qihq ‘corF ƒ golI dI bjfey, votF nfl mfro` aqy ‘prvfrvfd dI bjfey kurbfnIaF ƒ pihl idAu` afid ƒ muwK rwKx df ÌYslf kIqf igaf. sUqrF anusfr ieh vI ivcfr kIqf igaf ik eIÈr isMG dI mdd leI pMQk iDrF ƒ mdd leI apIl kIqI jfvy. ies kMm leI Éfs qOr `qy ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr), ÈRomxI akflI dl (pMc pRDfnI) aqy sMq smfj ƒ kihx leI vI soicaf igaf. dsxf bxdf hY ik ipClIaF ivDfn sBf coxF dOrfn ies hlky qoN iek hor ÈhId byaMq isMG dy spuwqr srbjIq isMG ƒ mfn dl vloN cox lVfeI geI sI, ijnHF ny svf lwK qoN vwD vot hfsl kr ky isafsI hlikaF aMdr hYrfnI pYdf kr idqI. jy sMq iBMzrF vfly dy spuwqr cox mYdfn ivc afAuNdy hn qF Auh ies hlky df smqol ivgfV skdy hn. ÊOrqlb hY ik ies sIt qoN ies vfr kFgrs vloN rxieMdr isMG aqy bfdl prvfr vloN muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl dy cox lVx dIaF knsoaF hn. ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) dy pRDfn ismrnjIq isMG mfn ny vI aYlfn kIqf hoieaf ik jy bfdl prvfr ieQoN cox lVdf hY qF Auh vI ieQy JMzy gwz skdy hn pr hux acfnk sMq iBMzrF vfly dy spuwqr df nF sfhmxy afAux `qy mukfblf hor vI rOck bx skdf hY. AuDr, rozy ipMz ivKy ies muwdy ƒ lY ky hoeI ÊYr-rsmI mIitMg `c Èfml ÈRomxI akflI dl (1920) dy jnrl skwqr BfeI gurdIp isMG ny ies dI puÈtI kridaF ikhf, ‘‘byÈwk ies muwdy bfry hfly koeI pwkf ÌYslf nhIN hoieaf pr sMq iBMzrF vfly dy spuwqr ƒ cox lVfAuux df pRsqfv ËrUr pyÈ kIqf igaf.``


18 dsMbr, 2008
aMquly dy ibafn `qy ihMdUsfhI buKlfeI, Ëbrdsq hMgfmf . pMc pRDfnI vloN krkry dI mOq dI jFc dI mMg . pRYs dI aËfdI ’qy ihMdusqfnI hmlf . pMjfbI ipafiraF ny amIn milk nfl ivcfrF dI sFJ pfeI . “nMnHI CF” aqy “lMgr” lfAuxy bfdl pirvfr dy zrfmy . igRÌqfr kIqy afgUaF dI irhfeI leI iswK jQybMdIaF vloN Qfxy awgy Drnf . zyrf slfbqpurf puils CfAuxI `c qbdIl . rfjpfl dI slfh ƒ itwc jfxidaF ÌfeIl muV rfj Bvn ByjI . ÈRomxI kmytI ny sihjDfrI iswK dI pirBfÈf dovyN bfdlF dy ieÈfry `qy bdlI

aMquly dy ibafn `qy ihMdUsfhI buKlfeI, Ëbrdsq hMgfmf

nvIN idwlI, 18 dsMbr: muMbeI `c hoey aiqvfdI hmilaF dOrfn mfry gey ey[ tI[ aYs[ muKI hymMq krkry dI mOq `qy kyNdrI mMqrI ey[ afr[ aMquly vloN svflIaf inÈfnf lfAux ƒ lY ky awj sMsd dy dohF sdnF ivc AuunHF ƒ brÉfsq krn dI ihMdUqvI iDr dI mMg `qy srkfr ny ikhf ik Auh pUry mfmly dI GoK ipCoN hI koeI itpxI krygI. lok sBf aqy rfj sBf, dohF hI sdnF ivc isÌr kfl qoN qurq ipCoN BfrqI jnqf pfrtI dy mYNbrF ny ies mfmly ƒ cukidaF ikhf ik iek kyNdrI mMqrI ny aiqvfdI hmilaF ivc mfry gey krkry dI mOq bfry ÊYr ËuMmyvfrfnf ibafn idqf hY, ijs leI AunHF ƒ brÉfsq kIqf jfxf cfhIdf hY. ies qoN ielfvf iÈv sYnf dy mYNbrF ny vI lok sBf ivc hMgfmf kIqf. lok sBf ivc Bfjpf dy sMqoÈ gMgvfr ny ieh muwdf cuikaf, ijs dI pfrtI aqy iÈv sYnf ny hmfieq kIqI. aMquly vI Aus smyN sdn ivc mOjUd sn AunHF pr apxy bcfa ivc kuwJ nhIN ikhf. ivroDI iDr vloN pRDfn mMqrI ƒ qurq sdn ivc bulfAux dI mMg `qy kyNdrI sMsdI kfrj mMqrI ivXflfr rvI ny ikhf ik pRDfn mMqrI dUjy sdn ivc hn, ies leI hux nhIN af skdy. iPr AuunHF aMquly df bcfa kridaF ikhf ik iÈv sYnf dy anMq gIqy ny kl sdn ivc ieh mfmlf cuikaf sI, AudoN aMquly ny spwÈt kr idqf sI ik AunHF aijhf koeI vI svfl nhIN kIqf sI pr ivroDI iDr ies ipCoN vI cuwp nhIN hoeI aqy Bfjpf dy XogI afidqXnfQ ny aMquly ivruD injI itpxI kr idqI, ijs dI spIkr somnfQ cYtrjI ny inKyDI kIqI aqy itpxI ƒ qurq sdn dI kfrvfeI ivcoN kwZ idqf.
ivroDI iDr dy ros ƒ vyKidaF rvI ny ikhf, ‘‘srkfr pUry mfmly ƒ GoKygI ik aMquly ny kI ikhf aqy Aus qoN bfad hI koeI itpxI krygI.`` rfÈtrI lokrfjI gTjoV (rfjg) dy mYNbrF vloN mMqrI dy jvfb `qy nfÉuÈI pRgtfAux `qy rvI ny pltvF vfr kridaF ikhf ik mflygfAuF mfikaF dy mfmly dI jFc dOrfn qusIN lokF (Bfjpf aqy iÈv sYnf) ny krkry `qy keI qrHF dy doÈ lfey sn. AuunHF ikhf ik vYsy vI aMquly ies gwl qoN ienkfr kr cuky hn ik AunHF ny ieh ikhf sI ik krkry aiqvfdIaF dy hwQoN nhIN blik iksy hor vloN mfry gey hn. rvI ny ikhf ik aMquly spwÈt kr cuky hn ik krkry aiqvfdIaF dI golI df iÈkfr hoey sn. AuunHF ikhf ik iÌlhfl Auh mYNbrF dIaF BfvnfvF qoN pRDfn mMqrI ƒ jfxUU krvf dyxgy. gMgvfr ny ikhf ik aMquly ny krkry dI mOq `qy aijhf mMdBfgf ibafn idqf hY, ijs qoN aijhf lwgdf hY ik Auh aiqvfdIaF hwQoN ÈhId nhIN hoey blik iksy hor vloN mfry gey hn. AunHF ikhf ik aijhy ÊYr ËuMmyvfrfnf ibafn nfl dyÈ ivc smwisafvF pYdf ho skdIaF hn aqy ies qrHF dy ibafn iek mMqrI dI soc ƒ vI drsfAuFdy n. AunHF ikhf ik pRDfn mMqrI ƒ cfhIdf hY ik Auh sdn ivc af ky apxy mMqrI vloN idqy gey ies ibafn `qy spÈtIkrn dyx aqy AunHF ivruD kfrvfeI krn. Bfjpf dy hI anMq kumfr ny vI pRDfn mMqrI vloN aMquly dy ibafn `qy sdn ivc spÈtIkrn dyx dI mMg kIqI aqy ikhf ik AunHF ƒ qurq brÉfsq kIqf jfxf cfhIdf hY. iÈv sYnf dy anMq gIqy ny doÈ lfieaf ik aMquly ny muMbeI ivc aiqvfdIaF vloN ryl gwzI ivc pihlF kIqy gey lVIvfr bMb DmfikaF `qy svflIaf inÈfn lgf ky smfj ƒ vMzx dI koiÈÈ kIqI sI, ijs ƒ vyKidaF pRDfn mMqrI ƒ cfhIdf sI ik Auh aMquly ƒ Ausy smyN brÉfsq kr idMdy. AuDr rfj sBf ivc Bfjpf dy aYs[ aYs[ afhlUvflIaf ny ieh mfmlf cukidaF ikhf ik iek kyNdrI mMqrI vloN ies qrHF df ÊYr ËuMmyvfrfnf ibafn dyx ipCoN sdn cuwp ikvyN rih skdf hY. dohF hI sdnF ivc Bfjpf dI rfjg dy BfeIvflF ny hmfieq kIqI.

pMc pRDfnI vloN krkry dI mOq dI jFc dI mMg

cMzIgVH, 18 dsMbr (iswK itiRbAUn ibAUro) : ÈRomxI akflI dl pMc pRDfnI dy pRËIzIam mYNbr BfeI hrpfl isMG cImf ny GwtigxqIaF bfry kyNdrI mMqrI sRI ey[ afr[ aMquly vloN ey[ tI[ aYs[ muKI hymMq krkry dI muMbeI hmly dOrfn hoeI mOq `qy AuTfey gey svflF dI pRoVqf kridaF ies bfry inrpwK jFc krvfey jfx dI mMg kIqI hY. ikhf hY ik kyNdrI mMqrI ny qF sRI krkry dI mOq dy KfVkUaF hwQoN hoeI hox `qy Èwk hI pRgt kIqf hY pr asIN ieh gwl mMndy hF ik krkry ƒ socI smJI Èfijs qihq mUMbeI hmly dI afV ivc Bgvf awqvfdIaF vloN mrvfieaf igaf hY. AunHF ikhf Xfd rhy ik 24 nvMbr ƒ ihMdUvfdIaF vloN AunHF df Gr bMb nfl Auzf dyx dI DmkI imlI sI aqy 26 nvMbr ƒ Auh mfry vI jFdy hn. AunHf ikhf ik mflygfAuN bMb DmfikaF dy mfmly ivc ihMdU awqvfdIaF dI igRÌqfrI dy sbMD ivc BgvfvfdIaF vloN lgfqfr AunHF df ivroD ho irhf sI aqy Bfjpf dy kiQq vwzy lIzrF ny vI krkry bfry bhuq sÉq ibafn vI idwqy sn.
BfeI cImf ny ikhf ik Kud krkry dy apxy pirvfr ny vI kwtV ihMdUvfdI nirMdr modI vloN idwqI jf rhI ƒ mdd TukrfAuxf vI ieho sfbq krdf hY ik krkry df pirvfr vI AunHF dI mOq dy asl kfrnF bfry spwÈt nhIN qy kfbË lokF qoN sÉq inrfÈ hY. BfeI cImf ny ikhf ik hux jdoN dyÈ dy inrpwK hlikaF vloN ies sbMD ivc jFc dI mMg AuT rhI hY qF sRI krkry dy pirvfr vI Éud awgy af ky mMg kry ik ies mfmly dI jFc ieMtrpol jF skftlYNz Xfrz qoN krvfeI jfvy, qF jo ies iemfndfr qy bhfdr aÌsr dy iGxfAuxy kql df pUrI dunIaF sfhmxy prdfÌfs kIqf jf sky qy kfqlF ƒ ÈËfvF idwqIaf jfx ies qoN ibnF BfrqI eyjMsIaF dy ho cuwky BgvyNkrn kfrn sRRI krkry dI mOq df swc kdy vI sfhmxy nhIN af skygf. BfeI cImf ny ikhf ik mfmlf AudoN hor vI ÈwkI ho jFdf hY jdoN sRI aMquly vloN lok sBf ivc ies mfmly dI kIqI geI jFc dI mMg ivruwD Bfjpf smyq smucIaf ihMduvfdI iDrF ny ho-hwlf mcfAuxf ÈurU kr idwqf. iewQoN qwk ik iÈv ÈYnf, ijhVI mflygfAuN DmfikaF dI mfstr mfeINz pRigaf sfDxI ƒ ihMdU Bfrq dI hIro vjoN pyÈ krky Ausƒ lok sBf dI itkt dyx dI vI cfhvfn hY, ny sRI aMquly vloN krkry dI mOq dI jFc sbMDI kIqI geI mMg ƒ vI awqvfd pwKI grdfn idwqf hY aqy Bfjpf dy bulfry rfjIv pRqfp rYzI ny qF pRDfn mMqrI s[[ mnmohn isMG qoN hI spÈtIkrn mMg ilaf hY ik sRI aMquly ny ies jFc dI mMg ikAuN kr idwqI hY. BfeI cImf ny awgy ikhf ik dUjy pfsy Auh ikhVy aidRÈ kfrn hn ik Éud kFgrs ny vI ies vfiËb mMg ƒ sRI aMquly dy inwËI ivcfr kih ky apxy afp ƒ ies qoN vwK kr ilaf hY.

pRYs dI aËfdI ’qy ihMdusqfnI hmlf
inAUË cYnlF ’qy ihMdU rfÈtrvfdIaF df kuhfVf, nvyN idÈf inrdyÈ

nvIN idwlI, 18 dsMbr : nYÈnl brfzkfsitMg aYsosIeyÈn ny muMbeI ivc awqvfdI hmilaF vrgy sMkt vfly smyNN ibjleI mIzIaf leI nvyN idÈf inrdyÈ qYa kIqy hn aqy nvyN inXmF muqfbk awqvfdI hmilaF dy iswDy pRsfrx `qy mukMml pfbMdI lf idwqI hY. ies qoN ielfvf ÉbrF vfly cYnl cwl rhy afpryÈn dOrfn bMdIaF dI igxqI jF AunHF dI ÈnfKq bfry koeI vyrvy nhIN dy skxgy. nrImn hfAUs `qy afpryÈn dOrfn hYlIkfptr rfhIN kmFzo Auqfrn dIaF qsvIrF idKfAux vrgI mIzIaf vwloN afpryÈn sbMDI jfxkfrI dyx qoN spwÈt rUp ivc icMqq aYsosIeyÈn ny nvyN idÈf inrdyÈF ivc bcfa afpryÈnF bfry koeI vI jfxkfrI dyx qoN mnfhI kr idwqI hY. aYsosIeysn ny ikhf ik mIzIaf ƒ pIVqF nfl sMprk krn qoN prHy rihxf cfhIdf hY. ÉUn jF burI qrHF ËÉmI hoey lokF dIaF qsvIrF vfr-vfr idKfAux `qy vI pfbMdI lf idwqI geI hY. nYÈnl brfzkfsitMg kfrporyÈn df kihxf ik mIzIaf dy iswDy pRsfrx kfrn awqvfdIaF ƒ koeI lfB nhIN imlxf cfhIdf.
aYsosIeysn dy cIP jsits jy[ aYs[ vrmf ny ikhf ik mIzIaf ny smfj ivc mhwqvpUrx rol adf krnf huMdf hY. BfrqI mIzIaf df rol ÈlfGfXog irhf hY. pr AunHF ikhf ik sfƒ Kud hI Ëfbqy `c rihxf cfhIdf nf ik quhfƒ koeI dUsrf dwsy ik qusIN kI krnf hY. ies dy nfl hI AunHF ieh vI gwl vI khI ik nvyN inXmF df muMbeI hmilaF nfl koeI sbMD nhIN. sRI vrmf ny ikhf ik asIN 26 nvMbr dy hmly qoN pihlF hI ienHF inXmF bfry soc ivcfr kIqI sI pr bdiksmqI nfl muMbeI dI Gtnf vfpr geI ijs kfrn ienHF ƒ hor sKq krn leI sfƒ QoVI hor AuzIk krnI peI. aYsosIeyÈn dI jnrl skwqr aYnI josP ny ikhf ik ies qrHF dy inXm amrIkf, brqfnIaf aqy kYnyzf ivc pihlF hI lfgU hn.

pMjfbI ipafiraF ny amIn milk nfl ivcfrF dI sFJ pfeI

aMimRqsr, 18 dsMbr (pMjfb isMG bwl, crnjIq isMG): sQfnk lfrYNs hotl `c Tihry pfiksqfnI mUl dy ieMglYNz rihMdy pMjfbI lyKk amIn milk ƒ imlx leI awj sfrf idn lokF df afAuxf jfxf jfrI irhf aqy pMjfbI Ëubfn nfl sbMDq vwK-vwK mfmilaF bfry crcf huMdI rhI. roËfnf spoksmYn dI cOQI vrHygMZ `c ihwsf lYx leI Aucycy qOr `qy ieMglYNz qoN afey jnfb amIn milk ƒ aMimRqsr puwjx `qy jIa afieaF kihx leI spoksmYn dy zfierYktr bIbI inrml kOr hotl puwjy. ies dOrfn bIbI inrml kOr ny pMjfbI adIb nfl pMjfbIaq dy msly ivcfry. jnfb milk ny ikhf, ‘‘mYƒ pMjfb puwj ky bhuq sfrf ipafr imilaf, jo dunIaF dy iksy vI ihwsy ivc nhIN imldf. mYN pMjfbI ipafiraF ƒ apIl krdf hF ik Auh pMjfbI Ëubfn nfl rwj ky ipafr krn, ies ƒ bolx aqy ilKx qfik ivÈv BfeIcfry `c pMjfbI df nF AuWcf qy suwcf bixaf rhy. pMjfbI Ëubfn nfl hr pMjfbI ƒ ieÈk hoxf cfhIdY qF jo asIN apxy puriÉaF ƒ isjdf kr skIey.`` s[ ajIq isMG, sumn mohn isMG, hrI isMG ÊrIb, BuipMdr isMG, jogf isMG, zf[ Bwlf isMG iswDU, kulivMdr isMG, ipRqpfl isMG, ipRMsIpl sqnfm isMG, qyijMdr isMG gogI afid sxy pwqrkfrF qy ividafrQIaF ny amIn milk nfl ivcfr sFJy kIqy.

“nMnHI CF” aqy “lMgr” lfAuxy bfdl pirvfr dy zrfmy
blfqkfrI sfD aqy ihMdU dihsLqgrdF dy srgny sLRI azvfnI vrigaF nfl isafsI sOdybfjLIaF ivwc mlIn ies pirvfr qoN iswK kOm ƒ koeI AumId nhI

PiqhgVH sfihb, 18 dsMbr : “byby suirMdr kOr bfdl nUM 75 sfl dI Aumr gujLrn qoN bfad lMgr dI syvf dy mhwqv df pqf lwigaf hY, jdoN ik bIbf hrismrq bfdl nUM 40-42 twp ky BrUx hwiqaf dI smfijk burfeI df cfnx hoieaf hY”. ieh Auprokq ivcfr awj iewQy BfeI iDafn isMG mMz sInIar mIq pRDfn, s: jspfl isMG mMgl mIq pRDfn, BfeI rfm isMG muwK bulfrf aqy jnrl skwqr, pRo: mihMdrpfl isMG aqy jIq isMG afloarK dovyN jrnl skwqrF dy sFJy dsqKqF hyT sLRI drbfr sfihb qoN bIbf hrismrq bfdl aqy byby suirMdr kOr bfdl vwloN sLurU kIqI geI nMnHI CF aqy lMgr iekwqr krn dI kfrvfeI nUM kyvl isafsI zrfmy aqy iswK kOm dIaF sLosx krn vflIaF asPl kfrvfeIaF krfr idMdy hoyey pRgt kIqy. Auprokq afgUaF ny afpxy ibafn ivwc ikhf ik byby suirMdr kOr bfdl jo 70-75 nUM twp ky pMjfb dy lokF nUM lMgr dI Auwqm syvf bfry dws ky sLRI drbfr sfihb ivKy rfsLn phuMcfAux df pRcfr krn lwgI hY, AunHF nUM pqf hoxf cfhIdf hY ik “gurU df lMgr” DnfZF, jKIrybfjF, BirsLtfcfrIaF aqy glq ZMgF rfhIN lokF df KUn cUs ky kmfeI krn vfly mfilk BfgoaF dI bdOlq nhIN cwldf, blik ieh lMgr qF gurU sfihbfn dy smyN qoN imhnq musLwkq krky afpxI kmfeI ivwcoN dsvMD kwZx vfly BfeI lfloaF vrgy grIb iswKF dI sLrDf aqy syvf nfl cwldf hY aqy cwldf rhygf. AuhnF ikhf ik mugl bfdsLfh akbr gurU sfihb jI dI sLrn ivwc jdoN afieaf sI qF Auh gurU dy lMgr cwldy vyK ky Ausny ikhf sI ik mYN gurU Gr nUM jgIrF lf idMdf hF qF ik ieh lMgr sdf cwldy rihx. pr gurU sfihb ny ieh kih ky jgIrF lYx qoN ienkfr kr idwqf sI ik ieh lMgr qF grIb iswKF vwlo hI clfey jfxgy. rfjy, mhfrfjy, bfdsLfh qy DnfZF dI mfieaf nfl nhIN. ies leI byby suirMdr kOr bfdl ieh BulyKf kwZ dyvy ik iswK kOm dy lMgr dI gwl krky Auh iswK kOm nUM hux guMmrfh kr lYyxgy. afgUaF ny ikhf ik ijs bfdl pirvfr dIaF bIbIaF ny awj qwk aMimRqpfn hI nhIN kIqf, jo bIbIaF gurU dy hukm dI AulMGxf krky afpxy Brvwty aqy kysF dI byadbI krdIaF af rhIaF hn aqy ijs bfdl pirvfr ny iswKI dy sB muwdy Cwz idwqy hn. awj iehnF nUM iswKI df hyjL, lMgr dI syvf, nMnHI CF dy zrfmy rfhIN BrUx hwiqaf bMd krn dI gwl kyvl iswKI ivwc afpxI Kqm huMdI jf rhI sfK nUM bcfAux dI asPl kOisLs hY. afgUaF ny afpxy ibafn dy aKIr ivwc ikhf ik s: bfdl aqy Ausdf smuwcf pirvfr iswK kOm nUM aqy iswKI pRcfr nUM pUrI qrHF iqlFjlI dy ky Bfjpf, afr aYs aYs aqy ivsLv ihMdU pirsLd vrgy iswK ivroDI iPrkU sMgTnF df gulfm bx cuwky hn. sLRI akfl qKq sfihb dy vwloN hukmF dI AulMGxf krky isrsy vfly kfiql qy blfqkfrI sfD aqy ihMdU dihsLqgrdF dy srgny sLRI azvfnI vrigaF nfl isafsI sOdybfjLIaF ivwc mlIn hn. hux aijhy pirvfr qoN iswK kOm koeI AumId nhIN rwKdI ik Auh nMnHI CF dy pfKMzF aqy lMgr dI syvf dy mhfn sLbdF dI durvrqoN krky, Auh hux iswK kOm nUM mUrK nhIN bxf skxgy. AunHf ikhf ik byby bfdl jo rsd iekwTI kr rhI hY, iesdI durvrqoN bfdl pirvfr afAux vflIaF lok sBf ivwc krygf ikAuNik ies iekwqr kIqy gey lMgr df koeI vyrvf aYs jI pI sI dy irkfrz ivwc nhIN hovygf. lMgr dy Krcy pihly dI qrHF pYNdy rihxgy. ies leI iswK kOm afAux vflIaF lok sBf ivwc ies bfdl pirvfr nUM “vot-prcI” dI shI vrqoN krky, iswKI nUM pUrn qOr ‘qy ipwT dy cuwky bfdl pirvfr nUM isafsI idRsL qoN Kqm krygI.

igRÌqfr kIqy afgUaF dI irhfeI leI iswK jQybMdIaF vloN Qfxy awgy Drnf

sunfm AUDm isMG vflf, cImf mMzI, 18 dsMbr (BgvMq isMG cMdV, jsvMq gryvfl) : ieQoN nyVly ipMz kxkvfl BMgUaF ivKy siQq smfD bfbf mukMd dfs `qy sRI gurU gRMQ sfihb dy pRkfÈ ƒ lY ky hoey JgVy ivc puils ny iswK jQybMdIaF dy krIb do drjn ivakqIaF ivruD mukwdmf drj kIqf hY. AuDr iswK jQybMdIaF ny sdr Qfxy awgy ros Drnf dy ky drj kIqy mukwdmy rwd krn dI mMg kIqI hY. dwsxXog hY ik ipMz kxkvfl BMgUaF ivKy vsdy Bgq prvfrF ny bfbf mukMd dfs dI smfD `qy sRI aKMz pfT df pRkfÈ krvfAux leI ipMz dy gurdvfrf sfihb qoN sRI gurU gRMQ sfihb df srUp lY ky jfx leI ikhf pr gurdvfrf sfihb dy gRMQI vloN ienkfr kr idqf igaf. ipMz kxkvfl BMgUaF dy gurdvfrf sfihb qoN gurU gRMQ sfihb jI df srUp nf imlx qoN bfad Aukq prvfrF ny ipMz jKypl dy gurdvfrf sfihb qoN gurU gRMQ sfihb df srUp ilaf ky pRkfÈ krvf ilaf. Bog pYx dy smyN vwK-2 jQybMdIaF dy 70-80 dy krIb ivakqI AuQy puwj gey aqy gurU gRMQ sfihb jI df srUp afp ipMz jKypl dy gurdvfrf sfihb ivKy Cwz ky afAux dI ijwd krdy rhy. iesy dOrfn puils ƒ sUh iml geI. zI[aYs[pI[ joigMdr isMG sMDU dI agvfeI hyT BfrI puils Ìors ipMz kxkvfl BMgUaF puwj geI. dohF iDrF drimafn hoeI gwlbfq dOrfn puils ny Bgq prvfrF ƒ hI pivwqr srUp gurdvfrf sfihb Cwz ky afAux leI ikhf. ies qoN bfad puils ny iswK jQybMdIaF dy krIb do drjn lokF ivruD DmkfAux aqy lVfeI JgVf krn dy doÈF qihq mukwdmF drj kr ky keIaF nUuM ihrfsq ivc lY ilaf. guwsy ivc afey iswK jQybMdIaF dy afgUaF aqy vrkrF ny Qfxf sdr sfhmxy ros Drnf dy ky siqnfm-vfihgurU df jfp ÈurU kr idqf. ros Drny ivc Èfml sRI gurU gRMQ sfihb siqkfr sBf dy pRDfn suKivMdr isMG, ÈRomxI akflI dl pMc pRDfnI iËlHf mfnsf dy pRDfn blijMdr isMG aqy iswK stUzYNts ÌYzryÈn dy mwKx isMG gMZUaF, hrpfl isMG mOjovfl aqy mnjIq isMG kuwkU ny ikhf ik sRI akfl qÉq sfihb qoN jfrI hoey hukmnfmy anusfr iksy vI smfD aqy zyry `c sRI gurU gRMQ sfihb df pRkfÈ nhIN kIqf jf skdf. AunHF mMg kIqI hY ik iswKF ivruD drj kIqy mukwdmy rwd kIqy jfx. dUjy pfsy zI[aYs[pI[ joigMdr isMG sMDU ny DrnfkfrIaF ƒ Brosf idvfieaf ik Aukq mfmly dI muV jFc krvfeI jfvygI aqy iksy vI byksUr ivakqI ivruD kfrvfeI nhIN kIqI jfvygI.

zyrf slfbqpurf puils CfAuxI `c qbdIl

Bgqf BfeIkf, 18 dsMbr (gurcrn mihl) : iswK jQybMdIaF vloN gurdvfrf ËÌrnfmf sfihb idaflpurf BfeIkf ivKy 19 dsMbr ƒ aKMz pfT arMB krvfey jf rhy hn. aKMz pfT sfihb Bog smyN 21 dsMbr ƒ sOdf sfD df zyrf slfbqpurf bMd krvfAux leI Tos kdm cuikaf jfvygf. ies ƒ dyKdy hoey zyrf slfbqpurf ƒ puils CfAuxI ivc qbdIl kr idqf igaf hY. slfbqpurf, BfeIkf, idaflpurf, kFgVH, jlfl burj, rfjgVH, kulyvflf, jMgIafxf, BfeI rUpf dy hr mOV `qy puils ny tYNt lf ley hn qy bYrIar rwK ley hn. AuDr iswK jQybMdIaF ƒ iekwTIaF huMdIaF vyK ky pRymI vI BfrI qdfd ivc zyry ivc jmHF hoxy ÈurU ho gey hn. awj kl ieQy Aus qrHF df idRÈ bixaf hoieaf ijs qrHF sOdf sfD vloN gurU goibMd isMG jI df svFg Auqfrn AuprMq bixaf sI. kl qoN ieQy trYiÌk qy bsF dy bMd hox dI vI sMBfvnf hY.

rfjpfl dI slfh ƒ itwc jfxidaF ÌfeIl muV rfj Bvn ByjI

cMzIgVH, 18 dsMbr (aYs[ aYs[ brfV): iswK jQybMdIaF dy ivroD dI prvfh nf kridaF muwK mMqrI s[ pRkfÈ isMG bfdl ny afr[ aYs[ aYs[ dy srgrm kfrkun zf[ rjnIÈ aroVf ƒ hI pMjfb qknIkI XUnIvristI df vfeIs cFslr bxfAux dI isÌfrÈ kr ky, muV ÌfeIl rfjpfl aYs[ aYÌ[ rOzirgË ƒ Byj idqI hY. hux AuunHF df vfeIs cFslr bxnf iblkul qYa hY ikAuNik rfjpfl iek vfr hI ÌfeIl vfps Byj ky muV ÊOr krn df suJfa dy skdy sn. rfjpfl hux srkfr df suJfa pRvfn krn dy pfbMd hn aqy iksy vI smyN pRvfngI ipCoN zf[ aroVf dI inXukqI leI hukm jfrI ho skdy hn. ies sbMDI jdoN awj ieQy pRYWs kfnÌrMs `c s[ bfdl ƒ puiCaf igaf ik keI iswK jQybMdIaF afr[ aYs[ aYs[ dy srgrm kfrkun zf[ aroVf df ivroD kr rhIaF hn qF AuunHF ikhf ik ieh jQybMdIaF qF ivroD krdIaF hI rihMdIaF hn. zf[ aroVf iek Xog ivigafnI hn. rfjpfl vloN ÌfeIl vfps Byjx ipCoN muV ieh mfmlf kmytI dy hvfly kIqf igaf aqy kmytI ny zf[ aroVf df nF muV pRvfn kIqf hY. ies ipCoN ÌfeIl muV rfjpfl ƒ ByjI geI. jdoN AunHF qoN puiCaf igaf ik kI rfjpfl vI iksy ivigafnI ƒ vI[ sI[ bxfAux `c idlcspI rKdy sn qF s[ bfdl ny ikhf ik AunHF ƒ ies sbMDI koeI jfxkfrI nhIN. iËkrXog hY ik kuwJ idn pihlF hI zf[ rjnIÈ aroVf ƒ vfeIs cFslr bxfAux dI isÌfrÈ kr ky, muwK mMqrI ny ÌfeIl ƒ pRvfngI leI rfjpfl kol Byj idqf sI. rfjpfl ny ieh suJfa dy ky ÌfeIl srkfr ƒ vfps Byj idqI ik ies nfm sbMDI muV gOr kIqI jfvy. zf[ aroVf aYmrjMsI dOrfn 3 mhIinaF leI iqhfV jyl ivc vI bMd rhy sn. mfrc, 2008 `c zf[ aroVf ƒ afr[ aYs[ aYs[ dI pMjfb iekfeI df mIq pRDfn bxfieaf igaf hY. iehI kfrn hY ik iswK jQybMdIaF zf[ aroVf df ivroD kr rhIaF hn. ieQy ieh dsxf vI Auicq hovygf ik pMjfb qknIkI XUnIvristI, jlMDr dy vfeIs cFslr dI afsfmI lgBg 6 mhIinaF qoN ÉflI peI sI. ies afsfmI ƒ Brn qoN pihlF s[ bfdl ny Bfjpf afgUaF ƒ ikhf sI ik Auh ies afsfmI leI apxy iksy ivigafnI df nF Byjx. Bfjpf ny hI zf[ aroVf dy nF df suJfa Byijaf sI.

ÈRomxI kmytI ny sihjDfrI iswK dI pirBfÈf dovyN bfdlF dy ieÈfry `qy bdlI : srnf

nvIN idwlI, 18 dsMbr (jgqfr isMG) : ÈRomxI gurdvfrf pRbMDk kmytI vloN ‘sihjDfrI dI pirBfÈf` sbMDI hrdyv isMG mwqyvfl aYzvokyt jnrl pMjfb srkfr vloN pMjfb qy hirafxf hfeI kort ivc dfÉl kIqy hlÌnfmy ƒ iswK pMQ, iswK mirafdf qy isDfqF anusfr mMnx leI iqafr nhIN hY. ies leI asI pMQk BfvnfvF ƒ smJdy hoey ies hlÌnfmy `c pyÈ kIqI sihjDfrI dI pirBfÈf ƒ purI qrHF rwd krdy hF. ienHF ivcfrF df pRgtfvf idwlI iswK gurdvfrf pRbMDk kmytI pRDfn prmjIq isMG srnf ny kIqf. s[ srnf ny ikhf ik ÈRomxI gurdvfrf pRbMDk kmytI ny apxI hI bxfeI hoeI swq mYNbrI kmytI dI sihjDfrI dI pirBfÈf ƒ aYn afÉrI mOky `qy qbdIl kr idqf. AunHF ikhf ik ieMj pRqIq huMdf hY ik ies hlÌnfmy dI pirBfÈf Bfjpf qy afr[aYs[aYs[ dy hukmF nfl bfdl ipAu-puqrF dy ieÈfry `qy bdlI geI hY. ies ny sfbq kr idqf hY ik ÈRomxI kmytI df smuwcf Dfrmk kMmkfr pMjfb srkfr qy akflI dl muKI vloN afr[aYs[aYs[ dy afdyÈF nfl hI clfieaf jf irhf hY. AunHF ikhf ik idwlI iswK gurdvfrf pRbMDk kmytI qy ÈRomxI akflI dl idwlI pMQ ƒ afeI ies aOkV ivcoN kwZx leI pUrn rUÍp ivc kfrjÈIl rihx df aihd krdIaF hn.

ÈRomxI kmytI ny sihjDfrI iswK sbMDI glq hlPnfmf afraYsaYs anusfr lgfieaf: hirMdr isMG Éflsf

cMzIgVH, 18 dsMbr : ÈRomxI kmytI vloN sihjDfrI iswK dy muwdy sbMDI hfeI kort ivc dfKl kIqy glq hlPnfmy dy iswty bVy hI gMBIr inklxgy aqy jykr pMQ hux vI nf jfigaf qF afAux vflf smF ies leI doÈI qy cuwp-sihmqI dyx vfilaF ƒ kdy vI muafP nhIN krygf aqy pMQ dI kurbfnIaF dy ky bxfeI geI isrrmOr sMsQf klMkq ho jfvygI.ÈRomxI kmytI pRDfn ƒ ieh spwÈt krnf cfhIdf hY ik Aukq glq hlPnfmf kyvl AuhnF jF hrbyaMq isMG skwqr duafrf idvfieaf igaf hY jF iksy AuproN afeIaF hdfieqF muqfbk aijhf kIqf igaf hY. ieh ivcfr sfbkf skwqr ÈRomxI kmytI aqy akflI dl pMc pRDfnI dy kOmI pMc s[ hirMdr isMG Éflsf ny pRgtfey. AuhnF ikhf ik pMQ dy ivdvfn, sMq-jn qy hor sKÈIaqF qy jQybMdIaF ikwQy hn qy ikAuN nhIN ies iswKI leI Gfqk PYsly dy iKlfP afvfË bulMd kr rhy? AuhnF ikhf ik jykr smF rihMidaF kuJ Tos Auprflf nf kIqf igaf qF ies pirBfÈf AuWqy kfƒn df mulMmf cVH jfvygf aqy iPr kuJ socxf swp inkl jfx qoN bfad lkIr kuwtx vflI gwl hovygI. AuhnF ikhf ik Aukq PYslf afr[aYWs[aYWs duafrf drsfey idÈf-inrdyÈF aDIn ley hox qoN ienkfrI nhIN hoieaf jf skdf. AuhnF pMQ ƒ apIl kIqI ik pihlF hI rfÈtrI iswK sMgq vrgIaF ByKI iswKF dIaF sMsQfvF qoN pMQ ƒ bhuq Kqrf bixaf hoieaf hY aqy jykr Aukq pirBfÈf ƒ kfƒnI mfnqf iml geI qF ibprvfdI iswDy rUp ivc pMQ ivc af vVngy. XUQ akflI dl pMc pRDfnI dy kOmI pMc BfeI mnDIr isMG ny ikhw ik ÈRomxI kmytI vloN sihjDfrI iswK sbMDI dfKl kIqy gey glq hlPnfmy sbMDI jnrl skwqr suKdyv isMG BOr afpxI siQqI spwÈt krn ikAuNik Auh Aus mfihrF dy pYnl dy mYbr vI sn ijsny afpxIaF isPfrsF ivc spwÈt ikhf sI ik kysF dI by-adbI krn vflf sihjDfrI iswK nhIN aKvf skdf aqy AuhnF isPfrsF ƒ ÈRomxI kmytI dI aMiqRMg kmytI ijs ivc vI s[ BOr mYNbr hn ny vI ieMn-ibMn mMn ilaf sI pr bfad ivc pMjfb qy hirafxf hfeI kort ivc dfKl kIqy hlPnfmy ivc kysF dI byadbI krn vfilaF ƒ vI sihjDfrI iswK dI pirBfÈf ivc Èfml kr ilaf igaf aqy hux s[ BOr spwÈt krn ik Auh sihjDfrI iswK dI iks pirBfÈf nfl KVHy hn.


vIrvfr 18 dsMbr, 2008
krkry ƒ iksy ny jfn buwJ ky mrn leI hspqfl vwl Byijaf . kOmI jFc eyjMsI dI kfiemI leI rfh pwDrf-ibwl pfs . aMqrrfÈtrI iswK iekwqrqf ivc iswK kOm dy nfgirk aiDkfrF leI sMGrÈ df aihd . Binafry dI ikqfb `qy mukMml pfbMdI lfeI . sUbf srkfr ƒ vI BfeIvfl bxfAuxf cfhIdf hY . Coty kYptn df vwzy bfdl nfl hovygf mukfblf . iswK Drm dy mUl qy jVH rUp ƒ lflc qy cODr ny lgpg Kf ilaf . pItIXU dy muwK ahudy qy iksy vI iPrkU ivakqI ƒ nf lfieaf jfvy . hvfrf dI ptIÈn `qy suxvfeI awgy peI . pMjfb srkfr dI mIzIey `c dÉlaMdfËI gihrI sfijÈ

krkry ƒ iksy ny jfn buwJ ky mrn leI hspqfl vwl Byijaf
aMquly ny pRgt kIqf ÉdÈf ik kfbl aÌsr mrvfieaf igaf
ihMdUvfdIaF ny sdn ivc mcfieaf hwlf ik aMquly aijhf svfl ikAuN puwC irhf hY

nvIN idwlI, 17 nvMbr : muMbeI hmilaF ivc mfry gey eytIaYs muwKI hymMq krkry dI mOq bfry svfl KVHy kridaF Gwt igxqIaF bfry kyNdrI mMqrI ey afr aMquly ny buwDvfr ƒ AunHF dI mOq dI jFc krvfAux dI mMg kIqI. kyNdrI mMqrI ey afr aMquly ny ikhf hY ik AunHF ƒ ies gwl `qy Èwk hY ik mhFrfÈtr eytIaYs dy muKI hymMq krkry KfVkUaF df hI iÈkfr hoey. AunF ikhf ik krkry iek bhfdrI Bry aks vfly aÌsr sn qy dyÈ ƒ Auh sB qoN AuWpr mMndy sn aqy iesdI rwiKaf leI Auh iksy vI hwd qwk jf skdy sn. pr mYN smJ nhIN pf irhf ik muMbeI `qy hmlf hox dI Ébr imildaF hI Auh qfj aqy Ebrfey hotl nhIN phuMcy blik iek aijhI QF gey ijwQy KfVkU nhIN sn aqy ies bfry lokF ƒ Gwt jfxkfrI sI. iehI gwl AunHF dI mOq dy kuJ qwQF ƒ Èwk dy Gyry ivc ilafAuNdI hY.
kyNdrI mMqrI ny ikhf, ‘‘mY AunHF ƒ inwjI qor `qy jfxdf sI. Auh aijhI Gtnf dI jFc kr rhy sn, ijs ivwc musilm awqvfdI Èfiml nhIN sn. mYƒ AunHf dy KfVkUaF hwQoN mfry jfx dI gwl `qy Èwk hY. AunHF dy ies ibafn `qy lok sBf ivc Ëbrsq hMgfmf hoieaf aqy ivroDI iDr (ihMdUvfdIaF) ny aMquly ƒ qurMq mfÌI mMgx leI ikhf. aMquly ny ikhf ik ‘‘mYN iksy df nF nhIN ilaf blik ieh puwCx dI koiÈÈ kIqI hY ik iks ny Aus idn krkry ƒ Êlq hdfieq idwqI sI. aMquly ny ikhf ik iksy ny AunHF ƒ (krkry ƒ) kfmf hspqfl Byijaf (iek lyn, ijQy krkry hmly ivc mfry gey). AunHF ƒ iksy ny aijhf kI dwisaf sI ik Auh Ausy smyN, Ausy vfhn `c mOky `qy phuMc gey.`` iÈv sYnf ny aMquly dy ibafn ƒ awqvfd pwKI ikhf hY. Bfjpf dy bulfry rfjIv pRqfp rUzI ny pRDfn mMqrI qoN spÈtIkrn dI mMg kIqI hY ik aMquly ny ieh ibafn ikAuN idwqf. ADr kFgrs ny vI ies ƒ aMquly df inwËI ibafn kih ky ihMdUvfdIaF dI kqfr ivc KVHx dI koÈÈ kIqI hY.

kOmI jFc eyjMsI dI kfiemI leI rfh pwDrf-ibwl pfs
: loV peI qF ibwlF ivc soD leI vI srkfr rËfmMd : sMsd `c bihs

nvIN idwlI, 17 dsMbr : mulk Br ivc awqvfdIaF dy hmilaF ƒ asrdfr ZMg nfl nijwTx leI awj lok sBf ivc kOmI jFc eyjMsI (aYn[ afeI[ ey[) dI sQfpnf vfly ieiqhfsk ibwl ƒ 6 GMty qwk cwlI lMbI bihs qoN bfad srbsMmqI nfl pfs kridaF ies ivc qjvIËÈudf soDF krn dI mnËUrI dy idwqI. lok sBf ivc muwK ivroDI pfrtI Bfjpf ny vI ies ibwl ƒ pfs krn leI afpxf smrQn idwqf. muMbeI ivc awqvfdIaF vwloN kIqy hmly, ijnHF ny sfry rfÈtr ƒ ihlf ky rwK idwqf sI, qoN bfad mulk ivc aijhI qfkqvr kOmI jFc eyjMsI ƒ kfiem krn dI loV mihsUs kIqI geI. ieh ibwl awqvfdIaF dy kysF ƒ ivÈyÈ adflqF df gTn krky roËfnf suxvfeI krn dy afDfr `qy inptfAux df rfh pwDrf krygf.
kOmI jFc eyjMsI ibwl aqy ÊYr-kfƒnI srgrmIaF rokU soD ibwl `qy BrvIN bihs dOrfn gRih mMqrI sRI pI[ icdMbrm ny ienHF ibwlF bfry mYNbrF ƒ ivsQfrpUrbk jfxkfrI idwqI. lok sBf ivc ivroDI iDr dy afgU sRI aYl[ ky[ azvfnI ny awqvfd ivroDI ibwlF df smrQn krn dy nfl ienHF ibwlF ƒ hor bihs leI pfrlImfnI kmytI dy hvfly krn dI mMg kIqI. jdoNik akflI dl dy sInIar afgU qy sFsd s: suKdyv isMG ZINzsf ny awqvfd ivroDI kfƒn hyT puils ƒ idwqy jf rhy vDyry aiDkfrF dI durvrqoN df KdÈf pRgt kIqf.
ies qoN pihlF sfrIaF isafsI pfrtIaF ƒ awqvfd ivroDI do ibwl pfs krn dI apIl kridaF kyNdrI gRih mMqrI sRI pI[ icdMbrm ny lok sBf ƒ XkIn idvfieaf ik agr agly kuJ mhIinaF ivc loV peI qF srkfr ienHF ivc hor soD leI vI rËfmMd hY. kOmI jFc eyjMsI (aYn afeI ey) dI sQfpnf bfry ibwl aqy ÊYr-kfƒnI srgrmIaF rokU soD ibwl jo AunHF vwloN kwlH hyTly sdn ivc rwKy gey sn, bfry ivsQfr ivc crcf kridaF AunHF ikhf ik mYN muV PrvrI mhIny ivc quhfzy kol afvFgf, agr iksy soD dI loV mihsUs kIqI geI qF Aus leI vI srkfr iqafr hovygI.
pfrlImfnI kmytI hvfly kIqf jfvy-azvfnI
lok sBf ivc ivroDI iDr dy afgU aYl[ ky[ azvfnI ny ienHF srkfr vwloN ilaFdy awqvfdI ivroDI dovF ibwlF df smrQn kridaF mMg kIqI ik AunHF ibwlF ƒ pfs krn qoN pihlF ienHF ƒ pfrlImfnI kmytI dy hvfly kIqf jfvy . sRI azvfnI ny srkfr `qy awqvfd ivruwD sKq kfƒn ilafAux ivc dyrI krn df vI doÈ lgfieaf. AunHF ikhf ik sKq kfƒn ivc dyrI kfrn dyÈ ƒ BfrI nuksfn sihx krnf ipaf hY ijs leI srkfr ƒ afpxI glqI svIkfr krnI cfhIdI hY. AunHF doÈ lgfieaf ik mnmohn isMG srkfr awqvfd ivroDI kfƒn ƒ bhumq qy alpmq dy ipRËm rfhIN vyK rhI hY.
ivÈyÈ adflqF dI ivvsQf
sdn ivc ibwl bfry crcf kridaF gRih mMqrI ny dwisaf ik kOmI jFc eyjMsI ibl (aYn[ afeI[ ey[) ivc awqvfd nfl sbMiDq mfmilaF dy qyËI nfl inptfry leI ivÈyÈ adflqF sQfipq krn dI ivvsQf hY. ieh jFc eyjMsI kyNdr srkfr dy aDIn kMm krygI. AunHF ikhf ik sQfnk puils ƒ iksy awqvfdI srgrmI bfry jo vI sUcnf imldI hY, ieh sUcnf rfj srkfr qwk puwjdI hovygI qy awgoN rfj srkfr ieh sUcnf kyNdr srkfr qwk phuMcfeygI. ies AuprMq kyNdr srkfr 15 idnF dy ivc-ivc ieh PYslf lvygI ik kI ieh mfmlf aYn afeI ey ƒ sONipaf jfxf cfhIdf hY jF nhIN. agr ieh mfmlf aYn[ afeI[ ey[ dy pwDr df nhIN qF rfj srkfr hI Aus nfl inptygI. sRI icdMbrm ny hor dwisaf ik ibwl ivc kyNdr dI iËMmyvfrI aqy rfj dy aiDkfr ivcfly iek sMquln kfiem rwiKaf igaf hY. ieh vI XkInI bxfieaf jfvygf ik iksy ivÈyÈ adflq dy mfxXog jwj dI syvf-mukqI dy sMdrB ivc iksy kys dI aglI suxvfeI pRBfivq nf hovy. ienHF nvyN ibwlF qihq ihrfsqI smF 15 idnF qoN 30 idnF qwk kIqf igaf hY. asIN asl ihrfsqI smF 90 idn rwiKaf hY qy agr adflq TIk smJdI hY qF ihrfsqI smF 180 idnF qwk vDfieaf jf skdf hY. awqvfd dy kysF dI jFc dy inptfry leI ieMnf smF ËrUrI hY. AunHF hor dwisaf ik ienHF kysF ivc arËIaF dy inptfry leI iqMn mhIny dy smyN dI ivvsQf hY. agr adflq Èwk dy afDfr `qy munfisb smJdI hY qF adflq doÈI dI Ëmfnq rwd kr skdI hY. sdn ƒ ibwl dIaF vwK-vwK ivvsQfvF dI jfxkfrI idMidaF gRih mMqrI ny ies mhwqvpUrn klfj `qy Ëor idwqf ik jo ivakqI hiQafr aqy DmfkfKyË smwgrI smyq PiVaf jFdf hY, Aus vwloN afpxy afp ƒ inrdoÈ sfibq krn dI iËMmyvfrI AusdI Kud dI hI hovygI. ibwl bfry BfrqI kimAUinst nyqf bfsUdyb acfrIaf vwloN pyÈ kIqI iek soD ƒ ËbfnI votF nfl rwd kr idwqf jdik dUjI ƒ 179-28 votF dy Prk nfl rwd kr idwqf igaf.

aMqrrfÈtrI iswK iekwqrqf ivc iswK kOm dy nfgirk aiDkfrF leI sMGrÈ df aihd

inAUXfrk, 17 dsMbr : aMqrrfÈtrI iswK iekwqrqf ivc vwK-vwK dyÈF qoN ieQy iekwTy hoey iswKF ny iswK kOm dy nfgirk aiDkfrF dI kOmFqrI pwDr `qy pRfpqI leI sMGrÈ krn df aihd kIqf. iekwqrqf ivc dsqfr sjfAux dy aiDkfr ƒ pRfpq krn sxy ÌYslf kIqf igaf ik vwK-vwK dyÈF dIaF srkfrF ƒ iswKF dIaF Dfrmk icMnHF pRqI jfxkfrI idqI jfvygI. XUnfieitz iswKË dI agvfeI ivc afXoijq kIqI geI kOmFqrI iekwqrqf ny 1984 ivc Bfrq ivc hoeI iswK ivroDI kqlyafm dy pIVHqF leI muafvËy aqy iensfÌ dI vI mMg kIqI. iekwqrqf ny ieh vI pRx ilaf ik AuqrI amrIkf ivc ruËgfr dyx smyN iswKF nfl kIqy jf rhy ivqkry aqy nÌrq ƒ Éqm krn leI muihMm clfeI jfvygI.
iekwqrqf ivc ivÈv pwDr `qy iswKF dy ivkfs aqy kilafx leI globl mIzIaf, kfƒnI shfieqf, isiKaf aqy rfjnIqk Ìorm gTq krn `qy sihmqI bxI. aMqrrfÈtrI iswK kfnÌrMs ny ivÈv pwDr `qy iswKF leI nfgirk aiDkfr pRfpqI dI lVfeI ivc ÈRomxI gurdvfrf pRbMDk kmytI aqy idwlI gurdvfrf pRbMDk kmytI df smrQn krn dI isÌfirÈ kIqI. vwK-vwK dyÈF ivcoN kfnÌrMs ivc pujy ivÈv Br dy iswK numfieMidaF ny ÌrFs ivc dsqfr bfry lVfeI leI XUnfieitz iswKË df smrQn kIqf. iekwqrqf ƒ ‘pihlI nfgirk aiDkfr kfnÌrMs` krfr idqf igaf aqy ies ivc ÈRomxI gurdvfrf pRbMDk kmytI dy pRDfn s[ avqfr isMG mwkV aqy idwlI iswK gurdvfrf pRbMDk kmytI dI Drm pRcfr kmytI dy cyarmYn s[ dljIq isMG ny mohrI BUimkf inBfeI. dohF afgUaF vloN pihlI globl iswK isivl rfeItË rIport pyÈ kIqI geI ijs ivc iswK kOm dIaF kOmFqrI pwDr dIaF mMgF df iËkr kIqf igaf hY. XUnfieitz iswKË dy qrjmfn ny rIport dy sMKyp ivc disaf ik ies ivc pMj mMgF ƒ muwK qOr `qy cuikaf igaf hY, ijnHF ivc dsqfr muwdf, krfrF dI jfxkfrI, vwK-vwK dyÈF ivc vsy iswKF ivc Dfrmk jfgrUkqf pYdf krnf, iswKI dy pRcfr aqy iswK pCfx aqy nfgirk aiDkfrF dy muwdy ƒ Èfml kIqf igaf hY.

Binafry dI ikqfb `qy mukMml pfbMdI lfeI

cMzIgVH, moirMzf, 17 dsMbr (sqnfm isMG, Btoaf) : vrlz iswK imÈn dI mMg `qy pMjfb srkfr ny aKOqI sfD Binafry dI ivvfdq ikqfb ‘Bv sfgr smuMdr amr bfxI gRMQ` ivruD iswK sMgq ivc idno idn vD rhy ros ƒ vyKidaF ies ikqfb `qy muV pfbMdI lgfAux leI hukm jfrI kr idqy hn. pMjfb dy muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl ny ieh hukm qurq jfrI krn sbMDI vrlz iswK imÈn aqy BfrqI iksfn XUunIan (rfjyvfl) dy iek Auc pwDrI vÌd ƒ imlx AuprMq gRih ivBfg dy pRmuwK skwqr ƒ afdyÈ jfrI kIqy. ieh vÌd jo imÈn dy pRDfn nirMdr isMG hrnOlI aqy BfrqI iksfn XUnIan dy kOmI pRDfn blbIr isMG rfjyvfl dI agvfeI hyT muwK mMqrI invfs `qy s[ bfdl ƒ imilaf. AunHF s[ bfdl dy iDafn ivc ilaFdf ik sfD Binafry vloN ilKvfeI ikqfb ivc ds gurU sfihbfn, sRI gurU gRMQ sfihb, gurDfmF qy aMimRqDfrI iswKF pRqI byhwd apmfnjnk itwpxIaF drj hn, ijs kfrn rfj srkfr ny 27 sqMbr 2001 ƒ iek notIiÌkyÈn 1/142/4 pI[bI[afeI[/12281 jfrI kr ky ies ikqfb `qy pfbMdI lgf idqI sI pr sfD Binafry dy vkIlF vloN sfl 2002 ivc iek irwt ptIÈn hfeI kort ivc dfier kr ky Aukq notIiÌkyÈn ƒ cunOqI idqI geI ijhVI ik 11 nvMbr 2008 ƒ jsits pRmod kohlI ny notIiÌkyÈn rwd kr ky srkfr ƒ Dfrf 95 afeI[pI[sI[ aDIn, ies ikqfb `qy pfbMdI lgfAux dy kfrn spÈwt kr ky qy ÌYsly dIaF qsdIkÈudf kfpIaF imlx `qy mfmly ƒ muV GoK ky soDI hoeI notIiÌkyÈn jfrI kr ky ies ikqfb `qy pfbMdI lfAux df mfmlf rfj srkfr `qy Cwz idqf sI.
dovyN jQybMdIaF dy vÌd ƒ iDafn pUrvk suxn AuprMq s[ bfdl ny gRih ivBfg ƒ ies ivvfdq ikqfb `qy hfeI kort dy ÌYsly anusfr qurq notIiÌkyÈn jfrI kr ky pfbMdI lgfAux dy afdyÈ idqy hn. iËkrXog hY ik ies ivvfdq ikqfb `qy pfbMdI lgfAux dI mMg ƒ lY ky vrlz iswK imÈn, BfrqI iksfn XUnIan aqy zyrf kfr syvf moirMzf dI agvfeI hyT vwzI igxqI ivc iswK sMgq vloN 10 dsMbr ƒ moirMzf ivKy mUMh `qy kflIaF pwtIaF bMnH ky ÈFqmeI ros mfrc kridaF muwK mMqrI ƒ mYmorMzm Byj ky Aukq ikqfb `qy pfbMDI lfAux dI mMg kIqI geI sI. ies AuprMq muwK mMqrI dy slfhkfr zf[ dljIq isMG cImf ny dovyN jQybMdIaF dy vÌd ƒ s[ bfdl dy snmuK kIqf ijnHF ny qurq pfbMdI lfAux dy hukm jfrI kr idqy. vÌd ivc imÈn dy skwqr jnrl qIrQ isMG Btoaf, pRcfr skwqr kulvMq isMG aqy BfrqI iksfn XUnIan dy jnrl skwqr primMdr isMG clfkI vI Èfml

sUbf srkfr ƒ vI BfeIvfl bxfAuxf cfhIdf hY
krfq ny AuTfeI AuNglI

cMzIgVH, 17 dsMbr (hrIÈ cMdr bfgFvflf)- kyNdrI pwDr `qy awdvfd nfl nijwTx leI kOmI jFc eyjMsI bxfAux dI kyNdr srkfr dI qjvIj qy AuNglI AuTfAuFidaf I[ pI[ afeI (aYs) dy skwqr pRkfÈ krfq ny ikhf hY ik awqvfdI hmilaf dI jFc leI sUbf srkfr ƒ vI BfeIvfl bxfAuxf cfhIdf hY qF hI iesdy TIk nqIjy inklxgy. awj iewQy pfrtI dPqr `c pwqrkfrF nfl gwlbfq kridaf sRI krfq ny ikhf ik kyNdr srkfr vwlo lok sBf `c pyÈ kIqy ies ibl `c soD ilafAux leI asI afpxy ivcfr pyÈ krFgy AunHF ikhf ik asm vrgy sUibaf `c AulPf jwQybMdI vwloN kIqy hmilaf dI shI jFc sUbf srkfr dy sihXog nfl hI ho skdI hY.
iesy qrHf gYr kfƒnI srgrmIaF sos ibl qy itwpxI kridaf AunHF ikhf ik ies `c kuJ nvIaF DfrfvF ilafeIaf jf rhIaF hn. AunHF ies `c ibl rfhI awqvfd srgrmIaF `c PVy gey doÈI dI ihrfsq 90 idn qoN vDf ky 180 idn kIqy jfx df vI ivroD kIqf AunHF ikhf ik potf dI qrHf shI KuPIaf sUh ƒ awgy nf phuMcfAux vfly puuils aiDkfrIaf qy vI kfrvfeI ho skygI pRMqU ies mfmly `c pfrdrÈqf dI loV hY iesdf glq iesqymfl vI ho skdf hY. lok sBf coxF sMbMDI iek suafl dy juafb `c sRI krfq ny ikhf ik kFgrs qy Bfjpf ƒ hrfAux leI hm iKaflI pfrtIaF nfl rfbqf kfiem hY. smF afAux qy pwqy KolH idaFgy bspf bfry AunHF koeI ivsyÈ itwpxI knr qoN ienkfr kr idwqf

Coty kYptn df vwzy bfdl nfl hovygf mukfblf!

biTMzf, 17 dsMbr (mfn) : pMjfb dIaF 13 lok sBf sItF `coN swB qoN ‘‘grm qy aihm`` mMnI jf rhI biTMzf lok sBf sIt `qy ies vfr sfnHF dy ByV hox dI sMBfvnf hY. hux qk imly sMkyqF muqfbk iek-dUjy dy isafsI ivroDI kYptn amirMdr isMG aqy bfdl prvfr iek vfr iPr ies sIt `qy afhmo-sfhmxy hoxgy. ijQy kFgrs pfrtI vloN kYptn amirMdr isMG biTMzf qoN rxieMdr isMG ƒ AumIdvfr bxfAuux bfry keI vfr Kulyafm pRgtfvf kr cuky hn, AuQy AumId jqfeI jf rhI hY ik mukfbly ivc Éud muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl afAuxgy. Uies dy ipCy qrk ieh idqf jf irhf hY ik ijQy Auh aijhf kr ky pMjfb dI gwdI apxy puwqr suKbIr isMG bfdl leI ÉflI krnf cfhuMdy hn, AuuQy kyNdr `c aYn[zI[ey dI srkfr afAuux dI sUrq ivc apxy ‘Xfr` dyvI lfl vFg iksy aihm ahudy `qy ibrfjmfn hox dI lflsf ƒ vI pUrf kr lYxgy.
rfjsI hlikaF qoN pRfpq hoeI jfxkfrI anusfr suKbIr isMG bfdl Éud ies sIt qoN ies leI AumIdvfr nhIN bxnf cfhuMdy ikAuNik jy Auh rxieMdr isMG vrgy ÈkqIÈflI kFgrsI AumIdvfr dy mukfbly ieQoN KVy huMdy hn qF pMjfb dy dUjy hlikaF `c cox pRcfr leI nhIN jf skdy jdik ÈRomxI akflI dl dy pRDfn hox dy nfqy AunHF df dUjy hlikaF `c vI cox pRcfr `qy jfxf bxdf hY. ies dy nfl hI AunHF dI ‘hmlfvr` ÈYlI kfrn bfkI AumIdvfr vI AunHF dI mMg kr skdy hn. AuDr kFgrs vloN biTMzf sIt qoN byÈwk rxieMdr isMG qoN ielfvf sfbkf mMqrI suirMdr isMglf aqy biTMzf hlky qoN ivDfiek hrimMdr isMG jwsI vI AumIdvfr bxn dy dfavydfr hn pr dovF dy mukfbly rxieMdr isMG ies hlky `c kfÌI qkVy AumIdvfr mMny jf rhy hn aqy biTMzf lok sBf hlky aDIn pYNdy 9 ivDfn sBf hlikaF ivcoN iqMn ƒ Cwz ky bfkI 6 hlikaF dy kFgrsI ivDfiek AunHF dy nËdIkI hn. iksy smyN bIbI BwTl dy Éfsm-Éfs rhy Èyr isMG gfgovfl ny vI pfsf plt ilaf hY aqy awj kl kYptn DVy nfl iGAu-Èwkr hn. isrÌ hrimMdr isMG jwsI hI BwTl DVy nfl sbMD rKdy hn.
kFgrsI sUqrF df kihxf hY ik sRI jwsI df kYptn nfl koeI injI ivroD nhIN, sgoN Auh ies gwl qoN hI ÉÌf hn ik AunHF dy kwtV isafsI ÈrIk jIqmihMdr isMG ƒ ies prvfr vloN loV qoN vwD moiZaF `qy cuikaf igaf hY jdik ipClIaF ivDfn sBf coxF dOrfn mflvf bYlt `c kFgrsI AumIdvfrF ƒ ijwq idvfAuux ivc sOdf zyry dy pRymIaF df kfÌI hwQ irhf hY pr bfad ivc kuwJ ivDfiekF ny Dnvfd krn dI bjfey lwq kwZ mfrI hY aqy smyN-smyN `qy kYptn dI hfËrI ivc Aus dy smrQkF dI byiewËqI kIqI, Éfs qOr `qy ipClI ivsfKI dI kfnÌrMs dOrfn qlvMzI sfbo ivKy jwsI dy kwtV hmfieqI aqy ÈihrI kFgrs dy pRDfn ipCy vI kfÌI Bwj-BjfeI kIqI geI.
dUjy pfsy byÈwk kFgrs vFg akflI dl ivc vI swB awCf nhIN pr bfdl prvfr Éfs qOr `qy muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl dy Éud cox mYdfn ivc afAuux kfrn akflI apxy AumIdvfr ƒ ijqfAuux leI iek-dUujy qoN awgy ho ky izwgxgy ijs df aihsfs Éud bfdl prvfr ƒ vI hY. ies hlky dy lok vI dyÈ afËfd hox qoN lY ky hux qk rfKvIN hoeI sIt pihlI vfr jnrl hox kfrn kfÌI rOck mukfblf dyKx dI AumId lfeI bYTy hn. hux dyKxf ieh hY ik kYptn amirMdr isMG dy Kulyafm aYlfn ipCoN kI kFgrs hfeI kmfn rxieMdr isMG ƒ ieQoN itkt dy ky Aus dIaF ieCfvF pUrIaF krdI hY aqy ÈRomxI akflI dl dy nOjvfn pRDfn suKbIr isMG bfdl vloN kYptn ƒ inq mukfbly `c afAux dy mfry jf rhy llkfry amlI rUp `c ikMnf ku TIk iswD huMdy hn

iswK Drm dy mUl qy jVH rUp ƒ lflc qy cODr ny lgpg Kf ilaf - Éfilsqfn dy ÈhId pRvfr

sYn ÌrFissko (blivMdrpfl isMG Éflsf) akflI dl aMimRqsr pMc pRDfnI dy muKI BfeI dljIq isMG ibtU dy ibafn ny sRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI qy akflI dl bfdl dy mfnisk dIvflIeypx df iek hor sbUq Éflsf pMQ sfhmxy pyÈ kIqf hY. akflI dl qy aYsjIpIsI ny iswK dI pivqr pirBfÈf ƒ bhuq hwd qwk ivgfV ky ihMdosqfn dy kfxI vMz qy afDfirq bRfhmxI pRbMD duafrf bRfhmxI ihMdU rUp dI suriKaf leI bxfey kfƒnf awgy pyÈ krky iek hor klMk luaf ilaf hY. sihjDfrI lÌË ƒ smJxf bhuqf aOKf nhIN pr mclypx df koeI ielfj nhIN. mOjUdf akflI afgU lgfqfr idmfÊI kMgflI df ivKfvf krky iswK Drm dy nuksfn ivc qyËI ilaf ky afpxI srIrk qy mfnisk ÊulfmI df Èryafm ivKfvf kr rhy hn. aYs[jI[pI[sI qy kfbË lotU-lfxf Aus ruqby dy kfbl nhIN ijsdI mMg iswK sMsQf krdI hY. gurU sfihbfn dy pivwqr nfm aqy gurU ƒ smripq gurduafiraF ƒ cVHfvy dy rUp ivc cVHy arbF ruipaF ƒ akflI lfxf zkfr jFdf hY. tOhVy qy bfdlI lfxy ny isENk bx ky cVHfvy ƒ KfDf hY. iesy krky hI iswKF dI hflq pMjfb ivc ienI pqlI ho geI hY. akflI qy aYsjIpIsI dy mrn iknfry pey afgUaF ƒ mOq df zr qF iek pfsy irhf, mrnf qF ivswr hI igaf hY. jd ik asF sB ny mrnf hY. iekwlI mOq dI scfeI hI mnuwK ƒ Êlq kMm qoN rok dyNdI hY qy bMdgI leI pRyrdI hY. pr ÊulfmF df ikAuNik afpxf koeI jIvn nhIN huMdf, Auh mflk dy khy qy awKF bMd krky hukm dI pflxf kr dyNdy hn. ieho hfl hY akflI afgUaF, kFgrsI afgUaF, pwg bMnH kfmryzF df qy ÈomxI kmytI qy kfbË zfkUaF df. afm akflI, kFgrsI iswK afgUaF dI luwt df iÈkfr hY.
sfzf ieh iÉafl sI ik amrIkf vrgy aËfd mulk ivc af ky bMdf ÊulfmI ƒ gloN prFH vgfh mfrdf hY pr iswKF df qF bfbf afdm hI inrflf hoeI jf irhf hY. ies aËfdI dy pihrydfr dyÈ ivc bRfhmxI ÊulfmI ƒ Guwt ky gÜ lfeI bYTy iswKF ƒ kI afiKaf jfvy ijnHF ƒ iswK aËfdI df hI nhIN pqf. pMjfb-Éfilsqfn ƒ Dwky nfl Ëflm ÌOjF rfhIN ihMdosqfn dy Ëflm hfkmF ny afpxy aDIn kIqf hoieaf hY. idwlI dy hfkmF dy bUt cwt afgUaF df amrIkf puwjx qy BrvF suafgq kr ky ieQy rihMdy kuJ Êulfm iksm dy iswK srUp vfly afgU pqf nhIN kI hfsl krdy hn? AunHF nfl qsvIrF iKcf ky kI sfbq krnf cfhuMdy hn? jF Èfied ieh dswxf cfhuMdy hn ik akflI-kFgrsI Brfvo ! asI quhfzy hI Êulfm sfQI hF aqy sfƒ afpxy qoN vwK nf jfixE ! vyKo sfzI huiÈafrI ! asF aËfd mulk ivc vI ÊulfmI krnI nhIN jy CwzI ! ieQy asIN quhfzf nklI ijhf suafgq kr dyNdy hF qy jdoN asIN AuQy quhfzy kol kdy afey qF qusIN sfzf JUTf ijhf suafgq krnf nf BuilE !
ieh vIcfr pyÈ kIqy jFdy hn Éfilsqfn dy ÈhId pRvfrF vwloN ijnHF kOm gl pey ÊulfmI dy jUly ƒ lfhux leI jfnF inCfvr krky Éfilsqfn dyÈ dy nfm ƒ ivdyÈF ivc dyÈ df ruqbf duafieaf qy Éfilsqfn dy nfm qy rfjnIqk Èrn hfsl krky lwKF iswKF ny ivdyÈF ivc Èrn hfsl krky arbF ruipaf kmfieaf pr ÈhId prvfrF dI sfr nhIN leI pr aikRqGx bnxf mnËUr kr ilaf.

pItIXU dy muwK ahudy qy iksy vI iPrkU ivakqI ƒ nf lfieaf jfvy

PiqhgVH sfihb 17 dsMbr, aOjlf gvrnr pMjfb, jrnl (irtf) aYs[aYP[ rOzirgË vwloN pMjfb tYknIkl XUnIvristI dy vfeIs cFslr dI inXukqI AuWqy ÈRI pRkfÈ isMG bfdl vwloN afr aYs aYs dy kwtV pRcfrk ÈRI rËnIs aroVf dI PfeIl jo sPfirÈ krky ByjI geI sI, ƒ rwd krky vfips Byjx df kIqf igaf smfj pwKI AuWdm pRÈMsfXog hY. ieh ivcfr awj iewQy BfeI iekbfl isMG itvfxf isafsI aqy mIzIaf slfhkfr aqy ieMcfrj muwK dPqr ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) ny jnrl rOzirgË dy dUr aMdyÈI vfly nyk PYsly df BrpUr svfgq krdy hoey pfrtI dy muwK dPqr iklHf s: hrnfm isMG qoN jfrI kIqy gey pRYWs ibafn ivwc ikhf hY ik ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) ny 15 dsMbr ƒ ÈRI rjnIÈ aroVf dI ÈRI bfdl vwloN kIqI geI isPfirÈ ƒ pMjfb aqy iswK ivroDI krfr idMdy hoey gvrnr pMjfb ƒ Xfd pwqr Byijaf sI. ijs ivwc dlIl sihq ies inXukqI ƒ nf krn dI guËfirs krdy hoey ikhf igaf sI ik pMjfb dIaF XunIvristIaF aqy hor pRmuwK ividak adfiraF ivwc inXukqIaF krdy smyN ies gwl df ivÈys iKafl rwiKaf jfxf cfhIdf hY, ik iehnF muwK ahuidaF AuWqy iksy iewk iPrky, kOm leI pwKpfqI rvweIaf rwKx vfly iensfn ƒ iblkul vI nhIN lfAuxf cfhIdf. ikAuNik ÈRI rjnIÈ aroVf df ipCokV iPrkU jmfq afr aYs aYs dy kwtV pRcfrk vwjoN irhf hY. ies leI pMjfb tYknIkl XUnIvristI dy muwK ahudy qy iPrkU Ëihr Golx vfly iksy vI ivakqI ƒ nf lfieaf jfvy. ikAuNik aijhf hox nfl ies ividak adfry ivwc vwK vwK kOMmF ivwc nPrq PYl skdI hY. s: itvfxf ny ikhf ik ihMdosqfnI POjF ivwc ijs qrHF ieh iPrkU lok GuspYT krky mflygfE, krnftkf, bMglOr afid sQfnF AuWqy nPrq PYlfAux vflIaF kfrvfeIaF krdy af rhy hn, Ausy qrHF ividak adfiraF ivwc aijhy lok ‘‘ihMdU dihÈqgrdF” ƒ tRyinMg dyx df sYNtr bxf dyxgy. ividak adfiraF ivwc zrtI bMb (Dirty Bomb) dI vrqoN krky ividak mfhOl ƒ qihs-nihs kr skdy hn. ies leI ÈRI rjnIÈ aroVf dI ies ahudy qy inXukqI iblkul nhIN hoxI cfhIdI. s: itvfxf ny ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) qy smuwcI iswK kOm vwloN ÈRI rOzirgË vwloN iswK kOm dIaF BfvnfvF dI kdr krdy hoey jo PYslf kIqf hY, Aus leI Aucycf DMnvfd krdy hoey ikhf ik gvrnr pMjfb nfl asIN keI muwidaF ‘qy sihmq vI nhIN huMdy, pr ieh PYslf krky AunHf ny pMjfb dI hox vflI ivsPotk siQqI qoN bcf ilaf hY.

hvfrf dI ptIÈn `qy suxvfeI awgy peI

cMzIgVH, 17 dsMbr (bfT)-byaMq isMG kql kys ivc doÈI Tihrfey gey jgqfr isMG hvfrfl ijnHF vwloN hfeIkort ivc iek ptIÈn dfier kIqI sI ik Aus ƒ afm kYdIaF vFg afpxy irÈqydfrF nfl imlx dI iejfËq idwqI jfvy `qy hfeIkort ny suxvfeI krdy hoey pyÈI dI aglI qfrIk 15 jnvrI 2009 `qy pf idwqI hY.

pMjfb srkfr dI mIzIey `c dÉlaMdfËI gihrI sfijÈ-pRoimlf Èrmf

cMzIgVH/pitaflf, 17 dsMbr-do tI[vI[ cYnlF ËI pMjfbI aqy eI[tI[sI[ pMjfbI ny pMjfb srkfr `qy ieh doÈ lfieaf hY ik ieh mIzIaf vwloN afpxy sUcnf dy aiDkfr ivc dKl aMdfËI kr rhI hY. ieh vI doÈ lfieaf igaf hY ik izjI kybl nYtvrk rfhIN ËI pMjfbI dy pMjfb ivc cwlx vfly pRogrfm `qy rok lf idwqI geI hY. srkfr dI ies kfrvfeI ƒ afm afdmI dy buinafdI hwk `qy Cfpf krfr idwqf igaf hY. ienHF dovF cYnlF dI ibËns muKI pRoimlf Èrmf vwloN awj jfrI kIqy iek ibafn ivc ieh ikhf igaf hY ik kwlH kFgrsI ivDfiek suKpfl isMG Kihrf vwloN izjI kybl aprytr nYtvrk aqy pI[tI[sI[ cYnlF ivc pMjfb srkfr dI ihwsydfrI dy lfey doÈF dI Kbr ƒ tYlIkfst krn qoN bfad sfry pMjfb ivc ËI pMjfbI ƒ idKfAux qoN rok idwqf igaf. ieh doÈ lfieaf igaf ik izjI kybl nYtvrk rfhIN iek sfijÈ aDIn ieh kfrvfeI kIqI geI. ieh vI ikhf igaf hY ik afpxy chyqy cYnlF ƒ XU[aYc[aYP[ bYNz `qy pf ky AunHF dy cYnlF ivc rukfvt pfAux df Xqn kIqf jf irhf hY, jo ik ËI pMjfbI aqy eI[tI[sI[ pMjfbI dy hwkF dI lokrfjI hwkF dI AulMGxf hY. iesy dOrfn sfbkf muwK mMqrI pMjfb kYptn amirMdr isMG vwloN jfrI iek ibafn ivc bfdl srkfr qy ËI pMjfbI cYnl qy iek kybl nYtvrk rfhIN lfeI pfbMdI dI sKq inKyDI kIqI hY. AunHF doÈ lfieaf hY ik ieh kfrvfeI suKbIr isMG bfdl vwloN pMjfb dy sfry tI[vI[ drÈkF ƒ afpxI mnmrËI dy pRogrfm idKfAux dy mMqv nfl kIqI geI hY.AunHF ikhf ik isrÌ pI[tI[sI[ pMjfbI cYnl ƒ hI shI XU[aYc[aYP[ bYNz `qy clfieaf jf irhf hY, jdoNik bfkI pMjfbI cYnlF ƒ ieh QF nhIN idwqI jf rhI.


buwDvfr, 17 dsMbr, 2008
amrIkf `c 27 lwK ÊYr-kfƒnI prvfsIaF ƒ imlygI afm muafÌI . rfjpfl ny pI[ tI[ XU[ dy Aup-kulpqI dI cox bfry PfeIl vfps ByjI . pMjfb pulIs sOdf sfD dI puCigwC qoN sMquÈt nhIN . kOmI jFc eyjMsI dI kfiemI leI ibwl lok sBf ivc pyÈ . PYzrl eyjMsI bxn nfl Gwt igxqIaF `qy Ëulm vDygf-BfeI rfm isMG . mflygfAuN mfmlf: rihrkr df puls irmFz . sihjDfrI iswK dI ivafiKaf df ivvfd hoieaf iqwKf . pMjfbI ƒ lfgU krn dy srkfrI dfaivaF dI PUk inklI . pMjfb dI isafsq kYptn duafly GuMmx lwgI . dsqfr mfmlf sMXukq rfÈtr kol puwjf

dsqfr mfmlf sMXukq rfÈtr kol puwjf
qsvIrF smyq pUrI irport pVHx leI iewQy kilk kro

sMXukq rfÈtr, 16 dsMbr : ÌrFs dy srkfrI skUlF ivc iswK ividafrQIaF ivruD dsqfr sjf ky skUl ivc jfx dI ijhVI pfbMdI lgfeI geI sI, Auh mfmlf hux sMXukq rfÈtr ivc phuMc igaf hY. ÌrFs srkfr dy 2004 ivc srkfrI skUlF ivc iswK ividafrQIaF ƒ pgVI bMnH ky skUl afAux aqy hornF BfeIcfiraF dy lokF ƒ vI apxy Dfrmk icMnH skUl ivc pihnx dI mnfhI bfry ijhVf kfƒn bxfieaf igaf sI, Aus ƒ dunIaF Br dy lokF vloN vI cunOqI idqI jf rhI hY. iswKF dy mOilk aqy Dfrmk aiDkfrF dI rfKI krn vflI ‘XUnfieitz iswKË` jQybMdI ny sMXukq rfÈtr mnuwKI aiDkfr kimÈn (XU[aYn[aYc[afr[sI[) sfhmxy ÌrFs dy ies kfƒn ƒ cunOqI idMidaF afiKaf ik ieh kfƒn iswK kOm dI Dfrmk afËfdI aqy mOilk aiDkfrF ƒ dbfAux vflf kfƒn hY jo ÊYr-mnuwKI, ÊYr-siBafcfrk qy Dfrmk BfvnfvF ƒ Tys phuMcfx vflI kfrvfeI hY. sMXkuq rfÈtr ivc pyÈ kIqI geI ieh apIl apxI iksm dI pihlI apIl hY ijhVI iqMn aijhy iswK ivakqIaF nfl hoey slUk `qy afDfrq hY, ijnHF ƒ vwK-vwK qrIikaF nfl mfnisk sMqfp Bogxf ipaf hY.
ies ptIÈn ivc pihly nMbr `qy iswK ividafrQI ibkrmjIq isMG df nF Èfml hY ijs ƒ srkfrI skUl ivc dfÉl hox qoN ies leI rok idqf igaf sI ikAuNik Aus ny dsqfr sjfeI hoeI sI. dUjy nMbr `qy sInIar iswK rxjIq isMG df nF Èfml hY. rxjIq isMG ies leI ishq syvfvF dI shUlq pRfpq nf kr sikaf ikAuNik Aus kol rfÈn kfrz nhIN sI. Aus df rfÈn kfrz ies leI nhIN sI bixaf ikAuuNik ÌrFs dy aiDkfrI Aus ƒ dsqfr Auqfr ky Ìoto iKcvfAux leI afK rhy sn. rxjIq isMG ny dsqfr Auqfr ky Ìoto iKcvfAux qoN ienkfr kr idqf sI.
sMXukq rfÈtr ivc ieh mfmlf pihlF vI pyÈ ho cukf hY. qIjy nMbr `qy aijhI hI iek mMdBfgI Gtnf dy iÈkfr 52 sflF dy iÈMgfrf isMG mfn df nF drj kIqf igaf hY. iÈMgfrf isMG mfn ny jdoN apxf pCfx pwqr nivafAux leI sbMDq aiDkfrIaF qk phuMc kIqI qF Aus ƒ vI pCfx-pwqr `qy lgfAux vflI Ìot dsqfr Auqfr ky iKcvfAux leI afiKaf igaf. XUnfieitz iswKË dI kfƒnI zfierYktr srdfrnI myijMdrpfl kOr ny pwqrkfrF nfl gwlbfq kridaF afiKaf ik ieh iqMny ptIÈnF isivl qy rfjsI aiDkfrF bfry aMqrrfÈtrI smJOqy (afeI[sI[sI[pI[afr[) dI Dfrf 2, 17, 12, 18 aqy 26 aDIn dfier kIqIaF geIaF hn. ieh sfrIaF DfrfvF mnuwK ƒ Aus dy mOilk aiDkfr dyx dI gvfhI BrdIaF hn. ieh sfrIaF DfrfvF mnuwK ƒ Aus dy ivrsy ivcoN imlx vfly aiDkfrF dI gOrvqf ƒ bhfl krn df dm BrdIaF hn.² srdfrnI myijMdrpfl kOr ny disaf ik afeI[sI[sI[pI[afr[ aDIn ÌrFs srkfr bhuq hI gMBIr siQqI aqy aq-loVINdI qy nf tflI jfx vflI hflq ivc hI ienHF mOilk aiDkfrF qoN iksy ƒ vFiJaF kr skdI hY jdik Auprokq iqMnF mfmilaF ivc koeI mfmlf aijhf nhIN ijhVf ax-suKfvIN Gtnf ƒ swdf idMdf hovy. AunHF disaf ik ÌrFs srkfr ny iksy iswK ƒ dsqfr bMnHx qoN rokx leI ikqy vI koeI ËrUrI kfƒn nhIN bxfieaf hoieaf. ibkrmjIq isMG ny vI tYlIÌon rfhIN iek pRYWs kfnÌrMs ƒ sMboDn kridaF afiKaf ik ÌrFs srkfr ƒ iswKF dI ies vfjb mMg dI gMBIrqf ƒ pCfxnf cfhIdf hY. ibkrjIq isMG ƒ Aus dy do hor iswK ividafrQIaF, jsvIr isMG qy rxjIq isMG smyq skUloN htf idqf igaf sI.
ies sbMDI mfmlf pihlF hI meI 2008 ƒ mnuwKI aiDkfrF dI XUrpIan adflq ivc dfier kIqf igaf sI pr ieh mfmlf pihly mhIny adflq ny rwd kr idqf sI. srdfrnI myijMdrpfl kOr df kihxf hY ik XUrpIan adflq vloN ieh mfmlf rwdy kIqy jfx nfl ivafpk qOr `qy 25 imlIan iswKF ƒ iehI sMkyq imldf hY ik ÌrFs ivc iswK Drm df svfgq nhIN ho irhf. AunHF ies afs df pRgtfvf kIqf ik sMXukq rfÈtr ies mfmly dI gMBIrqf ƒ iDafn ivc rKidaF ÌrFs ivc iswKF dI Dfrmk afËfdI ƒ bhfl krygf. iËkrXog hY ik Bfrq dy pRDfn mMqrI zf[ mnmohn isMG jo Éud vI iswK Drm dI AuGI ÈÉsIaq hn, ny ieh mfmlf Aus vyly ÌrFs dy rfÈtrpqI inkols srkoËI nfl vI ivcfiraf sI jdoN Auh sqMbr ivc Bfrq dy dOry `qy afey sn. XUnfieitz iswKË dy zfierYktr s[ kuldIp isMG df kihxf hY ik Dfrmk afËfdI, jmhUrIaq vfly smfj df loVINdf qy mhwqvpUrn qwQ hY jo kfƒn dy inXmF `qy afDfrq hY. AunHF afiKaf ik Drm ivc Brosf rKx vfilaF leI Drm dI pflxf krnf AunHF dI pCfx df atuwtvF aMg hY. iÈMgrf isMG ny iek tYlIÌon ieMtrivAU dOrfn afiKaf, ‘‘jdoN mYN apxy purfxy pfsport rfhIN sÌr krdf hF, ijs `qy myrI dsqfr vflI ²Ìoto hY qF mYƒ kdy vI iksy ieMmIgryÈn aiDkfrI ny ieh nhIN sI afiKaf ik Auh mYƒ pCfx nhIN sikaf. mYƒ smJ nhIN afAuNdI ik dsqfr ikvyN iksy ivakqI ƒ jfalI aqy bnfvtI bxf skdI hY?`` rxjIq isMG df kihxf hY, ‘‘mYƒ ies gwl df zr hY ik jy mYN bImfr ho igaf aqy mYƒ hspqfl jfx dI loV peI qF mYN pRfeIvyt hspqfl dy Ércy ikvyN brdfÈq kr skFgf ikAuNik mYN ishq shUlq pRfpq krn df hwkdfr hI nhIN hF ikAuuNik myrf dsqfr kfrn pCfx pwqr hI nhIN bx sikaf sI.``

pMjfb dI isafsq kYptn duafly GuMmx lwgI
bfdl dy dfivaF `qy suKbIr ny pfeI imwtI

jlMDr/pfl isMG nOlI : ÈRomxI akflI dl dy pRDfn suKbIr isMG bfdl vwloN sfbkf muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG ivruwD 7-8 hor kys drj krn dy idwqy ibafn ny pMjfb dy muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl ƒ ksUqI siQqI `c Psf ky rwK idwqf hY. pfrtI pRDfn suKbIr bfdl dy ies ibafn `qy pltvfr kridaF sfbkf muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG vwloN muwK mMqrI ƒ ilKy iewk pwqr ny ieh spwÈt kr idwqf hY ik afKr srkfr dI mnÈf kI hY.
jUnIar bfdl dy ies ibafn nfl muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl dy pOxy do sflF qoN ley jf rhy stYNz ik kYptn dy mfmly `c asIN koeI dÉlaMdfËI nhIN kr rhy, dI burI qrHF PUk kwZ ky rwK idwqI hY. sfbkf muwK mMqrI qy pMjfb `c cox muihMm dy cyarmYn kYptn amirMdr isMG vwloN clfeI cox muihMm dy pihly gyV ƒ imlI sÌlqf ny swqfDfrI iDrF qy kFgrs aMdrly kYptn ivroDI DiVaF dI nINd hrfm krky rwK idwqI hY. mfJy qy mflvy dy iKwiqaF `c kFgrs dy hwk `c kIqIaF geIaF cox rYlIaF ƒ imly BrvyN huMgfry kfrn kYptn amirMdr isMG pMjfb dI isafsq df kyNdrI Durf bx ky vI AuBry hn. Èfied iesy krky swqfDfrI Éfs krky ÈRomxI akflI dl qy pMjfb kFgrs dI DVwlydfr afgU bIbI rijMdr kOr BwTl vwloN rih-rih ky kYptn ƒ hI inÈfnf bxfieaf jf irhf hY.
kYptn dy iqwKy qyvrF ƒ ijs ZMg nfl mIzIey ny AuBfiraf hY qy ijs qrIky nfl Auh kFgrsIaF `qy kIqy gey qÈwdd ƒ AuBfrn `c kfmXfb hoey hn, Aus nfl swqfDfrI iDr `c hlcl mwcxf suBfivk hI sI. kYptn ƒ zrfAux qy kFgrsI vrkrF dy hONsly psq krn leI ÈRomxI akflI dl dy pRDfn vwloN ieh ibafn dfgxf ik ivjIlYNs kYptn ivruwD 7-8 hor mukwdmy drj kr rhI hY. ies ibafn nfl hI pfrtI bcfa dI mudrf `c vI af geI hY. BfvyN bfdl swqf sMBfly jfx dy idn qoN hI ieh stYNz lYNdy af rhy hn ik AunHF dI srkfr ipClI kYptn srkfr vFg bdlfKorI dI Bfvnf rwK ky nhIN cwlygI qy nf hI kYptn vFg muwK mMqrI huMidaF QfxydfrF vFg ibafnbfËI krygI. pr muwK mMqrI dy ies stYNz dy Ault jFidaF pfrtI pRDfn suKbIr bfdl vwloN kYptn ivruwD 7-8 kys drj krn dy ibafn nfl hI srkfr dI 'ibwlI QYilEN bfhr` af geI hY. iËkrXog hY ik kYptn amirMdr isMG aksr hI muwK mMqrI huMidaF ieh ibafn idMdy rihMdy sn ik Auh bfdl pirvfr ƒ iBRÈtfcfr dy mfmilaF `c quMn ky rwK dyxgy jF bfdl ƒ awj PiVaf jF kwlH PiVaf vrgy ibafn vI dfgdy rhy sn. ies dy Ault mOjUdf muwK mMqrI ÈurU qoN hI ieh stYNz lYNdy af rhy hn ik AunHF dI srkfr bdlfKorI dI Bfvnf nfl koeI kMm nhIN krygI. ies ibafn `qy plt vfr kridaF ijMnf sÉq pwqr kYptn amirMdr isMG ny muwK mMqrI ƒ iliKaf hY, Aus ny srkfr dI siQqI ƒ hfsohIxf bxf ky rwK idwqf hY. kYptn dy ies pwqr ny do inÈfny syDy hn. iewk qF AunHF suKbIr bfdl `qy isafsI hmlf boilaf hY ik Auh iks afDfr `qy ieh ibafn dy irhf hY. dUjf jykr ivjIlYNs kYptn ivruwD koeI nvF kys drj krdI hY qF ieh gwl sfbq ho jfvygI ik suKbIr bfdl qF pihlF hI AunHF ivruwD kys drj krn dIaF DmkIaF idMdf af irhf sI. hux kYptn ivruwD nvyN kys drj krn smyN srkfr ƒ isafsI hfv-Bfv dyKxy pYxgy. kYptn dy pwqr ny pMjfb kFgrs dy AunHF afgUaF ƒ ksUqI siQqI `c Psf idwqf hY, ijhVy rih-rih ky kYptn ivruwD BVfs kwZdy rhy pr Auh suKbIr bfdl dy ibafn `qy kuJ nhIN boly. ies nfl AunHF kFgrsI lIzrF dI idlI mnÈf vI jwg Ëfhr hox vwl sMkyq krdI hY. ies smyN pMjfb dI isafsq AuvyN hI kYptn amirMdr isMG duafly GuMmx lwg peI hY, ijvyN kdy muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl duafly GuMmdI sI. swqfDfrI qy kFgrs ivroDI DiVaF `c ies smyN kYptn-kYptn hI huMdI hY qy Aus dy vwD rhy pRBfv ƒ rokx leI dovyN iDrF afpo-afpxIaF ivAuNqbMdIaF krn `c lwgIaF hoeIaF dwsIaF jFdIaF hn.

pMjfbI ƒ lfgU krn dy srkfrI dfaivaF dI PUk inklI

aMimRqsr, 16 dsMbr (crnjIq isMG) : pMjfbI mF bolI ƒ ijs qrIky nfl pMjfb ivc akflI-Bfjpf srkfr dy huMidaF BfjpfeIaF hwQoN ËlIl kIqf jf irhf hY, Aus dI imsfl imlxI muÈikl hI nhIN, asMBv hY. kl qk ijhVf ÈRomxI akflI dl pMjfb dy guaFZI rfjF ivc pMjfbI ƒ dUsrI BfÈf df drjf idvfAux leI morcy lgfAuNdf irhf, awj AuhI akflI dl apxI srkfr huMdy hoey vI ies BfÈf df pMjfb ivc siqkfr kfiem rKx ivc asmrQ irhf hY. pMjfbI dy muZ kdIm qoN duÈmx rhy qqkflI jnsMGI qy mOjUdf BfjpfeIaF ny akflI dl dI god ivc bYT ky pMjfbI dIaF jVHF putx ivc koeI ksr bfkI nhIN rihx idqI. ijs ijs ivBfg dI vfgzor akflI-Bfjpf gTjoV dI srkfr ivc BfjpfeIaF jF Bfjpf afgUaF dy hwQF ivc hY, Aus ivBfg ivc kMmkfj leI vrqoN ivc ilaFdI jFdI ilpI qy BfÈf df sihjy-sihjy dyvnfgrIkrn kIqf jf irhf hY. duwK dI gwl hY ik akflI dl dy pMjfbI AupfÈk ies sB ƒ vyK ky vI cup Dfrn krI bYTy hn. ajy kuJ smF pihlF pMjfb srkfr vloN pUry Ëor Èor nfl dmgjy mffrdy hoey srkfrI kMm kfj ivc pMjfbI pUrf mfx siqkfr dyx dy dfavy kIqy gey sn. ienHF dfaivaF ivc ieh vI ikhf igaf sI ik pMjfbI ivc kMm nf krn vfly aiDkfrIaF qy krmcfrIaF ivruD kfrvfeI vI kIqI jfvygI. pr ienHF KoKly dfaivaF dI ÌUk Aus vyly inkl geI jdoN ngr ingm aMimRqsr vloN sRI drbfr sfihb nyVly iek srkfrI skUl ƒ inlfm krn leI jfrI kIqy ieÈiqhfrI borz aMgryËI ivc jfrI kr idqy qy jnqk QfvF `qy ieh borz lgvfey vI gey. ies sbMDI borz `qy idqy gey nMbrF nfl sMprk krn `qy aiDkfrI iek-dUjy `qy ËuMmyvfrI sutdy rhy. ngr ingm dy tfAUn plYnr sRI aYs[aYs[ BftIaf ny ies sbMDI kimÈnr ngr ingm sRI zI[pI[ aYs[ KrbMdf nfl gwl krn leI ikhf. sRI KrbMdf ny Aukq gMBIr mfmly bfry, ies inlfmI ivc ieMtrnYÈnl pwDr dy vpfrIaF ny Èfml hoxf hY, kih ky Ìon kwt idqf. aMimRqsr dy myar sRI Èvyq milk ny ies mfmly qoN pUrI qrHF anjfxqf pRgtfAuNidaF ikhf ik koeI gwl nhIN asIN pMjfbI ivc vI borz lgvf idaFgy. vrnxXog hY ik srkfrI aYlImYNtrI skUl mfhxf isMG gyt dI krIb 2852 vrg gj ËmIn ƒ ngr ingm vloN inlfm kr ky AuQy hotl bxfieaf jf irhf hY.

sihjDfrI iswK dI ivafiKaf df ivvfd hoieaf iqwKf

cMzIgVH/jgqfr isMG ÈRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI duafrf pMjfb aqy hirafxf hfeIkort ivc sihjDfrI iswK dI pirBfÈf dy sbMD ivc pyÈ kIqy aYPIzYivt qoN bfad ies mfmly `qy iqwKy ho rhy ivvfd ivc ijwQy pwCmI bMgfl dI kyNdrI gurduafrf kmytI ny akfl qÉq dI dÉlaMdfËI dI mMg kIqI hY, AuQy nfl hI ÈRomxI Kflsf pMcfieq ny ies ivafiKaf ƒ rwd kridaF ÈRomxI kmytI dy pRDfn avqfr isMG mwkV qoN asqIÌy dI mMg kIqI hY. pwCmI bMgfl dI kmytI ny ies mfmly `qy akfl qÉq dy jQydfr igafnI gurbcn isMG ƒ pwqr ilK ky dÉl dyx dI apIl kIqI hY. awj iewQy iewk kfnPrMs ƒ sMboDn krdy hoey Kflsf pMcfieq dy nyqf rfijMdr isMG aqy AunHF dy sfQIaF ny ikhf ik ÈRomxI kmytI ny sihjDfrI iswK dI ijhVI ivafiKaf idwqI hY, Aus dI afV ivc gYr iswK sMsQfvF `qy kbËf kr skdy hn. AunHF ny mMg kIqI ik ÈRomxI kmytI ƒ hfeIkort qoN afpxf ieh aYÌIzYivt vfps lY lYxf cfhIdf hY.
iËkrXog hY ik ÈRomxI kmytI ny ies mfmly `qy iewk swq mYNbrI kmytI df gTn kIqf sI aqy kmytI dy kuJ mYNbrF df ieh kihxf hY ik AunHF dI isÌfrÈ ƒ nËraMdfË kIqf igaf. Kflsf pMcfieq ny ikhf ik ies kmytI dy mYNbrF ƒ afpxy ivcfr KuwlH ky rwKxy cfhIdy hn. AunHF ikhf ik ieh ivafiKaf iswK dI pirBfÈf nfl koJf mËfk hY. AunHF ny ieh vI ielËfm lfieaf ik ies dy ipwCy afraYsaYs vrgIaF jQybMdIaF df hwQ hY, ijhVIaF akflI dl dy rfhIN ÈRomxI kmytI `qy dbfa pf rhIaF hn. AunHF aYlfn kIqf ik Kflsf pMcfieq ÈRomxI kmytI dI ies sfiËÈ ƒ iksy kImq `qy vI nypry nhIN cVHn dyvygI aqy ies dy leI hr qrHF df isafsI, smfijk aqy Dfrimk Auprflf kIqf jfvygf. AunHF ikhf ik ies mfmly ƒ lY ky Auh hfeIkort ivc vI jfxgy qF ik Kflsf pMcfieq ƒ vI ies mfmly ivc iewk iDr bxfieaf jf sky. AunHF ikhf ik bVI ajIb gwl hY ik idwlI iswK gurduafrf pRbMDk kmytI dy pRDfn prmjIq isMG srnf ny vI ies mfmly `qy afpxI Ëubfn hux qwk bMd rwKI hoeI hY.

mflygfAuN mfmlf: rihrkr df puls irmFz
DmfikaF `c aiBnv Bfrq df ÌMz vriqaf

muMbeI, 16 dsMbr : ivÈyÈ mkokf adflq ny 29 sqMbr ƒ mflygfAuN `c bMb Dmfky dy mfmly dy mulËm ajy rihrkr ƒ awj 20 dsMbr qwk puls ihrfsq `c Byj idwwqf hY. rihrkr kwtVpMQI gruwp aiBnv Bfrq df ÉËfncI vI hYY. mflygfAuN Dmfky mfmly `c 8 mulËmF ƒ 29 dsMbr qwk inaFiek ihrfsq `c Byijaf igaf hY. ijnHF `c sfDvI pRigaf isMG Tfkr vI Èfml hY. lYÌ[ krnl pRsfd puroihq ny awj kurlf mYtro polIitn mYijstRyt ny 18 dsMbr qwk inaFiek ihrfsq `c Byj idwqf. Auh ies smyN jfalsfËI dy iek mfmly `c mftuMgf puls dI ihrfsq ivc hY.
muMbeI, 16 dsMbr (pI[tI[afeI[) ivÈyÈ mkokf adflq `c ivÈyÈ srkfrI vkIl roihnI sfilafn ny dlIl idwqI ik rihrkr ny iek hor loVINdy mulËm rfmjI kflsFgrf nfl AujYn clf igaf sI aqy Aus ny Dmfky `c vrqx leI iek XMqr iqafr kIqf sI. iesqgfsf pwK ny rihrkr aqy sih mulËm lYÌ[ krn pRsfd puroihq vloN drj ËmfnqI arËIaF dy Auqr vI dfier kIqy. sfilafn ny ikhf ik rihrkr aqy puroihq dI Dmfky ivc ÈmUlIaq iswD krn leI kfPI sbUq hn qy jFc ajy jfrI hY. ies kr ky Ëmfnq leI arËI smyN qoN pihlF idwqI geI hY.

PYzrl eyjMsI bxn nfl Gwt igxqIaF `qy Ëulm vDygf-BfeI rfm isMG

jlMDr, 16 dsMbr (jspfl isMG)-ihMd-pfik jMg ÈurU hox `qy smuwcf dwKxI eyÈIaf df iKwqf Kqry ivc pY jfvygf aqy pUrbI aqy pwCmI pMjfb jMg df aKfVf bxygf, ijs nfl dovF pMjfbF df mlIafmyt ho jfvygf. ies leI ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) dovF mulkF ivc jMg hox df sKq ivroD krdf hY. ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) dy muwK bulfry aqy jnrl skwqr BfeI rfm isMG ny ikhf ik koeI vI swcf aqy amn psMd ihMdU, muslmfn, iswK aqy iesfeI jMg nhIN cfhuMdf, isrP dovF mulkF dy iPrkU sMgTn aqy eyjMsIaF hI afey idn sYNkVy inrdoÈ lokF dIaF jfnF nfl iKlvfV kr rhIaF hn. BfeI rfm isMG ny ikhf ik awqvfd dy nFa hyT Gwt igxqIaF dI nslkuÈI aqy mnuwKI hwkF ƒ kuclxf jfieË nhIN Tihrfieaf jf skdf. AunHF ikhf ik PYzrl eyjMsI ƒ bxfAux nfl sMivDfn dI Dfrf 21 df apmfn hovygf qy Gwt igxqIaF AuWpr ivÈyÈ krky Ëulm vDygf, ijs df ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) ivroD krdf hY.

kOmI jFc eyjMsI dI kfiemI leI ibwl lok sBf ivc pyÈ
awqvfdI mfmilaF dI qyËI nfl jFc aqy kysF dy inptfry leI ivÈyÈ adflqF dI ivvsQf

nvIN idwlI, 16 dsMbr (pI tI afeI)-awqvfd iKlfP lVfeI ƒ pRBfvI bxfAux aqy awqvfd iKlfP kfƒn ƒ mËbUq bxfAux leI srkfr vwloN kOmI jFc eyjMsI (aYn afeI ey) dI kfiemI leI awj lok sBf ivc do ibl pyÈ kIqy gey. gYr-kƒnI srgrmIaF (rokU) soD ibl df mksd awqvfd nfl sbMiDq mfmilaF dI qyËI nfl jFc dy pRbMD, jldI kfrvfeI aqy kysF df jld inptfrf hY jdoNik ies kfƒn dIaF ivvsQfvF dI iksy smyN vI sMBfvI durvrqoN ƒ rokxf vI Èfiml hY. kOmI jFc eyjMsI ibwl kyNdrI pwDr `qy iek aijhI eyjMsI dI sQfpnf dI ivvsQf krdf hY ijs kol awqvfdI kfrvfeIaF dI jFc aqy dyÈ Br ivc aijhy hI hor jurmF dI jFc dy aiDkfr hoxgy. kOmI jFc eyjMsI ibl aqy awqvfd iKlfP soD ibl- ieh dovyN ibwl awj kyNdrI gRih mMqrI sRI pI icdMbrm vwloN lok sBf ivc pyÈ kIqy gey. iesqoN pihlF kyNdrI mMqrI mMzl vwloN kOmI jFc eyjMsI dI kfiemI leI ibl ƒ pRvfngI idwqI geI sI. muMbeI `qy awqvfdI hmilaF AuprMq srkfr awqvfd dI burfeI iKlfP lVn leI pRBfvÈflI kƒn bxfAuxf cfhuMdI hY. ibwl ivc ikhf igaf hY ik kOmI jFc eyjMsI dI kfiemI dI loV mOjUdf kƒnI aiDkfr Kyqr ivc hI ivÈyÈ jFc aqy Kfs kysF dy inptfry vfsqy mihsUs kIqI geI hY. ies ibl ivc awqvfd nfl sbMiDq kysF dy inptfry leI ivÈyÈ adflqF sQfipq krn dI vI ivvsQf hY. ies mOky gRih mMqrI sRI icdMbrm ny ikhf ik ieh ibwl ies leI ilaFdf igaf hY ik dyÈ ƒ srhwd pfroN Èih pRfpq awqvfd df vwzy pwDr `qy sfhmxf krnf pY irhf hY. AunHF ikhf ik nf kyvl KfVkU , nkslI pRBfivq ielfikaF ivc dyÈ ƒ awqvfd df sfhmxf hY blik mulk dy sfry vwzy ÈihrF aqy BIV vfly sQfnF `qy bMb DmfikaF aqy awqvfdI hmilaF df sfhmxf krnf pY irhf hY.

pMjfb pulIs sOdf sfD dI puCigwC qoN sMquÈt nhIN

cMzIgVH, 16 dsMbr (hrIÈ cMdr bfgfvflf)- hfeIkort ivwc sOdf sfD vwloN 3 dsMbr vflI puCigwC mfmly ivwc afpxI igRPqfrI qoN bwcx leI dfier ptIÈn agfAu jmfnq ptIÈn qy hfeIkort ivwc suxvfeI hoeI pr iËafdf bihws nhIN ho skI. biTMzf pulIs ny azYIsnl jnrl nryÈ kumfr sMGI rfhIN adflq ƒ iqMn dsMbr ƒ sOdf sfD nfl hoeI puCigwC dI ilKqI irport pyÈ kIqI . hfly ies hfeIkort ivwc pyÈ kIqI irport bfry iËafdf jfxkfrI nhIN imlI hY pr ienHF ËrUr pqf lwgf hY ik pulIs ny ikhf hY ik sOdf sfD qy Aukq mfmly bfry vwK vwK svfl puwCy gey qF AuhnF dy svflF dy AuWqr shI qrIky nfl TIk nhIN idwqf igaf.
pulIs df kihxf hY ik ijs afs nfl sOdf sfD qoN puCigwC kIqI geI Aus ny kuJ nhIN dwisaf pulIs ny iqMn dsMbr ƒ hoey sfry GtnfkRm df vyrvf ies irport ivwc idwqf hY. ijs df hux aglI qfrIk qy hI Kulfsf hovygf. pMjfb qy hirafxf hfeIkort dy mfnXog jsits ey[ aYn[ ijwdl ny sOdf sfD dy vkIl ƒ puwiCaf ik Auh awj bihws krn leI iqafr hn qF AunHF vwloN kuJ asmrwQf pRgtfeI geI. ijs qy bYNc ny ies kys dI suxvfeI 12 jnvrI 2009 qwk mulqvI kr idwqI. Audo qwk sOdf sfD dI aMqirm jmfnq dI rfhq jfrI rhygI.

rfjpfl ny pI[ tI[ XU[ dy Aup-kulpqI dI cox bfry PfeIl vfps ByjI

cMzIgVH, 16 dsMbr : rfjpfl pMjfb aqy pI tI XU dy kulpqI jnrl aYs[aYP[ rOzirgË ny bfdl srkfr ƒ slfh idwqI hY ik Auh pI tI XU dy Aup kulpqI dI cox bfry afpxI kIqI isÌfrÈ `qy muV ÊOr kry. BrosyXog sUqrF anusfr awj bfad dupihr vfps ByjI geI PfeIl ivwc ikhf igaf hY srkfr iek vfr iPr afpxI isÌfrÈ `qy ivcfr kry. srkfr vwloN ByjI ies PfeIl ivwc sRI rjnIÈ aroVf ƒ pI tI XU df nvF Aup-kulpqI lgfey jfx dI isÌfrÈ kIqI geI sI. AuNj qF iqMn nfvF df pYnl Byijaf igaf sI pr ies ivc srkfr ny sRI aroVf dy nFa `qy shI pfeI sI . aroVf ies vyly aMimRqsr dy ieMjInIairMg aqy qknflojI kflj df ipRMsIpl hY. ieh vI Xfd rhy ik Aus dI inXukqI pihlF hI ies pwKoN ivvfd df ivÈf bxI hoeI hY ik Aus df ipCokV afr aYWs aYWs nfl sbMiDq hY . iesy dOrfn pMjfb dI ivroDI iDr dI nyqf rfijMdr BwTl ny aroVf dI bfdl srkfr vwloN kIqI isÌfrÈ df iqwKf ivroD kIqf hY. AunHF ikhf ik Bfjpf qy afr aYWs aYWs dy dbfa hyT af ky afr aYWs aYWs dy iewk nyqf dI aijhy adfry ivc inXukqI srfsr Êlq hY. pRfpq jfxkfrI anusfr rfjpfl vwloN nËrsfnI dI idwqI slfh qoN bfad vI bfdl srkfr aroVf ƒ Aup-kulpqI lgfey jfx dI isÌfrÈ muV Byjx dy rON ivc hY. BfvyN aroVf ƒ afr aYWs aYWs nfl sbMiDq hox kfrn Aus dI inXukqI df ivroD kIqf jf irhf hY pr bfdl srkfr ieh ieh rfg alfp rhI hY ik aroVf iksy vI rfjnIiqk pfrtI dy rsmI qOr `qy mYNbr nhIN hY. ies leI Aus dI inXukqI ivc kfƒnI jF inXmF pwKoN koeI aiVwkf nhIN hY.
ieh gwl qF hux jwg Ëfihr hI hY ik ies inXukqI leI Bfjpf df bhuq isafsI dbfa kMm kr irhf sI. jnrl rOzirgË vwloN aroVf dI PfeIl vfps Byjx ipwCy iewk hor kfrn dI vI sUh imlI hY ik Auh iek hor sfbkf ÌOjI aiDkfrI dI inXukqI ivc rucI rwKdy sn jo ik pihlF hI AuWqr- pUrbI sUby dI iewk XUnIvristI dy Aup-kulpqI vjoN kMm rhy hn. rfj Bvn vwloN Aus ƒ pI tI XU df Aup-kulpqI lgfey jfx dI slfh idwqI geI sI pr muwK mMqrI vwloN ies vI sI dI qlfÈ leI muwK skwqr dI pRDfngI hyT iek kmytI bxf idwqI geI. ieh vI pqf lwgf hY ik kmytI vflI bxfeI sUcI ivc Aus sfbkf ÌOjI dI ividak Xogqf aqy qjrbf hfvI sI pr iPr vI srkfr ny aroVf dy nFa dI hI isÌfrÈ kIqI. sMivDfnk siQqI ieh hY ik jykr rfj srkfr rfjpfl dI slfh dy bfvjUd dubfrf ieh ilK dyvy ik srkfr ny muV ivcfr ky AuhI isÌfrÈ kIqI hY qF iPr rfjpfl ƒ srkfr dI isÌfrÈ mMnxI pYxI hY. cyqy rhy ik pI tI XU dy Aup-kulpqI df ieh ahudf ipCly Aup-kulpqI dy asqIÌf dyx qoN bfad lMmy qoN ÉflI ipaf sI. ies vyly Aup-kulpqI dy ahudy df cfrj ipRMsIpl skwqr qknIkI iswiKaf sRImqI qyijMdr kOr kol hY.

cyarmYnF ƒ kYbint mMqrI df drjf dyx sMbMDI bfdl jnqf ƒ jvfb dyvy- rvIieMdr isMG

cMzIgVH, 16 dsMbr (hrIÈ cMdr bfgFvlf)-pMjfb dI akflI Bfjpf srkfr vwloN iËlHf pwDrI Xojnf kmytIaF dy cyarmYn inXukq krky AunHF ƒ kYbint mMqrI df drjf idwqy jfx dI crcf ny keI gMBIr svfl KVHy kr idwqy hn, ijnHF dy jvfb muwK mMqrI s[ pRkfÈ isMG bfdl vwloN rfj dI jnqf ƒ dyxy ËrUrI bx jFdy hn. akflI dl 1920 dy pRDfn aqy pMjfb dy sfbkf spIkr s[ rvIieMdr isMG ny ikhf hY ik pMjfb ivDfn sBf dIaF coxF ivc lokF vwloN rwd kIqy AumIdvfrF ƒ iËlHf pwDrI Xojnf kmytIaF dy cyarmYn bxfey jfx qk ƒ jy vfijb mMn vI ilaf jfvy qF svfl ieh hY ik kI lokqMqr dI hwiqaf dy smfn nhIN hovygf ik coxF hfrn vfly AumIdvfrF ƒ AunHF ivDfiekF dy AuWqy cyarmYn lfieaf jfvy ijhVy ijwqy hoey hn. kI ieh vI lokqMqr dI hwiqaf nhIN ik ijwqx vfilaF ivcoN vDyry qF mihË ivDfiek hI rih jfx pr hfr jfx vfilaF ƒ kYbint mMqrI dy drjy nfl invfj idwqf jfvy. s[ rvIieMdr isMG ny ikhf ik iBRÈtfcfr aqy anYqikqf dy mfmilaF ivc kFgrs srkfr ƒ mfq dyx leI Auqfvly muwK mMqrI s[ pRkfÈ isMG bfdl aqy AunHF dy puwqr suKbIr isMG bfdl afpxI pfrtI dy iKwlrdy jFdy qfxy bfxy ƒ sMBflx leI kFgrs qoN vI iek kdm agFh jFidaF rfj ivc cuxy hoey ivDfiekF ivcoN 15 pRqIÈq ƒ hI mMqrI df drjf dyx dy sMklp dIaF DwjIaF AuzfAux jf rhy hn. kFgrs srkfr ny vI ies sMklp dI AulMGxf kridaF rfj ivc muwK pfrlImfnI skwqrF dI inXukqI kIqI sI pr hux akflI srkfr qF muwK pfrlImfnI skwqrF dI inXukqI qoN vI iek kdm agFh jFidaF rfj ivc iËlHf pwDr dy cyarmYnF ƒ sUbf pwDrI ruqbf dyx leI kYbint mMqrI df drjf dyx dIaF goNdF guMd rhI hY.

amrIkf `c 27 lwK ÊYr-kfƒnI prvfsIaF ƒ imlygI afm muafÌI

vfiÈMgtn, 16 dsMbr (p[p[) ijhVy prvfsI ivakqI 1982 qoN 1988 dy ivckfr dy smyN dOrfn jfieË vIiËaF rfhIN amrIkf afey sn pr iksy kfrn AunHF df ruqbf ieQy ÊYr-kfƒnI prvfsI df ho igaf hY, Auh sfry 1986 dy iemIgRyÈn suDfr kfƒn aDIn afm muafÌI hfsl krn dy Xog hn. ies kfƒn df lfB lwKF ÊYr-kfƒnI prvfsI AuTf skxgy. aMdfjy muqfbk 27 lwK ÊYr-kfƒnI prvfsIaF ƒ afm muafÌI idwqI jf skygI. 1982 qoN 1988 dOrfn ies dyÈ ivc jfieË vIiËaF rfhIN afey pr bfad `c ÊYr-kfƒnI prvfsI bxy ivakqI afpxIaF arËIaF ies muafÌI leI 1 ÌrvrI, 2009 qoN 31 jnvrI, 2010 qwk dy skdy hn. vfiÈMgtn styt dI iek iËlHf adflq ny ipwCy ijhy ies sYtlmYNt df aYlfn kIqf hY. adflq ny ieh ÌYslf lFs eyNjls kfAUNtI ÌYzryÈn afÌ lybr, ey[aYP[ aYl[ sI[afeI[E[ dy iemIgRyÈIan shfieqf pRogrfm vloN afpxy vkIl pItr ÈIey rfhIN dfier iek kys dI suxvfeI mgroN suxvfieaf. ies adflqI ÌYsly mgroN anykF ÊYr-kfƒnI prvfsIaF ny ikhf ik AunHF df iek qrHF nfl dUjf jnm hoieaf hY. ies bfry aYlfn BfvyN sqMbr mhIny `c kr idwqf igaf sI, pr ies bfry hfly ÊYr-kfƒnI prvfsIaF ƒ bhuqf pqf nhIN lwgf hY. ies kfƒn rfhIN ijhVy ÊYr-kfƒnI prvfsIaF ƒ hux qwk luk iCp ky rihxf pY irhf sI, Auh KuwlHyafm ies dyÈ ivc rih skxgy. jfxkfrI muqfbk aijhy ÊYr-kfƒnI prvfsIaF ƒ iekoo vyly muafÌI idwqI jfvygI. AuDr kuJ amrIkI sMsd mYNbrF ny ies suDfr kfƒn `qy kuwJ icMqf vI pRgtfeI hY ikAuNik AunHF df mMnxf hY ik aijhy prvfsI ivakqI jfx buwJ ky afpxI vIËy dI imafd puwgx mgroN vI amrIkf `c bxy rihMdy hn qF jo afm muafÌI dy Xog ho skx.



mMglvfr 16 dsMbr, 2008
isafsI kfnÌrMs ’c Èbd gurU df pRkfÈ nhIN krFgy : pMc pRDfnI . pihlF ihMdU dihÈqgrdI ƒ Kqm kro qwd jf ky eyÈIaF sFqI afvygI . ierfkI pwqrkfr ny buÈ vl juwqI mfrI . sihjDfrI iswK sbMDI Êlq hlÌnfmf dfier krn dI ËuMmyvfrI kbUlidaF mwkV asqIÌf dyvy . kfsb df mukwdmf lVn leI awgy afey vkIl dy Gr Auqy iÈv sYnf ny kIqf hmlf . kYptn ny akflIaF dy hoÈ Auzfey . nslI ivqkry dI iÈkfr iswK bIbI ƒ inaF imilaf . bIbI bfdl ƒ ÈRomxI kmytI dy pRDfn qk iljfx leI iqafr kIqf jf irhY mfhOl . hirafxf dy iswK hux icdMbrm ƒ imlxgy . jMg QopI geI qF mukfbly leI iqafr hF-iglfnI . pfik ƒ awqvfdI dyÈ aYlfnx df ivcfr nhIN: amrIkf . ajml ƒ do sfl pihlF nypfl `c igRÌqfr krn df dfavf . hvfeI ÌOj vwloN pfik `qy hmly dI iqafrI . lFbVf puils mukfbly `c 24 BgOiVaF vwloN afqm-smrpx

lFbVf puils mukfbly `c 24 BgOiVaF vwloN afqm-smrpx

pitaflf siQq sI[bI[afeI[ dI ivÈyÈ adflq ivc lFbVf puils mukfbly dy mfmly `c afqm smrpx krn afey BgOVy.

pitaflf, 15 dsMbr (hrpRIq isMG DflIvfl)-bhucricq Qfxf lFbVf dy ipMz isMGpurf nyVy hoey kiQq mukfbly ivc mfry gey do kiQq KfVkUaF qy puils vwloN Bwjy idKfey gey 3 ispfhIaF dy mfmly ivc BgOVy 25 aÌsrF aqy mulfËmF ivcoN awj pitaflf siQq sI[bI[afeI[ dI ivÈyÈ adflq `c 24 puils aiDkfrIaF ny acncyq afqm-smrpx kr idwqf. iËkrXog hY ik ies mfmly ivc nfmËd iek zI[aYs[pI[ rfm isMG ipCly idnIN pihlF hI nftkI ZMg nfl afqm-smrpx kr cuwkf hY. awj adflq ivc pyÈ hox vfly kiQq doÈIaF ivc ieMspYktr amrIk isMG (syvfmukq) jo Aus vyly sI[afeI[ey[ stfÌ jlMDr ivKy qfienfq sI, sb ieMspYktr ajIq isMG (syvfmukq) jo Aus smyN sI[afeI[ey[ stfÌ jlMDr ivKy hI qfienfq sI, ey[aYs[afeI[ jgjIq isMG, ey[aYs[afeI[ aÈvnI kumfr, ey[aYs[afeI[ iÈvdyv isMG, ey[aYs[afeI[ hrBjn isMG, ey[aYs[afeI[ rxjIq kumfr, ey[aYs[afeI[ hrpfl isMG , ieh sfry Aus vyly sI[afeI[ey[ stfP jlMDr ivKy hI qfienfq sn, ey[aYs[afeI[ blkfr isMG jo Aus vyly Qfxf lFbVf ivKy qfienfq sI, ey[aYs[afeI[ suKvMq isMG (syvfmukq) jo Aus mOky puils styÈn ÈMkr aDIn puils Qfxf nkodr, ey[aYs[afeI[ PuMmx lfl (syvfmukq) jo ik puils styÈn nkodr ivKy qfienfq sn, hYWz kFstybl aÈok kumfr, hYWz kFstybl ajYb isMG, hYWz kFstybl gurnfm isMG, hYWz kFstybl swjx isMG, hYWz kFstybl inÈfn isMG, hYWz kFstybl gurjIq isMG sfry sI[afeI[ey[ stfP jlMDr qfienfq sn , hYWz kFstybl hirMdr isMG, kFstybl blivMdr isMG, kFstybl srbjIq isMG, kFstybl gurmIq isMG jo ik sfry Qfxf lFbVf ivKy qfienfq sn, kFstybl nMd isMG syvfmukq, kFstybl rijMdr kumfr jo ik Aus vyly Qfxf nkodr ivc qfienfq sn qy kFstybl gurbKÈ isMG jo ik Aus vyly sI[afeI[ey[ stfP jlMDr ivKy qfienfq sI, pyÈ hoey. sfry BgOVy doÈIaF ƒ bcfE pwK dy sInIar vkIl s: sqnfm isMG klyr qoN ibnF arÈdIp isMG klyr qy hor vkIlF dI pUrI tIm sI[bI[afeI[ dI adflq ivc lY ky puwjI. s: klyr ny afiKaf ik AunHF dy muvwklF ƒ glq qrIky nfl kys ivc Psfieaf igaf hY. adflq ny bcfE pwK dIaF dlIlF ƒ suxn qoN bfad sfry dy sfry kiQq doÈIaF ƒ 24 dsMbr qwk inaFiek ihrfsq ivc Byjx dy hukm idwqy.
bcfa pwK dy vkIl s: sqnfm isMG klyr ny gwlbfq kridaF dwisaf ik 1990 `c lFbVf Qfxy dy ipMz isMGpurf ivKy jdoN puils pfrtI awqvfdIaF koloN aslHf brfmd krfAux leI lY ky jf rhI sI qF hnyry ivc luky awqvfdIaF ny puils pfrtI `qy hmlf kr idwqf sI ijs ivc do awqvfdI ivjypfl isMG aqy iek axpCfqf ivakqI mfiraf igaf qy iqMn kiQq doÈI dOV gey sn jo kys bfad ivc sI[bI[afeI[ kol clf igaf qy sI[bI[afeI[ ny krIb 25 puils aPsr aqy mulfËm ies mfmly `c nfmËd kIqy sn. adflq qoN bfhr afAuNdy hoey sfry kiQq doÈI puils aiDkfrIaF ny pwqrkfrF nfl gwlbfq krdy hoey ikhf ik Auh Aus vyly awqvfd nfl zwt ky lVy sn aqy awgy qoN vI lVxgy. AunHF ny adflq `qy vI pUrn Brosf jqfieaf. ieQy iËkrXog hY ik idwlI puils ny 1993-94 ivc lfl iklHy dy nyVy iek mfrikt ivc hoey bMb Dmfky dy sbMD ivc ivjYpfl isMG puwqr mihMdr isMG kOm rfmgVHIaf ƒ igRÌqfr kIqf sI. ies qoN bfad pI[ey[pI[ jlMDr `c kmrf nMbr 21 ivc hoey bMb Dmfky sbMDI jlMDr dI zvIËn nMbr do `c mukwdmf drj hoieaf sI pr qPqIÈ sI[afeI[ey stfP kol clI geI sI.
jlMDr puils ies mfmly `c rfhdfrI irmFz `qy ivjYpfl isMG ƒ idwlI qoN ilafeI sI. puils muqfibk ivjYpfl ny ieh Dmfkf krn ivc 3 ispfhIaF rfjivMdr isMG, bljIq isMG aqy muKiqafr isMG dy vI Èfiml hox bfry ieMkÈfP kIqf sI. puils muqfibk igRPqfr kIqy gey ienHF sfry kiQq doÈIaF ƒ hiQafrF dI brfmdgI leI iljfieaf jf irhf sI . ipMz isMGpur nyVy duvwlI golIbfrI ivc ivjYpfl aqy iek hor axpCfqf ivakqI mfiraf igaf pr 3 ispfhI hnyry df Pfiedf AuTfAuNdy hoey dOV gey. ies mfmly ivc BgOVy idKfey ispfhIaF `coN iek dy ipqf jogf isMG dI iÈkfieq `qy drj hoey mfmly `c hfeIkort dy hukmF anusfr sI[bI[afeI[ ny 5 PrvrI 1997 ƒ mukwdmf drj kIqf sI aqy ies mfmly ivc Aukq mulfËmF ƒ 2008 ivc BgOVf krfr idwqf igaf sI.

hvfeI ÌOj vwloN pfik `qy hmly dI iqafrI
amrIkI cYnl ny Ébr `c kIqf dfavf

nvIN idwlI, 15 dsMbr (eyjMsI)-awqvfdIaF vloN 26 nvMbr ƒ muMbeI `qy kIqy hmly kfrn Bfrq aqy pfiksqfn ivckfr sMBfvq jMg dIaF irportF ƒ dyKdy hoey BfvyN Bfrq ny vfr-vfr ieh spÈt kIqf hY ik Auh msly dy ÌOjI hwl dy hwk `c nhIN pr amrIkf dy iek tI vI cYnl sI[ aYn[ aYn[ ny vwKrI khfxI dwsI hY. amrIkf dy ies inAUË cYnl muqfbk BfrqI hvfeI ÌOj ny muMbeI hmly ipwCoN pfiksqfn iKlfP sMBfvq hmly leI iqafrI ÈurU kr idwqI hY. cYnl ny dfavf kIqf ik pYNtfgn dy iqMn aiDkfrIaF ny ivakqIgq rUp `c dwisaf ik amrIkf kol ieh jfxkfrI hY ijs qoN ieh sMkyq imldf hY ik BfrqI hvfeI ÌOj sMBfvq hmly leI iqafr hn. iek amrIkI aiDkfrI muqfbk scfeI ieh hY ik hvfeI ÌOj ƒ cOks rwiKaf igaf hY. iek hor amrIkI aiDkfrI ny ikhf ik Bfrq dI iqafrI muZly rUp `c pfiksqfn aMdr ÈwkI awqvfdIaF dy kYNpF ƒ inÈfnf bxfAux dI hY. AunHF ikhf ik amrIkf dy keI sInIar aiDkfrIaF ny sMjm vrqx dI apIl kIqI hY. ieQy ieh dwsxXog hY ik hux qk buÈ pRÈfsn iehI gwl kih irhf hY ik Bfrq srkfr iksy vI qrHF dI kfrvfeI krn leI iqafr nhIN. klH pfiksqfn ny dfavf kIqf sI ik Bfrq dy jYWt jhfËF ny lfhOr aqy mkbUËf ksmIr ivc dfKl ho ky Aus dy pulfV Kyqr dI AulMGxf kIqI hY aqy Èorkot aqy srgoDf ivKy sYink hvfeI awizaF `qy aYmrjYNsI df aYlfn kIqf igaf sI. Bfrq ny ienHF doÈF df KMzn kIqf sI aqy ikhf ik Aus dy jhfËF ny pfiksqfn dy pulfV Kyqr dI AulMGxf nhIN kIqI pr pfiksqfn dy rfÈtrpqI afisP alI ËrdfrI ny ies ƒ qknIkI glqI dwisaf sI. BfrqI hvfeI ÌOj dy bulfry ivMg kmFzr mhyÈ AupsInI ny pwqrkfrF ƒ dwisaf ik BfrqI jhfËF ny pfiksqfn dy pulfV Kyqr dI koeI AulMGxf nhIN kIqI aqy mIzIaf irportF ivc koeI scfeI nhIN.

kfsb ƒ do sfl pihlF nypfl `c igRÌqfr krn df dfavf
ieslfmfbfd, 15 dsMbr (eyjMsIaF) muMbeI hmilaF `c hox ƒ lY ky igRÌqfr kIqy gey ieko-iek awqvfdI aËml amIr iemfn ksfb dI nfgirkqf ƒ lY ky Êlq ÌihmI pYdf krn dIaF kiÈÈF `c AuQoN dy iek vkIl ny dfavf kIqf hY ik aËml pfiksqfn df hI iek nfgirk hY aqy BfrqI eyjMsIaF ny Aus ƒ do sfl pihlF nypfl dI mdd nfl kfTmMzU `c igRÌqfr kIqf sI.
vkIl sI[aYm[ ÌfrUk ny dfavf kIqf hY ik ajml ƒ do sfl pihlF vpfr dy islisly `c nypfl gey 200 lokF nfl igRÌqfr kIqf igaf sI. ÌfrUk ny jIE tI[vI[ cYnl ƒ ikhf ik Aus ny ajml ƒ irhfa krvfAux dy islisly `c nypfl dI suprIm kort `c iek arËI vI dfier kIqI sI pr Aus `qy adflq ny nypflI aiDkfrIaF aqy kfTmMzU `c BfrqI hfeI kimÈnr qoN jvfb mMigaf sI.
ÌfrUk hflFik ies mfmly dy mhwqvpUrn pihlUaF bfry puwCy gey svflF df shI qrIky nfl jvfb nhIN dy sikaf ik AunHF nypfl dI hfeIkort `c arËI kdo dfÉl kIqI sI. pihlF Aus ny dwisaf ik arËI ies sfl dy ÈurU `c dfier kIqI sI pr iPr ikhf ik ies sfl ÌrvrI `c ieh arËI dfier kIqI sI. Auh ieh vI spwÈt rUp `c nhIN dws sikaf ik ajml ƒ kdoN igRÌqfr kIqf igaf sI. Aus ny isrÌ sfl 2006 qoN pihlF dI igRÌqfrI dwsI.
dUjy pfsy pfiksqfnI aiDkfrIaF aqy ajml dy ipMz vfilaF ny dunIaF Br `c ho rhI bdnfmI dy kfrn jfpdf hY ik Aus nfl koeI sbMD hox `qy prdf pfAux dIaF koiÈÈF ÈurU kr idwqIaF hn jdik Aus df ipqf keI idn pihlF ieh gwl mMn cuwkf sI ik ajml Ausy df lVkf hY.
pfiksqfnI surwiKaf aqy KuÌIaf eyjMsIaF ny pMjfb dy EkfVf iËlHy dy ÌrIdkot `c BfrI igxqI ivc sfdy kwpiVaF `c afpxy mulfËm qfienfq kr idwqy hn ikAuNik ajml iesy Kyqr df rihx vflf hY. Kyqr dy dOry `qy jf rhy pwqrkfrF ƒ Ëordfr ivroD df sfhmxf krnf pY irhf hY. iek Ébr eyjMsI anusfr ijhVy pwqrkfrF ny 6 dsMbr ƒ ÌrIdkot df dOrf kIqf sI, AunHF ƒ 100 qoN vwD lokF ny Gyr ilaf sI. ijhVy lfTIaF nfl lYs sn. AunHF pwqrkfrF dy dbfa pfieaf ik Auh iksy dI ieMtrivAU nf lYx aqy nf hI ielfky dI koeI qsvIr lYx. sQfnk kONsl dy myar gulfm musqÌf vwqU ny pwqrkfrF ƒ cyqfvnI idwqI ik jy Auh lokF dIaF BfvnfvF dy Ault gey qF AunHF ƒ nqIjy Bugqxy pY skdy hn.

pfik ƒ awqvfdI dyÈ aYlfnx df ivcfr nhIN: amrIkf

nvIN idwlI, 15 dsMbr (pI[tI[afeI[) pfiksqfnI ivdyÈ mMqrI Èfh mihmUd kurYÈI ny ienHF doÈF df KMzn krdy hoey ik pfiksqfn ny jy jmfq-Aud-dfvf `qy pfbMdI nf lfeI qF Aus ƒ iek awqvfdI dyÈ aYlfn kr dyx df zr hY, amrIkI ivdyÈ ivBfg dy bulfry sIafn mYkormk ny ikhf ik amrIkI ivdyÈ ivBfg kih cuwkf hY ik nf hI amrIkf qy nf sMXukq rfÈtr ny kdy pfiksqfn ƒ iek awqvfdI dyÈ aYlfn krn bfry ivcfr kIqf hY. AunHF ikhf ik amrIkf df hmyÈf ieh ivÈvfs irhf hY ik pfiksqfn ivc awqvfdIaF qoN sB qoN vwD Éqrf pfik jnqf aqy srkfr ƒ hY. ies qoN pihlF pfiksqfn `qy iDafn idMdy hoey amrIkf ny Aus ƒ ikhf sI ik BivwK ivc awqvfdI hmilaF dI rokQfm leI sfrIaF sbMDq iDrF iekjuwt ho ky kfrvfeI krn qy muMbeI hmilaF qoN bfad ieslfmfbfd vloN cuwky jf rhy kdmF `qy Ëor dy ky pfiksqfnI ËmIn dI vrqoN awqvfdI GtnfvF leI krn dI afigaf nf idwqI jfvy.

jMg QopI geI qF mukfbly leI iqafr hF-iglfnI
awqvfdIaF ivruwD bxdI kfrvfeI kr rhy hF

ieslfmfbfd, 15 dsMbr (eyjMsIaF rfhIN)-pfiksqfn dy pRDfn mMqrI jnfb XUsÌ rËf iglfnI ny awj ikhf ik pfiksqfn jMg nhIN cfhuMdf prMqU jykr muMbeI `qy awqvfdI hmilaF dy iswty vwjoN Aus `qy hmlf kIqf igaf qF Auh afpxI rwiKaf leI iqafr hY. kOmI asYNblI ƒ sMboDn kridaF pRDfn mMqrI ny ikhf ik Auh jMg nhIN cfhuMdy prMqU jykr ieh AunHF `qy QopI geI qF Auh afpxy qOr `qy afpxI rwiKaf krngy. jnfb iglfnI ny ikhf ik pfiksqfn aqy Bfrq dovyN grIb dyÈ hn aqy ibmfrIaF aqy awqvfd nfl jUJ rhy hn, ies leI jMg dovF dyÈF leI mfrU sfibq ho skdI hY. AunHF ikhf ik ivÈv Br dy afgU ienHF dovF pRmfxU hiQafrF vfly guaFZI dyÈF ivcfly qxfa dUr krn dIaF koiÈÈF `c lwgy hoey hn. jnfb iglfnI ny ikhf ik pfiksqfn iek ‘iËMmyvfr mulk` aqy ‘pRmfxU qfkq` hox dy nfqy Éud vI qxfa ƒ dUr krn leI afpxIaF sfrIaF koiÈÈF kr irhf hY. AunHF ikhf ik mulk dIaF hiQafrbMd ÌOjF pUrI qrHF iqafr aqy cOks hn aqy afpxIaF iËMmyvfrIaF pUrI qrHF smJdIaF hn. AunHF ieh vI ikhf ik mulk dy lok, sYnf aqy rfjsI lIzriÈp mulk dI rwiKaf leI iekmuwT hn. koeI vI ieh nhIN kih skdf ik asIN rwiKafqmk ZMg vrq rhy hF. AunHF ikhf ik pfiksqfn dI rwiKaf dy muwdy `qy sfry iekwTy hn. jnfb iglfnI ny awqvfd dI inKyDI kridaF ieh vcnbwDqf duhrfeI ik Auh awqvfd leI afpxI DrqI dI vrqoN nhIN hox dyxgy. AunHF ikhf ik Auh awqvfd dI inKyDI krdy hn ikAuNik awqvfd df koeI Drm, srhwd aqy isDFq nhIN huMdf. pRDfn mMqrI ny ikhf ik sMXukq rfÈtr dy inrdyÈF qihq asIN awqvfdIaF iÉlfÌ loVINdI kfrvfeI kIqI hY aqy kr rhy hF. jnfb iglfnI ny iek vfr iPr ikhf ik Auh muMbeI hmilaF `c ÈmUlIaq dy iksy vI doÈI ƒ iksy bfhrly dyÈ ƒ nhIN sONpxgy aqy ies sbMDI afpxy kfƒn anusfr kfrvfeI krngy. AunHF ikhf ik AunHF ny brqfnvI pRDfn mMqrI ƒ vI ieh gwl sfÌ kr idwqI sI. AunHF ieh vI ikhf ik jmfq dIaF KYrfieqI sMsQfvF, ijnHF ivc skUl aqy izspYNsrIaF Èfiml hn, ƒ bMd nhIN kIqf jfvygf prMqU AunHF df pRÈfskI ZFcf bdl idwqf jfvygf aqy ienHF df kMmkfj srkfr dyKygI, ikAuNik ieh mfmlf lokF dI BlfeI nfl juiVaf hoieaf hY.

vwKrI gurduafrf kmytI df mfmlf
hirafxf dy iswK hux icdMbrm ƒ imlxgy

cMzIgVH, 15 dsMbr (prvfnf)-hirafxf iswK gurduafrf pRbMDk kmytI (aYzhfk) dy pRDfn s[ jgdIÈ isMG JINzf ny ikhf hY ik Auh rfj dI vwKrI kmytI bxfAux dI mMg ƒ lY ky nvyN kyNdrI gRih mMqrI pI[ icdMbrm ƒ imlxgy. awj ‘ajIq` nfl gwlbfq krdy hoey AunHF ivcfr pRgt kIqf ik sfbkf kyNdrI gRih mMqrI iÈvrfj pfitl ny qF sfzI mMg vwl loVINdf iDafn nhIN idwqf. pMjfb dI akflI lIzriÈp ny 22 nvMbr ƒ ÈRomxI gurduafrf pRbMDk kmytI aMimRqsr dI sflfnf ahudydfrF dI cox smyN hirafxf dy iswKF Gwt pRqIinDqf dy ky sfzy nfl Dwkf kIqf hY. AunHF ikhf ik sfƒ hux vI pUrI AumId hY ik hirafxf dI kFgrs srkfr vwKrI kmytI bxfAux dI mMg bfry ies rfj dy iswKF nfl kIqf igaf vfadf inBfeygI. s[ JINzf ny ikhf ik ieh gwl TIk hY ik huwzf srkfr ny vwKrI gurduafrf kmytI bxfAux bfry koeI zYz lfeIn nhIN sI inrDfrq kIqI pr koeI sImf qF hoxI hI cfhIdI hY. ies bfry qF kFgrsIaF ƒ pihlF socxf cfhIdf sI. huwzf srkfr ies bfry kfPI iZwlI sfbq hoeI hY, ijs krky rfj dy kFgrsIaF dy ies ruwKy vfly rvweIey qoN iswK inrfÈ hn.

bIbI bfdl ƒ ÈRomxI kmytI dy pRDfn qk iljfx leI iqafr kIqf jf irhY mfhOl

hTUr, 15 dsMbr (kOÈl mwlHf) : pMjfb dI rfjnIqI ivc iswKF dI imMnI pfrlImYNt ÈRomxI gurdvfrf pRbMDk kmytI df hmyÈf aihm rol irhf hY. iËafdfqr smF ÈRomxI gurdvfrf pRbMDk kmytI `qy ÈRomxI akflI dy bfdl df hI kbËf irhf hY. hux qF siQqI ieh bx cuwkI hY ik bIqy kuwJ sflF qoN ÈRomxI kmytI df pRDfn vI bfdl sfihb dy ilÌfÌy `coN hI inklxf ÈurU ho igaf hY, ijs df iswDf ijhf arQ hY ik ÈRomxI kmytI vI ies smyN pMjfb dI swqf vFg bfdl sfihb dy kbËy hyT hI hY. ÈRomxI kmytI `qy kbËy dI mhwqqf bfry kYptn amirMdr isMG ƒ BlI-BFq pqf hY, ies leI Auh jdoN pMjfb dy muwK mMqrI sn qF AunHF vI ies ƒ akflIaF pfsoN hiQafAux dI koiÈÈ kIqI sI pr kFgrs hfeI kmfn dy dÉl dyx kfrn kYptn ƒ apxy hwQ ipCy iKwcxy pey sn. pMjfb dI rfjnIqI ivc cfxikaf rxnIqI dy mfhr mMny jFdy bfdl sfihb ƒ hux apxI Aumr df qkfËf hY, ies leI Auh apxy ÌrjMd ƒ hr hflq ivc muwK mMqrI df qfj pihny hoey dyKxf cfhuMdy hn. apxI ies KfihÈ ƒ pUrf krn leI bfdl sfihb ny gotIaF iPwt kr ky apxy ÌrjMd suKbIr isMG bfdl ƒ sÌlqfpUrvk ÈRomxI akflI dl dy pRDfn df qfj pihnf idqf hY. iÌlhfl BfvyN suKbIr pMjfb dI rfjnIqI ivc grm ibafnbfËI sdkf apxI pkV bxf irhf hY pr isrÌ grm ibafnbfËI Aus ƒ pUrI qrHF sQfpq nhIN kr skygI aqy Aus dI asl pRIiKaf lok sBf coxF ivc akflI dl dy AumIdvfrF dI ijwq hfr nfl hovygI. ies smyN bfdl prvfr vloN apxy prvfrk mYNbr ƒ hI ÈRomxI gurdvfrf kmytI dy pRDfn df qfj pihnfAux leI mfhOl iqafr kIqf jf irhf hY. srdfrnI suirMdr kOr bfdl vloN smuwcy pMjfb ivc lMgr mirafdf ƒ lY ky drbfr sfihb ivKy lMgrF dI syvf leI pRyirq krn dy bhfny pMjfb ivc iek Dfrmk lihr KVI krn df Auprflf kIqf jf irhf hY. ies df lfB akflI dl ƒ lok sBf coxF ivc vI hovygf aqy awgy jf ky bIbI bfdl ƒ ÈRomxI kmytI dI pRDfngI df ahudf sMBflx ivc koeI idwkq pyÈ nhIN afvygI.

nslI ivqkry dI iÈkfr iswK bIbI ƒ inaF imilaf

inAUXfrk, 15 dsMbr (XU[ aYn[ afeI[)-amrIkf ivc afpxI nOkrI dy smyN nslI, Dfrimk aqy ijxsI qOr `qy pRyÈfn iswK aOrq ny afpxy mflk dy gozy itkf ky inaF hfisl kIqf hY. kys ivc ijwq dy iswty vjoN Aus ƒ aqy awT hornF ƒ ZfeI lwK zflr qoN kuJ iËafdf muafvjf imlygf. iswK kulIÈn vloN jfrI pRYs irlIj ivc ikhf igaf ik suKbIr kOr dI sfbkf mflk kMpnI izskfAuNt irtylr nYÈnl holsylr ilkUzytrË suKbIr kOr smyq 9 pIVqF ƒ nuksfn df muafvjf dyx aqy roËgfr nIqIaF bdlx leI sihmq ho geI hY. irlIj ivc ikhf igaf ik ies mfmly ny inwjI kMpnI mflkF ƒ sKq sMdyÈ idwqf hY ik iswKF nfl ivqkrf krnf gYrkfƒnI hY aqy ies leI sKq sËf imlygI. suKbIr kOr ny iÈkfieq ivc doÈ lfieaf sI ik sMn 2004 ivc Aus ƒ kMpnI dy stor mYnyjr ny iswK, aOrq aqy iek BfrqI hox krky pRyÈfn kIqf. mYnyjr ny Aus ƒ ikhf ik Auh afpxy isr qoN kyskI htf dyvy ikAuNik ies qoN ibnF Aus dI sYks apIl bxygI. jdoN Aus ny aijhf krn qoN ienkfr kr idwqf qF mYnyjr ny hor pRyÈfn krdy hoey ikhf ik Aus ƒ bfQrUm vrqx dI iejfËq nhIN. suKbIr kOr vloN iÈkfieq krn ipwCoN kMpnI ny stor mYnyjr iKlfP koeI kfrvfeI nf kIqI Aultf Aus ƒ nOkrI qoN brKfsq kr idwqf.

kYptn ny akflIaF dy hoÈ Auzfey

cMzIgVH/inrml mfnÈfhIaf : kYptn amirMdr isMG dIaF pMjfb `c nvyN isirEN srgrmIaF ƒ ijwQy kFgrsI hlikaF vwloN kfÌI srfihaf jf irhf hY, AuWQy kYptn amirMdr isMG pfrtI dI hyTly pwDr dI DVybMdI ƒ Kqm krn aqy pfrtI nyqfvF qy vrkrF ƒ iek mMc `c ilafAux ivwc vI kfÌI hwd qwk kfmXfb idKfeI dy rhy hn. AuDr dUjy pfsy kYptn dy cox Èoa ny akflIaF dy hoÈ Auzfey hoey hn.
kYptn awj kwlH rfj dy vwK-vwK ielfikaF ivwc jn sMprk pRogrfm qihq rYlIaF krky lokF ƒ lfmbMd krn ivwc juty hoey hn. kYptn dy kwtV ivroDI rhy AunHF dy hI pfrtI dy sInIar nyqf jgmIq isMG brfV df AunHF dI hmfieq `qy afAuxf aqy cox muihMm `c moZy nfl moZf lf ky KVHn dy PYsly ny AunHF dy afpxI hI pfrtI dy ivroDIaF dy mUMh bMd krky rwK idwqy hn. sfbkf kFgrsI aYmpI jgmIq isMG brfV df sfbkf muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG dI hmfieq `qy afAuxf, AunHF dI pMjfb kFgrs ivwc srdfrI df sbUq hY. jgmIq brfV ny bIqy idnIN kYptn dy iProËpur ivKy jn sMprk pRogrfm ivwc ihwsf ilaf. AunHF ny kyvl ihwsf hI nhIN ilaf blik aYlfnIaF qOr `qy afiKaf ik kYptn hI aijhy lIzr hn jo lok sBf coxF ivwc pfrtI dI agvfeI kr skdy hn.
isafsI hlikaF anusfr jgmIq brfV df lok sBf coxF mOky kYptn nfl juVnf ieh qF drsfAuNdf hY ik kYptn df pMjfb kFgrs ivwc koeI bdl nhIN hY, pr ies dy nfl ieh vI sMkyq idMdf hY ik jgmIq brfV df ieh PYslf inwjI aqy isafsI mjbUrI qy hflfq nfl bwiJaf hoieaf hY. kYptn dI hkUmq vyly jgmIq brfV ny hr pwDr `qy AunHF leI pRyÈfnI pYdf krn dI koiÈÈ kIqI sI. jy ieh ikhf jfvy ik jgmIq brfV AunHF dy kwtV ivroDI sn qF ieh glq nhIN hovygf. iËkrXog hY ik jgmIq brfV df nF pMjfb dy isrkwZ kFgrsI lIzrF ivwc afAuNdf hY. aijhI sUrq ivwc AunHF vwloN itkt lYx leI iksy munfsb ivakqI dI qlfÈ krnf isafsI idRÈtIkox qoN iblkul Auicq hY, BfvyN ik ies ƒ dUjy ÈbdF ivwc mOkfpRsqI kih ky inMidaf jf ivcfiraf jf skdf hY.
kYptn isMG vwloN lok sBf coxF dy leI ÈurU kIqI geI cox muihMm ƒ hr pfisEN BrvF huMgrf iml irhf hY. Auh ijwQy vI jf rhy hn AuWQy hI sfry kFgrsI DVy iek mMc `qy iekwTy ho ky sfhmxy af rhy hn. kyvl jgmIq brfV hI nhIN sgoN hor vI keIN kYptn ivroDI kFgrsI lIzr AunHF qoN dUrIaF GtfAux bfry socx leI mjbUr ho gey hn. pfrtI leI ies ƒ iek cMgf sMkyq mMinaf jf irhf hY. kFgrsI hlikaF df kihxf hY ik kYptn vwloN Ëor-Èor nfl ÈurU kIqI geI cox muihMm qoN bfad pMjfb dy kFgrsI vI hux afpxy afp ivc nvF AuqÈfh mihsUs kr rhy hn. ajokI siQqI ivc kYptn dy pRogrfm ƒ ml irhf BrvF huMgfrf AunHF qoN dUr jf cuwky kFgrsIaF ƒ Ausdy nyVy ilafAux leI aihm BUimkf inBf irhf hY.
jgmIq brfV dI kYptn dy DVy `c afmd ies df iewk ihwsf ËrUr ho skdI hY. pr iPr vI AunHF dI soc `c afieaf bdlfa AunHF dy inwjI ihwq dI gvfhI ËrUr idMdf hY. sRImqI rfijMdr kOr BwTl jo ÈurU qoN hI kYptn qoN dUr rhy hn ny pfrtI pRDfn mihMdr isMG kypI ƒ cfhy afpxy Kymy `c Èfml krky pfrtI `c eykqf dIaF sMBfvnfvF Gtf idwqIaF hn. dUjy pfsy jykr kYptn isMG dy kihx muqfbk AunHF dy pRogrfm ƒ hfeIkmFz df afÈIrvfd pRfpq hY qF sRImqI BwTl ƒ vI afpxI rxnIqI AuWpr muV qoN ivcfr krnI pY skdI hY.

kfsb df mukwdmf lVn leI awgy afey vkIl dy Gr Auqy iÈv sYnf ny kIqf hmlf

muMbeI, 15 dsMbr: aprfDk mfmilaF dy mÈhUr vkIl aÈok srogI ƒ muMbeI ivc Ëbrdsq ivroD df sfhmxf krnf pY irhf hY. srogI ny ies gwl dy sMkyq idqy sn ik Auh muMbeI Auqy 26 nvMbr dI rfq ƒ hoey aiqvfdI hmly dOrfn iËMdf PVy gey ieko-iek aiqvfdI muhMmd ajml kfsb df mukwdmf lVn leI iqafr hn. srogI dy ies ÌYsly dy ivroD ivc muMbeI dy mlfV siQq, AunHF dy Gr dy bfhr iÈv sYnf dy lgBg 200 kfrkun iekwTy ho gey aqy Gr `qy pQrfa kIqf. iÈv sYnf dy kfrkunF ny bfad ivc aÈok srogI qoN ilKqI Brosf ilaf ik Auh ksfb df mukwdmf nhIN lVngy. ies Gtnf ipCoN srogI ƒ puils surwiKaf muheIaf krvf idqI geI hY. bfad ivc AunHF ny apxI siQqI spwÈt kridaF ikhf, ‘‘kuwJ ÊlqÌihmI hoeI hY. mYN ikhf sI ik jy iksy vkIl dI mOjUdgI qoN ibnF adflq dI kfrvfeI pUrI nhIN ho skdI qF ies mfmly `c koeI vI vkIl jy loV pey qF mYN Éud pyÈ hox leI iqafr hF qfik mukwdmy ivc rukfvt nf afvy aqy kfsb ƒ sÉq qoN sÉq sËf imly. iËkrXog hY ik srogI ies qoN pihlF vI mfÌIaf zfn abU slym dI pYrvI kr cuwky hn. ies dOrfn sfbkf vDIk aYzvokyt jlrl pI[ jnfrdn vI kih cuwky hn ik jy pfiksqfn hfeI kimÈn AuunHF nfl sMprk krygf, qF Auh ksfb df mukwdmf lVn leI iqafr hn.

sihjDfrI iswK sbMDI Êlq hlÌnfmf dfier krn dI ËuMmyvfrI kbUlidaF mwkV asqIÌf dyvy : pMc pRDfnI

jlMDr, 15 dsMbr (prdIp isMG bsrf, drÈn isMG soZI) : ÈRomxI gurdvfrf pRbMDk kmytI vloN sihjDfrI iswK dI pirBfÈf drsfAuNdf jo hlÌnfmf pMjfb qy hirafxf hfeI kort ivc dfÉl kIqf igaf hY Auh iswK rihq mirafdf qy iswK pRMprfvF dy iblkul Ault hY. ieh mslf iswK pMQ leI bhuq gMBIr hY aqy ies dy afDfr `qy hox vfly ÌYsilaF ny bhuq dUr qk pRBfv pfAuxy hn ikAuNik ÈRomxI kmytI dI aMqirMg kmytI qy mfhrF vloN sihjDfrI iswK dI pirBfÈf bfry ilaf igaf shI stYNz hfeI kort ivc hlÌnfmy df rUp lYNdy smyN ivgV igaf aqy ies dI smucI ËuMmyvfrI ÈRomxI kmytI pRDfn dI bxdI hY. ies leI ÈRomxI kmytI pRDfn ies muwdy `qy idKfeI lfpRvfhI qy byeImfnI kfrn apxy ahudy df iqafg kry. ienHF ivcfrF df pRgtfvf akflI dl pMc pRDfn dy cyarmYn BfeI dljIq isMG ibwtU qy kOmI pMc kimwkr isMG ny awj pRYWs klwb ivc kIqI pRYWs kfnÌrMs ivc kIqf. iËkrXog hY ik pMjfb qy hirafxf hfeIkort ny iek svfl df jvfb mMigaf sI ik kI Aus ivakqI ƒ sihjDfrI iswK ikhf jf skdf hY jo kysF dI by-adbI krdf hovy? ies gwl df Auqr iswK rihqnfimaF, iswK pRMprfvF, ÈRomxI kmytI vloN 12 meI 1938 ivc pfey gey mqy, 3 dsMbr 2008 ƒ klgIDr invfs cMzIgVH ivc hoeI ÈRomxI kmytI dI aMqirMg kmytI dIaF isÌfrÈF, mfhrF dI kmytI vloN 26 nvMbr 2008 qy 4 dsMbr 2008 ƒ kIqIaF isÌfrÈF muqfbk kyvl ‘‘nhIN`` sI pr ÈRomxI kmytI vloN 5 dsMbr 2008 ƒ hfeI kort ivc idqy gey hlÌnfmy ivc Aukq isDFq ƒ mfnqf hI nhIN idqI gey sgoN anmqIaF qy pMQ ivroDIaF df pMQ ivc dÉl vDfAux leI AunHF ƒ sihjDfrI iswK dI pirBfÈf ivc Èfml kr ilaf igaf. afgUaF ny disaf ik ÈRomxI kmytI vloN pMjfb qy hirafxf hfeI kort ivc dfÉl kIqy hlÌnfmy ivc ikhf igaf hY ik koeI vI ivakqI jo iksy hor Drm ivc pYdf ho ky iswKI vwl vwD irhf huMdf hY Auh kysF dI by-adbI kr ky vI sihjDfrI iswK kihlfeygf. AunHF ikhf ik sihjDfrI iswK dI ieh pirBfÈf afr[aYs[aYs[ dIaF AunHF nIqIaF dI pRoVqf krdI hY ijnHF qihq iswKF ƒ kysfDfrI ihMdU aqy ihMdUaF ƒ sihjDfrI iswK drsfAux dIaF cflF dieafnMd srsvqI dy smyN qoN cwlIaF jf rhIaF hn. AunHF ikhf ik asI ies sbMDI akfl qÉq sfihb ƒ bynqI krdy hF ik Auh ÈRomxI kmytI ƒ shI hlÌnfmf iqafr kr ky hfeI kort ivc dfÉl krn leI afdyÈ krn dy nfl-nfl ies aihm msly sbMDI vrqI lfprvfhI leI doÈIaF dI ÈnfÉq kr ky sËf dyvy. AunHF aMq ivc ÈRomxI kmytI `qy kfbË bfdl dl dy pRDfn ƒ ies msly sbMDI apxI siQqI spwÈt krn leI ikhf. ies mOky hornF qoN ielfvf pfrtI dy kOmI jnrl skwqr BfeI kulbIr isMG bVf ipMz, amrIk isMG eIsVU, XUQ ivMg dy kOmI pMc BfeI mnDIr isMG, Drm pRcfr kmytI dy kOmI pMc BfeI avqfr isMG pinaflI qy iswKs Ìfr ihAUmn rfeIts dy kOmI pRËIzIam mYNbr aYzvokyt jspfl isMG mMJpur vI hfËr sn. ies dOrfn BfeI ibwtU ny hor disaf ik AunHF dI pfrtI ÈRomxI kmytI vloN dfier hlÌnfmy ƒ adflq ivc cunOqI dyvygI. AunHF ny ies hlÌnfmy ipCy mwqyvfl dI BUimkf `qy Èwk pRgtfieaf. AunHF ikhf ik s[ mwqyvfl dy puwqr ny muhfrq sbMDI gvfhI idMidaF ikhf sI ik iswKF dy pihly 9 gurU sfihbfn ny kys rwKy sn vI ik nhIN? ies bfry koeI ieiqhfsk sbUq nhIN hY. BfeI ibwtU ny ikhf ik ÈRomxI kmytI vloN ieh jfx buwJ ky kIqI geI ÊlqI hY qy aijhf aYkt sfzI kOm dy BivwK `qy asr pfeygf.

ierfkI pwqrkfr ny buÈ vl juwqI mfrI

bgdfd ivwc ierfk dy pRDfn mMqrI nUr al milkI dy nfl pRYs kfnPrMs kr rhy amrIkI rfÈtrpqI jfrj zbilXU buÈ ƒ Aus smyN ajIbo-grIb siQqI df sfhmxf krnf ipaf jdoN iewk ierfkI pwqrkfr ny AunHF vl juqI vgfh mfrI. ies qoN bfad AuQy kuJ dyr leI hÌVf-dPVI mwc geI. iksy smyN pUrI dunIaf ivwc bfdÈfhq krn vfly buÈ ny ikqy vI afpxI cwldI nf dyK ies mfmly ƒ iËafdf qUl nf dy ky tflxf hI ibhqr smiJaf.
iËkrXog hY ik buÈ afpxy afKrI ierfk dOry `qy pRDfn mMqrI nuUr al milkI nfl kfnPrMs kr rhy sn. jdoN buÈ kfnPrMs mOky AunHF nfl hwQ imlfAux leI awgy qury qF sQfnk tIvI pwqrkfr muqMdr alI jIdI ny AunHF ƒ bUt mfiraf, BfvyN PurqI idKfAuNidaF buÈ bUt df iÈkfr hoxoN bc gey pr ies Gtnf ny smuwcy ivÈv aMdr ieh crcf CyV idwqI hY ik, kI buÈ df iehI hÈr hoxf sI? hmlfvr pwqrkfr ny bUt suwtidaF arbI BfÈf ivwc ikhf ik ''ieh quhfzy vrgy kuwqy ƒ ivdfeI dyx leI cuMmn hY.`` Gtnf qoN bfad kmry ivwc mOjUd aiDkfrIaF qy surwiKaf mulfËmF ny pwqrkfr ƒ Gyr ilaf. iËkrXog hY ik ierfkI sMsikRqI ivwc bUt suwtx df mqlb iksy dI byiewËqI krn qoN huMdf hY. ies qoN pihlF vI jdoN 2003 ivwc amrIkI mulfËmF ny swdfm husYn df buwq qoiVaf sI qF lokF ny AunHF `qy bUt vrsfey sn.
iËkrXog hY ik buÈ pRÈfsn dIaF nIqIaF qoN ierfk dy lok qMg af cuwky hn, BfvyN buÈ vwloN swdfm ƒ qfnfÈfh kih ky gwdIEN lfh ky PFsI cVf idwqf igaf sI pr buÈ df kfrjkfl vI ierfkI lokF leI nfsUr qoN vwD nhIN sI.

BfrqI hvfeI ÌOj dy jhfËF df pfik dy asmfn `c kI kMm ? mfn pihlF ihMdU dihÈqgrdI ƒ Kqm kro qwd jf ky eyÈIaF ’c sFqI afvygI

PiqhgVH sfihb 15 dsMbr, aOjlf ihMdosqfn dI hvfeI sYnf dy lVfkU jhfjF vwloN pfiksqfn Kyqr ivwc dfiKl ho ky hvfeI Auzfn Brn dI kfrvfeI ijwQy dovF mulkF ivwc ‘‘jMg” ƒ swdf dyx vflI mnuwKqf ivroDI BVkfAU kfrvfeI hY, AuWQy eyÈIaf iKwqy dy amn-cYn ƒ jfxbuwJ ky BMg krn dI mMdBfgI kfrvfeI vI hY. ijsdf s: ismrnjIq isMG mfn pRDfn ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) ny gMBIr noits lYNdy hoey ikhf hY ik iswK kOm vI dihÈqvfd dy sKq iKlfP hY pr pfiksqfn kOmFqrI bxy mfhOl dy kfrn kuJ ijafdf hI BYa ivwc guËr irhf hY. jdoN ik smuwcI dunIaf dy mulkF dy hukmrfnF aqy icMqkF ƒ ieh pqf hY ik ‘‘dihÈqvfdIaF” df mnuwKqf nfl koeI vfh-vfsqf nhI huMdf. ies leI dihÈqvfd ƒ iksy iewk mulk pfiksqfn, ihMdosqfn, aPgfinsqfn, ierfn jF ierfk afid nfl joVxf kyvl iksy mulk dI srkfr df BMzI-pRcfr krky Ausƒ zrfAux DmkfAux dy quwl hI kfrvfeI hovygI jo ik ieh vI iewk qrF df dihÈqvfd hI hY. s: mfn ny brqfnIaf dy vËIr ey afËm ÈRI gfrzn brfAUn vwloN pfiksqfn dy pRDfn ÈRI ËrdfrI nfl DmkI Bry lihËy ‘c kIqI jf rhI kfrvfeI ƒ vI iewk pfsV byiensfPI vflI kfrvfeI krfr idMdy hoey ikhf ik Auh aijhf krky dihÈqvfd ƒ bVfvf dyx vflI hI kfrvfeI kr rhy hn. jdoN ik AunHf ƒ ieh vI iDafn ivwc rwKxf cfhIdf hY ik ihMdosqfn dy ihMdU sMgTn bIjypI, afr aYs aYs, bjrMg dl, iÈv sYnf, ivÈv ihMdU pirÈd, ihMdU jfgrx mMc, svYm syvk sMG, svdyÈI jfgrx mMc, iekfl ividaflf, vnvMsI kilafx afÈrx, akYlivaf sYnf vwloN ÈRI aYl ky azvfnI dI agvfeI ivwc ihMdosqfn dy AuVIsf, kyrlf, krnftkf sUibaF ivwc inrMqr iesfeIaF dy crcF ƒ awgF lfAux, Auhnf dy GrF qy kfrobfrF qy hmly krn, nMnËF nfl jbr ijnfh qy kql krn dIaF kfrvfeIaF ho rhIaF hn. gujrfq ivwc musilm kOm df XojnfbwD kqlyafm kIqf igaf. pMjfb ivwc lihrfgfgf, mogf, huiÈafrpur, biTMzf, pTfnkot sQfnF ivKy iesfeIaF Auqy aqy msijdF aqy kbrF AuWqy hmly kIqy gey. 1992 ivwc musilm kOm dI Dfrimk ÈRI bfbrI msijd ƒ Zih ZyrI kr idwqf igaf. iswK kOm dy ÈRI drbfr sfihb AuWqy iehnf vwloN mrhUm ieMdrf gFDI ƒ sih dy POjI hmlf krvfieaf igaf. iehnf ihMdU sMgTnF vwloN Gwt igxqI kOmF AuWqy kIqy jf rhy hmly aqy ijafdqIaF dI bdOlq hI dihÈqgrdI dIaF kfrvfeIaF ivwc vfDf ho irhf hY. AunHf ikhf ik jdoN qwk Gwt igxqI kOmF dI nslkusI, grIbI, smfijk aqy afriQk ivqkry aqy byruËgfrI ƒ Kqm nhIN kIqf jFdf, AudoN qwk ieh dihÈqgrdI df Kqm hoxf nf mumikn hY. ies leI ÈRI brfAUn ƒ dovF pwKF AuWqy gOr krky hI kfrvfeI krnI cfhIdI hY. nf ik Puwtbfl dI qrHF iksy ƒ ËbrI dbfAuxf cfhIdf hY. ikAuNik ijMnf koeI Puwtbfl ƒ dbfeygf, AuMnI hI qyjI aqy jor nfl AuBV ky dbfAux vfly dy mUMh ‘qy vwjygI, ieh atl swcfeI hY. s: mfn ny hvfeI jhfj dI AulMGxf hox qy gwl kridaf ikhf ik jdoN amrIkf dy XU-2 jfsUsI hvfeI jhfj sovIaq XUnIan ivwc dfiKl ho gey sn qF sovIaq XUnIan jo ik Aus smyN amrIkf qoN kmËor sI, dy bfvjUd vI ies jfsUsI jhfj ƒ ijsdy pfielt ÈRI gYrI pfvr sn ƒ suwt ilaf sI. ies leI hvfeI jhfj dI AulMGxf krnf kOmFqrI jurm hY, Ausƒ vI iDafn ivwc rwiKaf jfvy. ijwQy ÈRI brfAUn dihÈqgrdI ƒ Kqm krn leI sB kOmFqrI hwdF twp ky pfiksqfn AuWqy dbfa pf rhy hn, AuWQy Auh ihMdosqfn ivwc ‘‘ihMdU dihÈqgrd sMgTnf” vwloN kIqI jf rhI dihÈqgrdI ƒ Kqm krn leI vI amlI kfrvfeI krn qwd jf ky eyÈIaF iKwqy dI dihÈqgrdI AuWqy kfbU pfieaf jf skygf. s:mfn ny jor dy ky ikhf ik ieh Auprokq ihMdU dihÈqgrdI sMgTn iksy qrHF vI alkfiedf aqy qfilbfnF qoN Gwt nhIN hn qy iehnF dy muwK ‘srgnyÝ ÈRI aYl ky azvfnI ƒ Esfmf ibn lfdyn qoN Gwt nhIN dyKxf cfhIdf. AunHf ikhf ik brqfnIaf dI lybr pfrtI dy vËIr ÈRI eytlI ny hI 1947 ivwc ihMdU kOm ƒ ihMdosqfn qy musilm kOm ƒ pfiksqfn dy ky, vMz krdy hoey dovF kOmF dy afgUaF ÈRI ijnfh aqy gFDI dy kihx qy ieh vMz kIqI sI. hux ieh dovyN kOmF iks dlIl qy afDfr ‘qy duÈmxIaF krdIaF hoeIaF pMjfb iswK kOm dI jrKyË DrqI ƒ jMg df aKfVf bxfAux leI kfrvfeIaF kr rhIaF hn? AunHf dovF mulkF dy hukmrfnF aqy ÈRI brfAUn vrgy agFhvDU mulk dy vËIr ey afËm ƒ sMjIdf qOr qy Kbrdfr krdy hoey ikhf ik ÈRomxI akflI dl (aMimRqsr) aqy smuwcI iswK kOm pMjfb ƒ jMg df aKfVf iblkul nhIN bxn dyvygI. hvfeI AulMGxfvF krky CyVCfV dIaF kfrvfeIaF bMd kIqIaF jfx.

isafsI kfnÌrMs ’c Èbd gurU df pRkfÈ nhIN krFgy : pMc pRDfnI

PiqhgVH sfihb 15 dsMbr, aOjlf : ÈRomxI akflI dl pMc pRDfnI vloN ies vfr ÌiqhgVH sfihb dy ÈhIdI joV myly `qy lwgx jf rhI apxI isasI kfnÌrs ivc sRI gurU gRMQ sfihb jI df pRkfÈ nhIN kIqf jfvygf. ieh jfxkfrI idMidaF dl dy kOmI pMc BfeI hrpfl isMG cImf aqy ÈRomxI kmytI mYNbr rivMdr isMG Kflsf ny dwisaf ik sRI gurU gRMQ sfihb jI dI mirXfdf ƒ muwK rwK ky ieh ÌYslf ilaf igaf hY qy dl vloN ÈhIdF ƒ gurduafrf sfihb aMdr hI srDFjlI aripq kIqI jfvygI. AunHF ikhf ik isasI kfnÌrMsF dOrfn pRkfÈ krn nfl Èbd gurU dI byadbI huMdI hY qy mirXfdf kfiem nhIN rihMdI. ieQy ieh vI iËkrXog hY ik iswK sMgqF vloN vI ipCly lMmy smyN qoN rfjsI pfrtIaF qoN mMg kIqI jf rhI sI ik Auh apxy isafsI smfgmF dOrfn Èbd guru df pRkfÈ nf kiraf krn aqy pMQ dIaF BfvnfvF df siqkfr kridaf aqy gurU grMQ sfihb jI dI mfx mirXfdf ƒ vyKidaF ÈRomxI akflI dl pMc pRDfnI vloN ieh ÌYslf ilaf igaf hY. AunHF dwisaf ik ies vfr vI dl dI kfnÌrMs rylvy lfeIn nËdIk ipCly sfl vflI QF `qy hI lgfeI jf rhI hY. 25 dsMbr ƒ kfnPrMs dOrfn iswK sMGrÈ dOrfn BfrqI hkUmq df sMqfp hMZfAux vflIaF bIbIaF df mfqf gujrI aYvfrz nfl snmfn kIqf jfvygf aqy ies qoN ielfvf 24 aqy 25 dsMbr dI rfq ƒ ieiqhfsk, Dfrimk iÌlmF aqy nftk ivKfey jfxgy. ies smyN AunHF nfl dl dy ijlH pRDfn hirMdrpfl isMG ruVkI, sivMdr isMG ÈfnIpur, drbfrf isMG BfdlQUhf, ikhr isMG mfrvf, imhr isMG bsI, drÈn isMG bYxI, drÈn isMG zzhyVI pRDfn XUQ ivMg, BgvMq isMG mhwdIaF aqy syKdyv isMG sMGf afid vI hfËr sn.


hux qwk ‘iswK itRibAUn’ dI vYbsfeIt ƒ lok dyK cuwky hn.

CONTACT US
PREVIOUS EDITIONS


HOME
GURBANI
EDITORIAL
SIKH AUDIO
SIKH VIDEO
CONTACT US
SIKH SURMEY
SIKH HISTORY
SIKH PLAYERS
PUNJABI FONT
SIKH LEADERS
SIKH SCHOLARS
SIKH PROFESSIONALS




10 dsMbr ƒ kOmFqrI mnuwKI aiDkfr idvs hY. ies sbMDI ivÈyÈ lyK pVHx leI
iewQy kilk kro


ieiqhfisk dsqfvyj
anMdpur sfihb df mqf
aMimRqsr aYlfnnfmf
Éfilsqfn aYlfnfnmf
mnuwKI aiDkfrF bfry aYlfnnfmf